Arxiv
28 Oktyabr 2019, 16:28 | MƏDƏNİYYƏT
“Bu əlaməti olan 12 qadından yalnız birinə xərçəng diaqnozu qoyulur” - MÜSAHİBƏ

 

Azərbaycan Tibb Univesiteti “Süd vəzi xərçəngi ilə mübarizə” ayı elan edilən oktyabrda maarifləndirmə xarakterli məlumatların yayılmasını davam etdirir. ATU-nun Onkoloji Klinikasının həkim-onkoloqu, tibb üzrə fəlsəfə doktoru Günay Əhmədovadan bu dəfə xanımları narahat edən bir sıra məsələlərə aydınlıq gətirib.

 

Modern.az müsahibəni təqdim edir

 

- Günay xanım, belə fikirlər səslənir ki, süd vəzindən axıntı gəlməsi vəzdə şişin olmasının birbaşa göstəricisidir. Belədirmi? 

 

- Qadınların əksəriyyətinin həyatının müəyyən dövrlərində süd vəzi giləsindən axıntı gəlir. Süd vəzindən axıntının gəlməsi müəyyən hallarda təbii proses (laktasiya-süd əmizdirmə) olmaqla  yanaşı, bəzi hallarda isə xəstəliklərlə əlaqəlidir. Süd vəzi axıntılarının yaş artdıqca patoloji proseslə əlaqədar olması ehtimalı artdığına görə axıntıların hər birinin araşdırılması vacibdir. Təəssüf, heç də hər kəs buna görə həkimə müraciət etmir. 

Süd vəzi axıntılarının əsas və ən çox rast gəlinən səbəbi hormonal problemlərdir. Qadınların fizioloji və bioloji quruluşu kişilərlə müqayisədə çox mürəkkəbdir. Bunun səbəbi çoxalma sistemi, hamiləlik dövrü, hər ay dəyişən və təkrarlanan menstrual tsikldir. Bütün bu prosesləri hormonal sistemin tənzimlədiyindən, hormonlardakı hər hansı dəyişiklik bir çox problemlərə yol açır. Hormonal problem tüklənmə, çəki artımı, menstruasiya pozuntuları ilə yanaşı, süd vəzindən axıntının gəlməsinə də səbəb olur. 

Süd vəzinin fibrokistik xəstəliyi (mastopatiya), travmalar, vəzin özündə, yaxud giləsindəki çatlardan qaynaqlanan infeksiyalar süd vəzindən axıntıların gəlməsinə səbəb ola bilər.

Süd vəzidən axıntının gəlməsinin digər səbəbi beyində hipofiz vəzinin adenomasıdır. Burda hazırlanan prolaktin hormonu hər iki süd vəzindən ifrazatın gəlməsinə səbəb olur. Bəzi dərmanların qəbulu da süd vəzindən axıntıya yol açır. Məsələn antidepressantlar, diazepamlar, opioidlər bu dərmanlardan bəziləridir. Bunlarla yanaşı, hamiləlikdən qorunmaq üçün istifadə edilən dərmanlar, bəzi təzyiq dərmanları da bu əlamətin yaranmasına gətirib çıxarır. 

 

- Bəs hansı hallarda axıntı zamanı süd vəzinin xərçəngindən ehtiyatlanmağa dəyər? 

 

- Yuxarıda sadalanan səbəblərlə yanaşı, 10% hallarda axardaxili papilloma və ya süd vəzi xərçəngi axıntıya səbəb olur. Süd vəzi axarının daxilində papilloma əmələ gələn zaman süd vəzindən maye gəlməyə başlayır. Süd vəzi giləsini sıxmadan, özbaşına gələn, bir süd vəzindən, bir süd kanalından qanlı, bəyaz ifrazatın gəlməsi süd vəzi xərçənginin göstəricisi ola bilər. Bu cür axıntı olan hər 12 qadından birində süd vəzi xərçəngi aşkar edilir. 

