Arxiv
23 Aprel 2019, 14:36 | MƏDƏNİYYƏT
“AQTA maarifləndirir” - Ramazanda necə qidalanmalı?

Azərbaycan Respublikasının Qida Təhlükəsizliyi Agentliyi (AQTA) ilə Modern.az saytının birgə layihəsi olan “AQTA maarifləndirir” rubrikası davam edir. Rubrika çərçivəsində AQTA və Qida Təhlükəsizliyi İnstitutunun mütəxəssisləri tərəfindən hazırlanan maarifləndirici materaillar, sağlam qidalanma ilə bağlı tövsiyələr, yaxud gündəlik istifadə etdiyimiz qidalarla bağlı məsləhətlər oxucuların diqqətinə çatdırılır. Müqəddəs Ramazan ayının yaxınlaşdığını nəzərə alaraq bu dəfəki maarifləndirici mövzumuz “Ramazanda düzgün qidalanma” haqqında olacaq.

Yaz ərəfəsinə təsadüf edən müqəddəs Ramazan ayında oruc tutmaq qış aylarına nisbətən daha çətindir. Belə ki, getdikcə artan hava temperaturu imsak və iftarda tərkibində daha çox maye olan qidaların qəbul edilməsini şərtləndirir. Oruc açarkən nəzərə almaq lazımdır ki, fasilələrlə qidalanmaq orqanizmə daha çox faydalıdır.  Öncə 1-2 stəkan su, zeytun, xurma, tərəvəz salatı və göy-göyərti ilə orucu açmaq, 15-20 dəqiqə fasilədən sonra isə əsas yeməklərə başlamaq olar.

Gün ərzində davam edən aclıq səbəbindən qanda şəkərin miqdarı aşağı düşür, iftarda qəbul edilən yeməklərdən sonra isə əksinə yüksəlir.  Bu isə “iftar sonrası ağırlığın və yuxu halının” meydana gəlməsinə səbəb olur. İftar süfrəsində kiçik porsiyalar  şərti ilə istənilən növ və çeşiddə yemək ola bilər. Buraya tərkibində zülalla zəngin olan (ət, toyuq, balıq və ya paxlalılardan), karbohidratla zəngin olan (un və un məmulatlarından tutmuş müxtəlif növ plov, taxıl bitkilərindən hazırlanmış təamlar, kartof, sulu yeməklər və s.), həmçinin tərkibində müxtəlif vitamin və minerallar olan meyvə-tərəvəz, göy-göyərti və qatıq daxildir. 

  Xəmir xörəklərinin, qızartmaların, tərkibində sous olan kalorili yeməklərin Ramazan ayı boyunca iftar süfrələrində yer almaması tövsiyə olunandır. Belə ki, yüksək kalorili yeməklərin istehlakı həzm sisteminin işini çətinləşdirdiyi kimi, qaz, qastrit, mədədə yanma və s. narahatlıqlar meydana çıxarır.

Bir neçə saat davam edən aclığa tab gətirə bilmək və qanda şəkərin miqdarını normada saxlamaq üçün imsakda lifli çörəklər istehlak edilə bilər.   Bundan başqa, tərkibində yumurta olan səhər yeməyinə qatıq, yulaf və çia toxumu əlavə edilərsə, toxluq hissi daha uzunmüddətli olar.

Gün ərzində 2 dəfə yemək yeyilməsi orqanizmdə təbii olaraq həzm siteminin fəaliyyətinə mənfi təsir edərək qəbzlik, şişkinlik, qarında qaz problemlərinin yaranmasına səbəb olur. Bağırsaqların fəaliyyətini yaxşılaşdırmaq məqsədilə qatıq istehlakı artırılmalı və daha çox meyvə-tərəvəzə üstünlük verilməlidir. Bundan başqa, suyu əvəz etməsə də, maye olaraq bitki çayı, az şəkərli kompot, ayran və süd kimi məhsullar da bağırsaqların fəaliyyətinə müsbət təsir edir. İftardan sonra piyada gəzmək bağırsağın fəaliyyətinə aktivləşdirir. Tərkibində lif olan yulaf, ərik, qaysı və s. bu kimi qidalara daha çox üstünlük verilməlidir.

Oruc açarkən yeməyi mümkün qədər asta və daha çox çeynəyərək yeməyə çalışın. Yemək zamanı daha bol su için. Əsas yeməklərdən bir neçə çeşid varsa, bir çeşidə üstünlük verin. Çörək istehlakında dilimlərin miqdarını nəzarətdə saxlayın, 1-2 dilimdən çox yemək məsləhət görülmür. Pendir, zeytun, mürəbbə az miqdarda qəbul edin. Bu kimi məhsullar sizə az kalorili gəlsə də, çox yeyildiyi təqdirdə artıq kilolara səbəb ola bilər. Mümkün qədər az yağlı yeməklərə üstünlük verin.

İftar zamanı şərbətli şirniyyatları südlü şirniyyatlarla əvəz edərək, yarım porsiya ilə kifayətlənin.

