1920-ci illərin ortalarında yəhudi əsilli gənc sovet psixoloqu Blüma Zeyqarnik (Блюма Вульфовна Зейгарник, 1900-1988) Berlində – psixologiyanın o dövrdəki ən canlı elmi mərkəzlərindən birində çalışırdı. Onun müəllimi məşhur psixoloq Kurt Levin ...
Düz 25 il əvvəl bu gün Ankaradakı Üsküp Caddəsindəki kirayədə qaldığım evdə – "home office"-də BBC üçün material hazırlayırdım. Televizor açıqdı. Birdən bütün türk kanalları yayınlarını kəsib Nyu Yorka bağlandılar. Bizdə saat...
Linqvosid, etnosid və dil imperializmi İmperiyalar fəth etdikləri xalqların dillərini nə üçün sıxışdırırlar? İlk baxışda sual qəribə görünə bilər. Əgər imperiyanın məqsədi torpaqdırsa, sərvətdirsə, vergi toplamaq, strateji yolları və bazarları ...
Dünya "bulud"a köçür. Şəkillərimiz buluddadır, məktublarımız buluddadır, kitablarımız, filmlərimiz, bank hesablarımız buluddadır. İndi hətta süni intellekt də buludda yaşayır. Bir sual yazıram, bir neçə saniyə sonra cavab gəlir. Hə...
Bəzən böyük müharibələrin mahiyyətini generalların xəritələri, cəbhə xətləri, raketlərin sayı deyil, qapalı otaqda deyilmiş bir cümlə daha yaxşı açır. İngiltərənin nüfuzlu “The Economist” jurnalının Vladimir Putinə yaxın mənbəyə istina...
Xərçəng fərdiləşəndə “Kitab Adam” layihəsi çərçivəsində Bakıda Ürfan Məmmədli ilə söhbət edərkən “Çalışın 2030-cu ilə sağ qalın, çünki tibb 3-4 ilə elə inkişaf edəcək ki, bütün dərdlərin davası tapılacaq” demişdim. Bizim so...
Elm tarixini adətən cavabların tarixi kimi oxuyuruq. İnsan ildırımın səbəbini bilmirdi – öyrəndi; göy cisimlərinin hərəkətini anlamırdı – onların qanunlarını tapdı; xəstəlikləri fövqəltəbii qüvvələrlə əlaqələndirirdi – mikroorqanizm...
Tələbə vaxtı hansısa bir kitabda oxumuşdum: “Daş atmaq yerinə söyüş söyən ilk insan Bəşəriyyətin yaradıcısıdır”... Müəllifinin Ziqmund Freyd olduğu yazırdı. Ancaq illər sonra müəllif məsələsində kiçik bir nüans çıxdı ortaya. Hall...
İnsan min illərdir ölümsüzlüyün yolunu axtarır. Qədim hökmdarlar həyat iksiri içirdi, kimyagərlər əbədi gəncliyin formulunu axtarırdılar. XXI əsrdə isə elm sualı dəyişib: insanı ölümsüz etmək mümkündürmü yox, qocalmış hüceyrəyə onun bir vaxtlar necə ...
İnsan sivilizasiyası ilk dəfə kitabları insanların oxuması üçün deyil, maşınların öyrənməsi üçün toplamağa başlayıb. “Anthropic” ətrafında baş verənlər təkcə bir şirkətin hüquqi mübahisəsi deyil. Bu, biliyin tarixində yeni bir mərhələn...
Xalq şairi Osman Sarıvəlli “Hər kim yüz il yaşamasa günah onun özündədir” demişdi o məşhur şeirində. Nəriman Həsənzadə bu mənada günahkardır, yüz yaşına çox az qalmışdı. Çoxları elə bilirlər ki, Nəriman müəllimin təmkinli danışıq...
Ankara sammitinin kulisindən sızan elə bir cümlə var ki, o, yaxın onilliyin qlobal təhlükəsizlik memarlığını xarakterizə edir. Avropa liderləri rəsmən Donald Trampa üz tutaraq, "Ser, bilirsiniz ki, biz sizi sevirik!" dedilər. Qərb mətbua...
Əgər səs-küylü dəvətlərdə, mənasız izdihamlarda özünüzü "yad planetli" kimi hiss edirsinizsə, təbrik edirəm: Sizin beyniniz sadəcə olaraq daha keyfiyyətli işləyir. Cəmiyyət illərdir bizə "sosial olmaq" normativini sırısa da elm ta...
