11Aprel | Ana Səhifə - Yazılar - Afaq Bəşirqızı, mən kəndçiyəm, sonra?
Afaq Bəşirqızı, mən kəndçiyəm, sonra?

Elçin Alıoğlu

Bir qədər əvvəl Afaq Bəşirqızının açıqlamasına elə onun stilində cavab yazdım: Afaq Bəşirqızı, mən kəndçiyəm, sonra? İstəmirdim, amma bağışlayın, hər kəslə onun anlayacağı lisanda danışmağa çalışıram.

Hər halda buna can atıram, bilmirəm necə alınır.

İndi isə normal danışaq, "Söylü" didaktikasından və o əcaib mikrokosmdan kənarda.

Afaq Bəşirqızının açıqlamasında qəribə və ya ekstraordinar heç nə görmürəm. O, dünyanı, ətrafı, baş verənləri, cəmiyyəti necə görürsə, elə də danışır. Öz lüğətində, öz sözləri, öz anlamları ilə.
Afaq Bəşirqızı mənimçün böyük ictimai xadim, misilsiz sənətçidirmi?

Əfsuslar olsun ki, yox. Bəlkə də istərdim belə olsun, lakin Afaq xanımın oynadığı rollara nəzər saldıqda başdan-ayağa komplekslər içində olan kiçik fərdləri yaradıb qəhqəhəyə nail olmaq istəyənin özünün o obrazların assimilyasiyasına uğradığını, onların içində əridiyini, özünü onlara hopdurmaq əvəzinə özünün onlara bənzədiyini - bilaixtiyar bəlkə də - görürəm.

Afaq xanımın adı çəkiləndə kütlə ilk əvvəl "Söylü!!!" deyir.

Yaxşıdırmı? Məncə, yox.

Onun teatrı da vardı əvvəl, məncə, indi də var.

Və o teatrın tamaşalarına getməmişəm, yerli telekanallardan birində təxminən 10 dəqiqə baxdım. "Frik-şou" tipli bu buffonadaya daha çox baxa bilmədim, Afaq xanım məni məzur tutsun.

Onun kənddən gələnlərlə bağlı dediyi də qəribə deyil, gözləniləndir.

Afaq Bəşirqızı sovdepiyada doğulub, o dövrdə yaşayıb, yaşayır və istərdim lap çox ömrü olsun.

Və o lənətə gəlmiş sovdepiyanın "sosrealizm" deyilən tam saxta, eybəcər bir janrı, yaradıcılıq qəlibi vardı: kəndlilər zəhmətkeş, onların eşqləri saf, məramları təmiz, özləri zəhmətkeş və s.
Eyni zamanda, elə Azərbaycan dramaturqlarının tam əksəriyyətinin tamaşalarında Bakıdakı kəndlilər incə yumor, sataşma subyektləri idi.

Daha artığı mümkün deyildi - senzura, bədii şura və ilaxırlar vardı.

Ol səbəbdən də ədəbi azadlığın dissidentfason işartılarından biri də əsərdə kəndlini lağa qoymaqdı.

Afaq Bəşirqızının "Söylü"sü belə "dissident"liyin ovxarlanmamış, kobud, yarımfabrikat formalı təqdimatı idi.

Sonrakı rollarında da daim sivilizasiyanı bu və digər səbəblərdən tam qəbul, habelə əxz etməyən adamlar obrazları yaradıb. Falçı, telefonda gəvəzəlik edən və s.

Dramatik rolu varmı? Məncə, yox.

Afaq Bəşirqızı tragik rol oynaya bilərmi? Bilmirəm, amma çox zəif ehtimaldı.

Son olaraq onun kəndçilər barədə dediyi ifadələrə gələk.
Yenə də gözləniləndir, gerçəkdən.

Məsələtün, Moskvada "ponaexali tut" deyənlərin tam əksəriyyəti, hətta 100-dən 99-u özü vaxtilə "limita" olmuş adamların ailəsində doğulan, "əsl moskvalı" olmaq istəyən adamlardır.

Parisdə də belədir. "Mən əsl parisliyəm" ifadəsi absurd səslənir indi: urbanizasiyanın üçüncü əsrini yaşayırıq, əzizlər.

Kimsə yaşadığı yerin əzəli sakini deyil. Bunu bilmək üçün heç olmasa, yamanın yaman günü, Lev Qumilyovu oxumaq yetər.

Afaq xanıma işində uğurlar, ciddi rollar, gerçək səhnə uğuru və səmimiyyət diləyirəm.

Atası Bəşir Səfəroğlu yaxşı insan, müstəsna sənətkardı.

O, heç bir halda qızının dediyi sözləri deməzdi, ağlına da gətirməzdi.