 

- Deməli, belə halların heç də hamısı xərçəngin olması demək deyil? 

 

- Əlbəttə, süd vəzindən gələn ifrazatın qiymətləndirilməsi və diaqnozun qoyulmasında bunlara da diqqət yetirilir: axıntının rəngi, axıntının bir süd vəzindən, yoxsa hər ikisindən gəlməsi; axıntının miqdarı; süd vəzinin dərisində dəyişikliyin olub-olmaması; süd vəzində törəmənin olması, yaxud quruluşunun dəyişməsi; süd vəzindən axıntı gələn dövrdə qadında hormonal dəyişiklərin yaranıb-yaranmaması və s. bütün bu və digər amillər diaqnozun qoyulmasında vacib əhəmiyyət daşıyır. 

Axıntıları klinik əlamətlərinə görə iki qrupa ayırmaq olar - fizioloji və patoloji. Fizioloji axıntılar əsasən xoşxassəli səbəblərdən yaranır. Əksər hallarda süd vəzinin giləsini sıxan zaman ifraz olunur. Rəngi bəyaz süd rəngindən sarı, qəhvəyi, yaşıl və qaraya qədər dəyişiklik göstərə bilir.  Patoloji süd vəzi axıntıları isə əsasən bir süd vəzinin tək kanalından və giləni sıxmadan özbaşına gələn axıntılardır. Rəngi daha çox qanlı və ya su kimi şəffaf olur.

Süd vermə və süd vermədən sonrakı dövrlərdə axıntının olması normaldır. Bu dövrlərdə süd vəzində və dərisində şikayətlər yoxdursa, narahat olmağa səbəb yoxdur. Lakin süd vəzinin dərisində deformasiya, süd vəzində kütləyə rast gəlinirsə, axıntının miqdarı çoxdursa, mütləq mammoloqa müraciət etmək lazımdır. Belə ki, yuxarıda da qeyd etdiyimiz kimi süd vəzində axıntı görülən hər 12 qadından birinə süd vəzi xərçəngi diaqnozu qoyulur. Bu səbəblə erkən diaqnoz baxımından vaxtında həkimə müraciət etmək vacibdir.

 

-Bu hallarda düzgün diaqnoz qoyulması üçün hansı üsullarla müalicə aparılır? 

 

-Süd vəzində axıntı olan xanımlar mammoloqa müraciət edən zaman ilk öncə ətraflı anamnez toplanır. Xəstələrə ultrasəs müayinəsi, 35 yaşdan yuxarı xanımlara həm də mammoqrafiya aparılır. Süd axarlarının daxilindəki prosesi daha dəqiq müəyyən etmək üçün duktoqrafiya, müəyyən hallarda MRT mayinəsi icra edilir. Bu  müayinələrlə yanaşı onlardan daha vacib müayinə axıntının morfoloji müayinəsidir.  

Süd vəzindən gələn axıntıların müalicəsi prosesin hansı səbəbdən əmələ gəlməsi ilə sıx əlaqədardır. Əksər hallarda müalicə konservativ üsullarla, yəni dərmanla aparılır. Lakin axardaxili papillomaların müalicəsi prosesin sonradan xərçəngə keçməsinin əngəllənməsi baxımından, yalnız cərrahi yolla aparılır.

