27 May 2016, 16:02 | Ana Səhifə - Yazılar - Professor Qurban Bayramova TƏBRİK
Professor Qurban Bayramova TƏBRİK

Əvvəllər məktəb və ya tələbə yoldaşlarım məni görəndə belə bir söz işlədirdilər: “Mahir, hər dəfə atanı televizorda göstərəndə sən yadımıza düşürsən. Evdəkilərə deyirik ki, bax, mən bu kişinin oğluyla oxumuşam”.

Aylar keçdi, İl dolandı. Artıq atam həyatda deyildi. Görəsən yadda qalmışdımmı? Ara-sıra atamı tanıyanlarla küçədə rastlaşırdım. Birinci cümlələri belə olurdu: “Salam, Qabil!” Mənim adımı yada salmaq üçün yaddaşlarını çox da zorlamırdılar. Bəlkə də  məni görüb, Qabil yadlarına düşürdü. Üç il qabaq intensiv yaradıcılığa başlayanda ifadələr, yanaşma da dəyişdi. Artıq  “sağ ol,  Mahir, yazılarınla, təxəllüsünlə, sözü sərrast, açıq demək qabiliyyətinlə  yaşadırsan atanı” söyləyirdilər.

Onlardan biri yox, birincisi  professor Qurban Bayramov idi. Diqqətlə izləyirdi yaradıcılığımı, oxuyurdu. Yox. O, sadəcə oxucu deyildi. Oxuyub zövq almaq, yaxud da növbəti elmi məqalə və əsərinə mövzu axtarmırdı. Oxuyurdu ki, iradını bildirsin. Yolumu azaramsa düz yola qaytarsın. Məsləhətlərini versin. Axı Qurban Bayramov alimdir, ədəbiyyatşünasdır, tənqidçidir. Amma məni oxuyan Qurban Bayramov həm də mənəvi  əmisi Qabilin ruhu qarşısında borcunu yerinə yetirirdi. “Mahirdir də... birdən ağzınagələni yazar. Biabır olarıq nəsildə”.

Həmişə rastlaşanda deyir ki, bəs atan məni qardaşoğlu çağırırdı. Deməli, sən də mənim əmimoğlusan. Balacaydım. Qurban müəllim qapıbir qonşumuz Xalq yazıçısı Bayram Bayramovgilə gələrdi. Bayram əminin qardaşı Fərmanın oğludur. Həm də ədəbiyyat adamı idi. Bayramov ədəbi soyadının davamçısı sayılırdı. Ona görə digər yazıçılar da  onu evin adamı, doğma  bilirdilər. Yazıçı, şair olmasa da, ədəbiyyatımızın gələcək keşikçisi kimi yüksək qiymətləndirilirdi. Çünki , o vaxtın ədəbi tənqidçilərinin gözündən xırda bir səhv də yayınmırdı. Bəzən elə olurdu ki, ədəbi tənqid böyük bir əsəri “brak” edib, arxivə tullayırdı. Ədəbi tənqid yazıçıların və onların əsərlərinin polisi,prokuroru, hakimi idi.  Bəzən isə yazıçıya gələcək həyata vəsiqə verirdilər. Bir ifadə var: “Puşkini Puşkin edən Belinski olub”. Yazıçını yazıçı edən tənqidçi olmalıdır. Əfsus ki, müasir dövrümüzdə mizan-tərəzi pozulub. Kitab oxuyurlar ki, hələ bu kitab haqda yazılan yazıya da əhəmiyyət versinlər?

Hər şey dəyişib. Əvvəllər kitab çıxanda onu paylayırdılar yazıçılara. Əsər oxunurdu. Bir-iki aydan sonra isə yığışıb əsəri müzakirə edirdilər. Bəzən bir fikrə görə qırğına da çıxırdılar. Bəs indi necə? Kitab təqdimatı, imza günü, xoş sözlər, uğurlar, gül-çiçək, març-muç və sonda şəkil çəkdirib feysə qoymaq. Vəssalam. Kitabın içində nə var, nə yox?.. – bu heç kimçün maraqlı deyil.  Heç kim anlamır ki, əsas kitab, kitabın dizaynı, kağızın sarı və ya ağ olması, şriftlərin böyüklüyü-kiçikliyi, yerləşdirdiyin şəkil deyil. Bunlar sadəcə dizayndır, maddi imkandan asılı göstəricilərdir. Əsas əsərdir, yazdığındır.

Pessimizmə qatılıb tənqidçilərimizin işini sıfıra endirmək istəməzdim. Onlar öz işlərindədirlər. Yazırlar, tənqid edirlər. Qurban Bayramov kimi ədəbiyyatşünaslarımız  köhnə ənənələri davam etdirirlər. Çünki onlar belə görüblər, onları belə öyrədiblər, onlar nəhənglər məktəbinin yetirmələridirlər. Bugünkü cılız dünyada yaşamaq qismətlərinə yazılsa da.

Mənim Qurban Bayramovun fikirlərinə böyük ehtiyacım var. Təkcə tənqidçi kimi yox. Qonşum Bayram əminin qardaşı oğlu kimi. Bilirəm ki, boğazdan yuxarı söz deməyəcək. “Tərifləyim,yoxsa həvəsdən düşər” prinsipiylə addım atmayacaq. Çünki nə əmisi Bayramdan, nə də mənəvi əmisi Qabildən saxtakarlıq görməyib. Cövhərində saxtakarlıq yoxdur. Tələbkarlığa  birinci elə özünkündən başlayır.

