Arxiv
3 Avqust 2019, 11:00 | DİASPOR
Rusiyada yaşayan azərbaycanlılar ana dilini tədricən unudur - PROBLEM

Azərbaycan dili Rusiyada ən geniş yayılmış 15 xarici dildən biridir. Rusiyanın “Promt” şirkətinin məlumatına əsasən siyahıda Azərbaycan dili 473 min daşıyıcı ilə 14-cü pillədə qərarlaşıb.

 

Təəssüf doğurucu fakt ondan ibarətdir ki, rəsmi məlumata görə, Rusiya Federasiyasında 603 min Azərbaycan mənşəli vətəndaş yaşasa da, onlardan yalnız 473 min nəfəri yəni 78%-nin azərbaycanca danışır. Beləliklə, demək olar hər 5 azərbaycanlıdan 1-i Rusiyada ana dilində danışa bilmir.

 

Xaricdə yaşayan həmvətənlərimizin öz ana dilini bilməməsi nə dərəcə doğrudur?

 

Mövzu barədə Modern.az-a açıqlama verən Milli Məclisin deputatı, professor Fəzail İbrahimli bildirib ki, bu çox məyus edici haldır.

“Millətin ən böyük göstəricilərindən biri onun dilidi. Mənim fikrimcə öz ana dilini bilməmək ayıbdı. Amma digər bir məqam da var. Mən bir jurnalisitin fransada yaşayan Akopyan soyadlı erməni ilə müsahibəsini oxumuşdum. Həmin müsahibədə bir şey diqqətimi daha çox çəkdi. Çox varlı bir erməni idi. Onların diaoloqunu sizə təqdim edirəm.

 - Sizi digər millətlərdən fərqləndirən nədi?

-Əslində bizi digər millətlərdən fərqləndirən elə ciddi bir fərq yoxdur, biz im tariximizdə genosid olub, həssas millətik.

-Sizin amalınız, məqsədiniz, əsas ideyanız nədir?

 - Genosidi dünyada tanıtdırmaq.

-Siz Fransada böyümüsünüz, heç Ermənistanda olmusunuz, erməni dilini bilirsiniz?

-Yox.

-Mənim soyadımın sonundakı “yan” şəkilçisi mənim bütün amalımı təqdim edir.

 

Yəni sözüm ondadır ki, ola bilər ki, ana dilini dərindən bilərlər, amma vətənə, millətə sevgisi olmaz. Ancaq ən gözəli ondadır ki, sənin şəxsiyyət vəsiqəndə “mənsubiyyəti-Azərbaycanlı” yazılıbsa, sən öz dilini bilməlisən. Bu bir mənalıdır. Bizdə ən əsas problem bilirsiz nədir? Bizdə ingilis dilini bilib öz dilini bilməyənlər fəxr hissi duyurlar. Mən belə düşünmürəm. Nə xoşbəxt o insan ki, öz dilini mükəmməl şəkildə bilir və xarici dilləri də bilir. Bəli, bu fəxr olunmalı bişeydir. Öz dilini bilmədən başqa dili bilmək haramdır”.

 

Diasporla iş üzrə dövlət komitəsinin mətbuat katibi Vəsilə Vahidqızı  saytımıza açıqlamasında bildirib ki, komitədə yeni layihələr hazırlanır. “Rusiyanın 83 subyektində, ümumilikdə isə təqribən 120-yə yaxın diaspor təşkilatı fəaliyyət göstərir. Onun 45-də həftəsonu məktəbləri var. Diaspor təşkilatları onların sayını artıra bilər. Və yaxud da məsafədən təhsil imkanları ilə işi asanlaşdırmaq mümkündür. Diaspor TV-də Azərbaycan dili dərsləri yayımlanır. Dərsliklərin hazırlanmasına başlanıb, yaxın vaxtlarda məktəblərə çatdırılacaq. Komitə bu işdə hər cür kömək edir və yeni layihələr də hazırlanır. Həmçinin, qeyd etmək istəyirəm ki, Şamaxıda keçirilən Diaspor Gənclərinin II Yay Düşərgəsinə Rusiyadan gələn hər kəsin Azərbaycan dilini yaxşı bildiyinin şahidi olduq”.

 

Azərbaycanın Rusiyanın Surqut şəhərindəki icmasının sədri Azad Seyidov açıqlamasında bildirib ki, burda bazar günləri Azərbaycan məktəbi təxminən 10-15 il fəaliyyət göstərdi, lakin sonra bağlandı.