BU KATEQORİYADAN OLAN DİGƏR XƏBƏRLƏR
+ Arxiv
Çindən gələn ukraynalılar ölkəyə buraxılmadı 21 Fevral 2020, 00:44 DİN-dən Zərdabdakı aksiya ilə bağlı açıqlama 21 Fevral 2020, 00:24 Məscidin axunduna hücum edən şəxs tutuldu 21 Fevral 2020, 00:09 Prezident İtaliyanın ən iri şirkətlərinin rəhbərləri ilə işçi nahar edib - YENİLƏNİB 20 Fevral 2020, 23:47 Bakıda maşın reklam lövhəsinə çırpıldı: ölənlər var 20 Fevral 2020, 23:32 Bakıda yaşayış binasındakı yanğın söndürüldü - YENİLƏNİB 20 Fevral 2020, 23:21 Rusiya türk ordusunun İdlibdə hücumunu dayandırdı - DETALLAR 20 Fevral 2020, 23:17 Allahşükür Paşazadə Səudiyyə Ərəbistanı Krallığının rəsmilərilə görüşəcək 20 Fevral 2020, 23:11 Paytaxtın əsas magistral yollarında sürət həddi endirildi 20 Fevral 2020, 22:47 Görmə məhdudiyyətli türk tələbə feysbukda işə başladı 20 Fevral 2020, 22:33 İlham Əliyev Romada naməlum əsgər abidəsini ziyarət etdi - FOTO 20 Fevral 2020, 22:16 Dəniz quldurları 4 gürcü dənizçini qaçırdı 20 Fevral 2020, 22:02 İlham Əliyev İtaliya Deputatlar Palatasının sədri ilə görüşüb - FOTO 20 Fevral 2020, 21:51 İraq İranla sərhədi bağladı 20 Fevral 2020, 21:36 İranda KİV nümayəndələrinə koronavirusla bağlı xəbərdarlıq 20 Fevral 2020, 21:16 Narkoloji xəstə məhkumlar ödənişsiz psixoloji yardım alacaqlar 20 Fevral 2020, 21:03 “2020-ci il İtaliyada “Azərbaycan ili” elan olunub”  - İtaliya Prezidenti  20 Fevral 2020, 20:39 MSK-nın 4.5 saat çəkən iclası başa çatdı 20 Fevral 2020, 20:37 “Münaqişənin həlli Azərbaycanın ərazi bütövlüyü çərçivəsində həllini tapmalıdır” -  İlham Əliyev 20 Fevral 2020, 20:26 Vətəndaşların xarici valyutada əmanətləri azalıb 20 Fevral 2020, 20:12 Ziyad Səmədzadənin dairəsində 4 məntəqə ləğv olundu 20 Fevral 2020, 20:05 MSK-dan Aydın Hüseynovun lider olduğu dairə ilə bağlı QƏRAR 20 Fevral 2020, 20:00 Cəbhə bölgəsində 40 yaşlı qadın itkin düşdü - ÖZƏL 20 Fevral 2020, 19:54 MSK daha bir dairədə məntəqənin nəticələrini ləğv etdi 20 Fevral 2020, 19:46 Prezident İtaliya Senatının Sədri ilə enerji layihələrini müzakirə etdi 20 Fevral 2020, 19:45 Mehriban Əliyeva İtaliyanın Kuirinale Sarayında - FOTOLAR 20 Fevral 2020, 19:31 MSK sədri: “Qubad İbadoğlunun qızını qanunla cəzalandıracaqlar” 20 Fevral 2020, 19:28 İdlibdə 2 türk əsgəri şəhid olub, 5-i yaralanıb 20 Fevral 2020, 19:20 Tahir Mirkişili: “Bütün dünya şahidlik etsin…” 20 Fevral 2020, 19:12 Azərbaycan-İtaliya sənədləri mübadilə edilib 20 Fevral 2020, 18:56 Nazirlik “Qadınların fəhlə bazarın”da çalışanları işlə təmin edəcək - FOTO 20 Fevral 2020, 18:46 Keçmiş deputatın oğlunun namizəd olduğu dairədə 5 məntəqə ləğv olundu 20 Fevral 2020, 18:39 Prezident Neftçalanın icra başçısını işdən çıxardı - İsmayıl Vəliyevin DOSYESİ   20 Fevral 2020, 18:24 MSK “Ölüf, ölüf, derəm saa... Qavır daşı da var” videosunu müzakirəyə çıxardı - VİDEO 20 Fevral 2020, 18:24 Elza Seyidcahan yeni şeir YAZDI: Dövlətimizin sevgisi məni mərd edir... 20 Fevral 2020, 18:18