Bəşəriyyət yenə tarixi bir sərhədin astanasındadır. Ancaq bu dəfə dəyişən yalnız texnologiya deyil. Dəyişən dövlət modeli, iqtisadi sistem, əmək anlayışı, insanın gündəlik həyatı və hətta insanın özü haqqında təsəvvürdür. Tarixdə bəzi dövrlər olur ki...
Trabzondan qayıdandan sonra uzun müddət bir cümlə beynimdən çıxmadı: "Abi, bu ölkədə ən ucuz şey ölməkdir". Bu cümləni mənə mərhum dostum Salihin qardaşı oğlu Ahmet hava limanında, vidalaşarkən dedi. Bir neçə saat əvvəl isə biz Salihi...
Salih öldü. 58 yaşında. Bu cümləni yazmaq nə qədər asandırsa, onu qəbul etmək bir o qədər çətindir. Çünki insan ölümü anlayan yeganə varlıq olsa da, heç vaxt ona tam inanmır. Ölüm bizə həmişə başqalarının başına gələcəkmiş kimi görünür. Öz dostunu...
Ağlıma gəlməzdi ki, tələbə vaxtı oxuduğum bir kitab səhər tezdən – Donald Trampın Çin səfərini izləyərkən yadıma düşəcək. Çin lideri Si Jinpinq görüşdə “Fukidid tələsi” anlayışına toxunub… Fukidid (Thucydides, e.ə. 460&nda...
2008-ci ilin gözəl bir iyul axşamı idi. Məni İstanbulun məşhur “Sunset” restoranına dəvət etmişdi. Dediyi saatda gəldim. Girişdə: – Yaraşıqlı bir rus misafirimiz gəldimi? – deyə soruşdum. – İki saat əvvəld...
“Narsist” — özünə həddindən artıq vurğun olan, daim diqqət, təsdiq və üstünlük hissi istəyən insana deyilir. Termin qədim yunan mifologiyasındakı “Narcissus” obrazından gəlir. Əfsanəyə görə, Narcissus öz əksinə aşiq olur...
Bu bölümdə mühəndislik üzrə dünyanın ən yaxşı universitetləri siyahısındakı (Times Higher Education, THE 2025 – Engineering) ali məktəblərin hansı mühəndislik sahəsində (Süni İntellekt, enerji, kosmos və s.) daha güçlü olduğuna və gələcəyin müh...
(1-ci yazı) Dünya başqa, fərqli bir yöndə inkişaf edir. Ali təhsildə prioritetlər dəyişir. Humanitar fakultələr populyarlıqlarını zatən itirirdilər. Ancaq son beş ildə bu daha ciddi xarakter almağa başlayıb. Bunun səbəbi təkcə “zövqün dəyişm...
"Kilimancaro – əbədi qarlarla örtülü 5895 metr yüksəklikdə yerləşən uca dağ silsiləsi olub Afrikanın ən yüksək nöqtəsidir. Masai qəbiləsi onun qərb zirvəsini "Nqaye-Nqaya", yəni "Tanrının evi" adlandırır. Zirvənin ən yü...
Elə peşələr var ki, onlar həm də xarakter məktəbidir. Neftçilər də məhz belə peşə sahibləridir. Bu peşədə insanın biliyi qədər cəsarəti, texniki bacarığı qədər iradəsi sınağa çəkilir. Xəzərin ortasında, küləyin sərtləşdiyi, dalğanın böyüdüyü anlarda ...
Butimar fars mifologiyasının dərinliklərindən süzülüb gələn bir quşdur. O, sevginin özünün qanad taxdığı, kədərin lələk bağladığı bir varlıqdır. Adı bəzən "Məhəbbət quşu" olaraq keçir mənbələrdə. Rəvayətə görə Butimar dənizə aşiqdi...
“Şəhər sadəcə binalardan ibarət deyil, o, bizim xatirələrimizin qəbiristanlığı və ümidlərimizin səhnəsidir”, - Məhəmməd Əli Sepanlou Bəzən bir mahnı insanı ağladır – ağlamaq üçün yox, başqa çıxış yolu qalmadığı üçün. ...
Aya baxmaq insanın göylə ilk söhbəti, Aya getmək isə bu söhbətin cavabıdır. Bu iki anın arasında zaman yox, iradə dayanır. 1961-ci ildə Con F. Kennedi Aya insan göndərməyi təklif etməklə qalmadı, bunu dövlət hədəfinə çevirdi. Ay artıq romantik ...
E-mail: [email protected]
+(994 12) 497 87 41, (055) 946-06-60
300x250