 

MÜƏLLİFİN DİGƏR YAZILARI
Kiyev Rusiya ilə müharibə ehtimalını QİYMƏTLƏNDİRDİ 10 İyul 2020, 14:25 Sabahdan bütün ictimai nəqliyyatın fəaliyyəti dayandırılır - RƏSMİ 10 İyul 2020, 14:12 Narkoz altında olan xəstələri zorlayan həkimə HÖKM OXUNDU 10 İyul 2020, 14:06 Baş Prokurorluq əsgər ölümü ilə bağlı MƏLUMAT YAYDI 10 İyul 2020, 14:00 İslam Səfərlinin başına gələn ƏHVALAT - Mircəfər Bağırov niyə QƏZƏBLƏNMİŞDİ..  10 İyul 2020, 13:55 DYP: “Sürücülərin icazəsini radarlarla müəyyənləşdirə bilirik” - VİDEO 10 İyul 2020, 13:50 Kliniki Tibbi Mərkəzin həkimi koronavirusa yoluxdu   10 İyul 2020, 13:44 Azərbaycana çəyirtkə dəstələrinin "hücumu" başladı - VİDEO 10 İyul 2020, 13:38 Şamaxılı Mahmud ağa - Məşhur mesenatın məzarı niyə baxımsızdır? - Tədqiqatçı-alimdən ÇAĞIRIŞ 10 İyul 2020, 13:33 Pandemiya dövründə bu işdə çalışanlar yüksək maaş alıb 10 İyul 2020, 13:27 Kapital Bank-ın dəstəyi ilə Qarabağ əlillərinə və şəhid ailələrinə evlər VERİLDİ   10 İyul 2020, 13:22 Hərbi Prokurorluqda yeni TƏYİNAT 10 İyul 2020, 13:16 Sabah Bakıya yağış, rayonlara dolu yağacaq - PROQNOZ 10 İyul 2020, 13:10 Hesablama Palatası “Dövlətqaçqınkom”u da yoxladı 10 İyul 2020, 13:05 Rusiyada koronavirusdan ölənlərin sayı 11 mini KEÇDİ 10 İyul 2020, 12:59 Azərbaycanın üzv olduğu razılaşmanın CIĞAL ÜZVLƏRİ 10 İyul 2020, 12:53 Pambıq əkinlərində suvarma problemləri və həlli yolları müzakirə olundu - FOTO 10 İyul 2020, 12:48 Prezidentin köməkçisi pandemiya dövründə Azərbaycana gətirilən vətəndaşların sayını açıqladı 10 İyul 2020, 12:43 Hesablama Palatası Səhiyyə Nazirliyində nöqsanlar AŞKARLADI 10 İyul 2020, 12:37 Palata Nazirlikdə əsassız pensiya təyinatları AŞKARLADI 10 İyul 2020, 12:34 Baş prokuror sabiq deputatın oğluna yeni vəzifə verdi 10 İyul 2020, 12:31 Milli komandamızın yeni baş məşqçisi bu 3 nəfərdən hansı olacaq? 10 İyul 2020, 12:27 Goranboyda vətəndaşlara pulsuz maska paylanılıb - FOTO 10 İyul 2020, 12:24 Novruz Aslanov seçicilərin problemləri ilə maraqlandı   10 İyul 2020, 12:21 Dövlət Agentliyi Ağstafanın mərkəzi bazarında yoxlama apardı - FOTO 10 İyul 2020, 12:17 Baş prokurorun müavini videokonfransda iştirak etdi 10 İyul 2020, 12:12 Daşkəsənə istirahətə gedənlər CƏRİMƏLƏNDİ 10 İyul 2020, 12:06 AZAL sərnişinlərə müraciət etdi 10 İyul 2020, 12:02 “Koronavirusa yoluxmuş həkim Cavid Paşayevin vəziyyəti ağırlaşıb” - Rəşad Mahmudov 10 İyul 2020, 12:00 Azərbaycanın bu bölgəsində virusa yoluxanların sayı 146-ya ÇATDI 10 İyul 2020, 11:55 Sabiq deputatlar niyə maddi sıxıntıdan ŞİKAYƏTLƏNİRLƏR?.. 10 İyul 2020, 11:49 Neftin barreli 150 dollara satılacaq - PROQNOZ 10 İyul 2020, 11:47 Oğurluq edib, sonra evi yandıran şəxslər saxlanıldı - FOTO 10 İyul 2020, 11:41 Mehriban Əliyeva virusa yoluxmuş daha bir həkimlə bağlı TAPŞIRIQ VERDİ 10 İyul 2020, 11:35 Pərvin Kərimzadə: Bu günkü reallıqlar işğalçı Ermənistanın faşist niyyətini təsdiq edir   10 İyul 2020, 11:30