Bu gün 70 yaşı tamam olur. Gözəl yaşdır. Mən də təbriklərə qoşuluram. Nə olsun ki, ağsaqqaldır,ahıldır. Ruhunun cavanlığını qoruyub saxlayır. Əgər mənim kimi “sandığı açsa”... 1970-ci ildən bu yana çox şeylər görüb. Yanında çox şey danışıblar. “Özümüzküdür. Bayramın qardaşıoğludur” deyərək.

Tez-tez zəng edirəm. Bəzi məsləhətlərə ehtiyacım olur təbii ki... Ayda bir dəfə zəng etmək isə artıq protokoldur. Yazılarım haqqında fikrini öyrənirəm.  “Yaz, sən yaz. Əgər nəsə bir neqativ şey görsəm özüm həmən zəng edəcəyəm. Hər şey qaydasındadır. Yaz” deyir.

SON

Küçədə rastlaşmışıq. Çaşıb Qabil deyir mənə. Mən də birinci Bayram əminin familiyasını yadıma salıram. Sonra Qurban adı yadıma düşür. Çünki Qurban müəllim tanınmış Bayramovlar soyunun görkəmli nümayəndələrindən biridir.

Görüşürük. Bir-birimizdən əhval tuturuq. Lap nəvaxtsa Qabil və Bayram Bayramov görüşən kimi.

MÜƏLLİFİN DİGƏR YAZILARI
"Barselona"ya yeni prezident seçildi 8 mart 2021, 03:33 ÜST koronavirusla bağlı son statistikanı açıqladı 8 mart 2021, 01:00 Ekvatorial Qvineyada güclü partlayışlar - 20 ölü, 300 yaralı 8 mart 2021, 00:48 Türkiyə Səmərqənddə konsulluq açdı - FOTO 8 mart 2021, 00:39 Vətən müharibəsində ağır yaralanan əsgər 5 ay sonra şəhid oldu - FOTO 8 mart 2021, 00:25 Daha bir qazimiz ona qulluq edən tibb bacısı ilə evlənir 8 mart 2021, 00:12 Bu gün qadınlar bayramıdır 8 mart 2021, 00:00 Hücuma hazırlaşan PKK-çılar məhv edildi 7 mart 2021, 23:54 Roma Papasından qadınlarla bağlı çağırış 7 mart 2021, 23:42 Güclü külək Sumqayıtda liseyin daş hasarını uçurdu 7 mart 2021, 23:27 Milyarder deputat helikopter qəzasında öldü 7 mart 2021, 23:14 İlham Əliyevdən 8 Mart paylaşımı - FOTO 7 mart 2021, 23:00 Prezidentin ayaqqabısı narazılığa səbəb oldu – FOTO 7 mart 2021, 22:56 Mançester derbisinin qalibi məlum oldu 7 mart 2021, 22:42 Başına dəmir düşməsi nəticəsində ölən qadının kimliyi bilindi 7 mart 2021, 22:28 “Gürcü Arzusu”ndan qalmaqallı səs yazısı ilə bağlı bəyanat 7 mart 2021, 22:16 Polis İmişlidə quş əti satışını qadağan edib? - DİN-dən açıqlama 7 mart 2021, 22:02 Abşeronda maşın piyadanı vurub öldürdü 7 mart 2021, 21:49 Madrid komandaları sülh bağladı 7 mart 2021, 21:35 Messi oğlu ilə səs verdi 7 mart 2021, 21:25 Millimiz “Böyük dəbilqə”ni iki medalla başa vurdu 7 mart 2021, 21:13 Məhəmməd Salah "Liverpul"u tərk edir? 7 mart 2021, 21:05 Slovakiya koronavirusa yoluxanları Almaniya və Polşaya göndərir 7 mart 2021, 20:54 “Liverpul” öz meydanında autsayderə uduzdu 7 mart 2021, 20:40 Qənirə Paşayeva şəhid anası ilə görüşdü - FOTO 7 mart 2021, 20:33 Avstriyada “AstraZeneca” peyvəndindən istifadə dayandırıldı 7 mart 2021, 20:22 FHN əhaliyə müraciət etdi - VİDEO 7 mart 2021, 20:13 Bu rayonlara qar yağır - FAKTİKİ HAVA 7 mart 2021, 20:01 Dönərxanada dəm qazından zəhərlənmə - Ölən var 7 mart 2021, 18:04 Gürcüstanda qalmaqallı səsyazısı yayıldı - Baş nazirin  istefası tələb olunur 7 mart 2021, 17:51 İvanişvilinin iqamətgahı qarşısında polislə etirazçılar arasında qarşıdurma 7 mart 2021, 17:43 Atletimiz Qış Avropa çempionatında gümüş medal qazandı 7 mart 2021, 17:30 Yeni direktor Yaqub Mahmudovun otağını konfrans zalına çevirdi 7 mart 2021, 17:15 ABŞ-da COVİD-19-dan ölənlərin sayı açıqlandı 7 mart 2021, 17:00 Türkiyə ərazisinə qaçaq yolla keçən PKK mənsubu saxlanıldı 7 mart 2021, 16:49