Ramazan ayı boyunca iftar zamanı sulu yeməklə başlayıb, az-az və fasilələrlə qidalanmaq tövsiyə olunur. Süfrədə az yağlı ət və ət məhsulları, tərəvəz salatı və s. bu kimi yeməklərin olması tövsiyə edilir. Əsas yemək olaraq əgər plov seçimi ediləcəksə, daha çox bulqurdan hazırlanmışa üstünlük verilməlidir. Yeməklərdən dərhal sonra şirniyyat qəbulu yolverilməzdir. Belə ki, yeməkdən sonra yeyilən şirniyyat kökəlməyə səbəb olur. Adətən şirniyyat yeməkdən 1-2 saat sonra qəbul edilməlidir. İftar imsak arası bol miqdarda su içilməsi tövsiyə edilir. Acılı, müxtəlif ədviyyatlı qidaların, həmçinin turşuların qida rasionuna daxil edilməsi məqsədəuyğun deyil.

BU KATEQORİYADAN OLAN DİGƏR XƏBƏRLƏR
+ Arxiv
Şagird yerdəyişməsi necə həyata keçirilir? - Valideynlərin suallarına CAVABLAR 22 Avqust 2019, 13:27 10 Azərbaycan şəhərinə erməni mer seçiləcək 22 Avqust 2019, 13:21 Rusiya-Türkiyə tərəfdaşlığında ciddi çatlar əmələ gəlib - ŞƏRH 22 Avqust 2019, 13:08 Sabah Bakıda 38 dərəci isti olacaq 22 Avqust 2019, 12:52 Pilotun xanımı: “Oğluma necə deyəcəm ki, atan bir də qayıtmayacaq?” - Atakişiyevlər ailəsindən REPORTAJ 22 Avqust 2019, 12:49 İran öz istehsalı olan raket sistemini təqdim etdi 22 Avqust 2019, 12:44 Ermənilər BMT-də Azərbaycana qarşı təxribata əl atdılar - FOTOFAKT 22 Avqust 2019, 12:28 BirKart-la təhsil haqqını hissə-hissə ödəmək imkanı! 22 Avqust 2019, 12:14 Ermənistanda hindistanlı terrorçular saxlanıldı 22 Avqust 2019, 12:10 Rusiya “Fyodor”u kosmosa göndərdi - FOTO 22 Avqust 2019, 12:02 Azərbaycanda 880 nəfər UZUNÖMÜRLÜ yaşayır 22 Avqust 2019, 11:43 Bakı metrosuna daha 2 yeni qatar buraxıldı 22 Avqust 2019, 11:34 Üç uşaq anası evdən niyə qacıb? - Kənd icra nümayəndəsi: “O hadisəyə görə izahatı alınmışdı” - YENİLƏNİB 22 Avqust 2019, 11:27 Qubada 100-ə qədər gənc “Vətən bizə əmantədir” yay düşərgəsinə qatıldı 22 Avqust 2019, 11:24 “Kənddən Şəhərə” yarmarkası davam edir 22 Avqust 2019, 11:19 Bakı Ali Neft Məktəbinə qəbul planı 100 faiz dolub 22 Avqust 2019, 11:08 Nazilikdən yeni layihə 500 nəfər əlil kiçik biznesini quracaq 22 Avqust 2019, 11:06 Azərbaycanda xəstənin cinsi fəaliyyəti bərpa olundu - Unikal ƏMƏLİYYAT 22 Avqust 2019, 10:46 Neçə rayonumuz 100 % qazlaşdırılıb? - Azəriqaz-dan AÇIQLAMA 22 Avqust 2019, 10:42 Peşə məktəblərinə qəbul olunanların qeydiyyatı başlayır 22 Avqust 2019, 10:35 MiQ-29 təyyarəsinin qəza SƏBƏBİ rəsmən açıqlandı - “Qara qutu” OXUNDU 22 Avqust 2019, 10:29 Yardımlı dağlarında YANĞIN başladı 22 Avqust 2019, 10:25 Deputatları Qafqaz Müsəlmanları İdarəsinə ÇAĞIRDILAR 22 Avqust 2019, 10:23 Elçibəy PARADOKSU 22 Avqust 2019, 10:05 Azərbaycanda zəlzələ oldu: 3-4 bal 22 Avqust 2019, 10:02 Ermənistan atəşkəsi 20 dəfə pozdu 22 Avqust 2019, 09:58 Bu gün bir neçə rayonda qaz olmayacaq 22 Avqust 2019, 09:52 Yüksək bal toplayan abituriyent niyə İlahiyyat İnstitutunu seçdi? - MÜSAHİBƏ 22 Avqust 2019, 09:43 Ağac kəsən şəxs cəzalanıb 22 Avqust 2019, 09:39 Çempionlar Liqasında pley-off - daha 3 oyun keçirildi - NƏTİCƏLƏR 22 Avqust 2019, 09:24 Elçibəyin vəfatından 19 il ötür 22 Avqust 2019, 09:17 Sabir Rüstəmxanlıdan Oqtay Rzaya VİDA YAZISI 22 Avqust 2019, 09:10 Bütün Rusiyada məşhurlaşan azərbaycanlı ailə - Mehralıyevlər 6 rus uşağını övladlığa götürüb - REPORTAJ 22 Avqust 2019, 08:47 “Qarabağ” bu gün AvroLiqanın səfər oyununa çıxır 22 Avqust 2019, 08:32 Qubada FACİƏ: Yol qəzasında 2 ölü, 3 yaralı 22 Avqust 2019, 08:28