Tibbi xidmətin keyfiyyətinin artırılması vətəndaşların sağlamlığının qorunması istiqamətində mühüm addımdır. Elektron reseptin tətbiq olunması həkimlər və pasiyentlər üçün çox əlverişlidir. Belə ki, dərman vasitələrinin həkim tərəfindən təyin edilməsi resept vasitəsilə həyata keçirilir. Resept hüquqi sənəd sayılır, təyinatına görə ambulator və stasionar formada olur. Artıq kağız blank şəklində reseptlərin yazılması tarixə qovuşur, reseptlərin elektron qaydada elektron sistemdə yazılması, aidiyyəti qurumların, bütün tibb müəssisələrinin və aptek təşkilatlarının həmin sistemə qoşulması” məqsədilə Azərbaycan Respublikasının Səhiyyə Nazirliyi tərəfindən “Rəqəmsal resept” informasiya sistemi hazırlanıb. Elektron resept kağız dövriyyəsini aradan qaldıracaq, mərkəzi elekton sisteminin yaddaşında qalacaq və həkim tərəfindən vətəndaşlara elektronlaşdırılmış və sürətli formada xidmət göstəriləcək.
Sevindirici haldır ki, Azərbaycan Respublikası Nazirlər Kabinetinin 2023-cü il 14 aprel tarixli sərəncamı ilə təsdiq edilmiş “Əczaçılıq sahəsinin tənzimlənməsinin təkmilləşdirilməsi üzrə Tədbirlər Planı”na əsasən əhaliyə ambulator dərman vasitələrinin pulsuz verilməsi həyata keçiriləcək. İlkin mərhələdə Dövlət qeydiyyatından keçən və qiymətləri Tarif şurası tərəfindən təsdiqlənən ambulator şəraitdə istifadə olunan həyati vacib dərman vasitələri pasiyentlər tərəfindən apteklərdən pulsuz alınması elektron resept vasitəsilə mümkün olacaqdır. Ambulator müraciətlərin sayının çox olduğunu nəzərə alsaq, vaxtında aparılan rutin müayinə və diaqnostik dəyərləndirmə nəticəsində həkim tərəfindən təyin edilmiş elektron resept vasitəsilə xidmətlər zərfində nəzərdə tutulan dərman vasitələri (təsiredici maddələri) müqavilə əsasında çalışan aptek təşkilatlarının elektron bazasında yerləşdiriləcək. Elektron resept sisteminin tətbiqi əhalinin keyfiyyətli, təhlükəsiz dərman vasitələri ilə təmin edilməsi ilə bağlı istehlakçı hüquqlarının qorunması və bütün sektorun şəffaflığının artırılması üçün əlavə iqtisadi effekt yaradacaq.
Düzdü ilk vaxtlarda çətinliklər və çatışmazlıqlar ola bilər, nəzərə alsaq dərman vasitələrinin çox hissəsini xaricdən alırıq, ancaq buda zamanla həll olunan məsələdir. Xatırlayırsınızsa ilk vaxtlarda icbari tibbi sığortanın həyata keçirilməsində nə qədər problemlər və tərədüdlər var idi. Vaxtilə bəlkədə hamımızın çoxunun inana bilmədiyimiz icbari tibbi sığorta ötən 5 il ərzində uğurla tətbiq olunur.
Ölkə başçısı cənab İlham Əliyev və Birinci vitse-prezident Mehriban xanım Əliyeva səhiyyə sahəsinə həmişə qayğı göstəriblər. Artıq indi demək olar ki, İcbari Tibbi Sığorta Dövlət Agentliyinə ayrılan vəsaitlə TƏBİB-in tabeliyində olan dövlət xəstəxanalarında pasiyentlər üçün pulsuz müxtəlif cərrahi əməliyyatların həyata keçirilməsi və stasionar dərman vasitələri ilə təmin olunması əhali tərəfindən rəğbətlə qarşılanır. Zəruri hallarda özəl klinikalarda da tibbi xidmətlər icbari tibbi sığorta tərəfindən həyata keçirilir.
Beləliklə, səhiyyə sahəsində atılan bütün addımlar stasionar xidmətin yükünün azalmasına, pasiyentin xəstəliyinin ağırlaşmasının və erkən əlilliyin qarşısının alınmasına gətirib cıxaracaqdır.
Nicat Xəlilov
Azərbaycan Tibb Universitetinin doktorantı