“Həmin məktəbin bağlanmasının bir neçə səbəbləri var idi. Əsas səbəblərdən biri hökumətin lisenziya tələb etməsi oldu. Həmin məktəbdə biz Azərbaycan dili, ədəbiyyatı, tarix və digər dərsləri keçirdik. Həmin dövrdə Azərbaycan məktəblərinə gələn bəzi şagirdlər rus məktəblərinə getmirdi. Burdan da belə təsəvvür oyanırdı ki, guya Azərbaycan məktəbi şagirdləri rus məktəblərinə getməkdən yayındırır. Lakin biz həmin şagirdləri ayrı-ayrı rus məktəblərinə yerləşdirmişdik. Mən hər il valideynlərlə bu mövzu barədə söhbət edib onlara məsləhət verirəm ki, bizim boş sinif otaqlarımız var, əgər istəyirsənizsə fakultativ formada uşaqlarla məşğul olaq. Bundan əlavə Diasporla İş Üzrə Dövlət Komitəsinin “virtual məktəb” adlı proqramı var. Hər kəs istəsə bu proqramla öz dillərini təkmiləşdirə bilərlər. Amma mən belə düşünürəm ki, ana dili bilgisinin zəifliyi və ya heç olmamasının təməli ailədən başlayır. Məsələn, mən bir valideyn kimi Azərbaycana gələndə uşaqlarımı Azərbaycan dili üzrə kurslara göndərirəm. Ən əsası isə valideynlər evdə uşaqları ilə öz ana dillərində danışmalıdırlar”.

 

 Nuranə DAXİLQIZI

BU KATEQORİYADAN OLAN DİGƏR XƏBƏRLƏR
+ Arxiv
Ulduz futbolçunun arvadı maşını belə idarə etdi - VİDEO 24 Avqust 2019, 00:51 “Beşiktaş” ilk qələbəsini qazandı 24 Avqust 2019, 00:34 Şəkidə toyda 48 yaşlı kişini bıçaqladılar 24 Avqust 2019, 00:19 Əhməd Davudoğlunun partiyası YAP adlandırıldı 24 Avqust 2019, 00:01 Azərbaycan nefti ucuzlaşdı 23 Avqust 2019, 23:46 Toydan qayıdan sürücü qəzaya düşdü: yaralılar var 23 Avqust 2019, 23:30 "İnterpol" narkotik satan azərbaycanlını axtarır 23 Avqust 2019, 23:13 “Qarabağ”ın ev oyununu rusiyalı hakimlər idarə edəcək 23 Avqust 2019, 22:57 Deputatın həbs olunan oğlunun yeni VİDEOSU yayıldı 23 Avqust 2019, 22:39 Şəkidə yanğını söndürmək mümkün olmayıb 23 Avqust 2019, 22:19 194 ölkənin axtardığı İlan İsraildə tapıldı 23 Avqust 2019, 22:03 Bakıda 8 yaşlı uşaq faciəvi şəkildə ölüb 23 Avqust 2019, 21:44 Ərdoğan Rusiyaya gedir 23 Avqust 2019, 21:30 Putin İlham Əliyevi parada dəvət etdi 23 Avqust 2019, 21:16 Dünyanın ən varlı insanlarından biri vəfat etdi 23 Avqust 2019, 21:02 ABŞ-dan Rusiyaya qarşı yeni sanksiyalar   23 Avqust 2019, 20:46 Bakıda kürəkən qayınanasını döyərək bu hala saldı - FOTOLAR 23 Avqust 2019, 20:33 İndoneziya Azərbaycanın ərazi bütövlüyünü dəstəkləyir 23 Avqust 2019, 20:16 Azərbaycan millisi çempionata qələbə ilə başladı 23 Avqust 2019, 20:04 Azərbaycanda bu məhsulların qiymətləri ucuzlaşdı - SİYAHI   23 Avqust 2019, 20:00 DYP hava ilə bağlı sürücülərə müraciət etdi  23 Avqust 2019, 19:49 Müdafiə Nazirliyindən İsrail dronları ilə bağlı AÇIQLAMA 23 Avqust 2019, 19:35 Aprel şəhidlərinin ailələri mərhum pilot Rəşad Atakişiyevin ailəsini ziyarət  ediblər 23 Avqust 2019, 19:20 Qəbələdə meşə yanğınına daha bir helikopter cəlb olundu - Video 23 Avqust 2019, 19:10 ETSN-dən əhaliyə müraciət: “Meşələrimiz hər birimizin evidir, xahiş edirik onu yanğından qoruyun!” 23 Avqust 2019, 19:00 Müəllimlərin işə qəbulu üzrə müsahibə mərhələsi yekunlaşdı     23 Avqust 2019, 18:51 "Azərbaycanda mövcud olan sabitlik insanların həyatı üçün böyük sərvətdir” - Əli Əhmədov 23 Avqust 2019, 18:40 JuHİ araşdırmaçı jurnalistlər üçün “Təhlükəsiz tədqiqat” seminarı təşkil edib - Foto 23 Avqust 2019, 18:30 “Nar+” ilə hesabınızı daha asan idarə edin!   23 Avqust 2019, 18:20 Azərbaycanın FIFA referisi Çempionlar Liqasının oyununa təyinat alıb 23 Avqust 2019, 18:11 İlham Əliyev Vladimir Zelenskini təbrik etdi 23 Avqust 2019, 17:59 İstirahət günlərinin HAVASI – Yağış yağacaq, şimşək çaxacaq 23 Avqust 2019, 17:43 Növbəti 3 gün üçün manatın məzənnəsi 23 Avqust 2019, 17:37 “Sərhədçilərimizin irəli çəkdiyi yeni mövqelərə qalxdıq” - Qarabağ veteranı Qazaxda gördüklərindən DANIŞDI 23 Avqust 2019, 17:35 Qəbələdəki yanğınlara helikopter və təyyarə cəlb edilib 23 Avqust 2019, 17:34