Arxiv
16 Noyabr 2019, 11:31 | ƏDƏBİYYAT
Kanadada yaşayan Əfruz Məmmədova KİMDİR?...

O, yazıçıdır. Əsərlərini rus dilində yazır. Azərbacan Yazıçılar Birliyinin üzvü deyil və bununla demək istəyir ki...  

Vallah nə demək istədiyini bilmirəm, təkcə onu bilirəm ki, söz sənətinə - ədəbiyyata bələd türk milli ruhlu yaradıcı ziyalıdır.

 

 Beləliklə, dünyanın ən yaxşı çağdaş yazıçılardan biri

 Əfruz Məmmədova haqqında…

 

Bəri başdan deyim ki, mən rus əədəbiyyatı və rus ədəbi dili  mütəxəssisi deyiləm. Amma bu dildə səhv yazanı da, oxuyanı da elmi mübahisəyə çağıra bilərəm. Bu da təbii sayılmalıdır.

1972-ci ildə S.M.Kirov adına ADU-da görkəmli türkoloq, professor Fərhad Ramazan oğlu Zeynalovun  rəhbərliyi ilə "Müasir türk dillərində əsası rus və rus dillərindən alınma sözlərdən əmələ gələn feillər" mövzusunda diplom işi yazmışam. Bu diplom işinə görə  fakültə elmi şurasının qərarı ilə Azərbaycan SSR EA Nəsimi adına Dilçilik İnstitutunun  aspiranturasına oxumağa göndərilmişəm. Burada professor Mirzə Rəhimovunn rəhbərliyi ilə "Ziya" və  "Ziyayi-Qafqasiyyə" qəzetinin dilini tədqiq etmişəm


Əfruzun hekayələrini oxumaq üçün onun yazı dilinin   həm leksik, həm də qrammatik xüsusiyyətlərini bimək lazımdır. Bu bilgi sözün sətiraltı mənalarını anlamaqdan ötrü çox gərəklidir.

Əfruzun yazılarının üslubu   həm milli Azərbaycan təfəkkürlü, həm də rusdilli təfəkkür sahiblərinin  bədii zövqünə işıqlı yol göstərir.

Mənə eə gəlir ki, Əfruzun yazıları Uzaq Sibirdə də, Özbəkistanda da, Moskvada da sözü qiymətləndirməyi bacaranlrın hamısını düşündürə bilir.

Əfruzun yazılarının janrını müəyyənləşdirmək çətindir. Onların bəzisi məişət hekayəsi kimi ,bəziləri isə xatirə səpkili uşaqlıq və gənclik xatirələri kimi  diqqəti cəlb edir. Bəzi yazıları kiçik həcmli povest kimi səciyyələndirmək olar. Bəlkə də bunlar yeni bir ədəbi janr kimi izah olunmalıdır. Əfruzun özü yazılarınınn çoxunu yumorlu nəsr kimi xarakterizə edir. Bu ad rus ədəbiyyatında  artıq məxsusi bir janr kimi tanınır. Hər halda Əfruzun yaradıcıığında həm Cəlil Məmmədquluzadənin, həm Ə.Haqverdiyevin, Mir Cəlalın   əsərlərinin  rus dilinə  tərcümələrinin  təsiri aydın hiss olunur..

Əfruzun bədii yaradıcılığı Azərbaycan ədəbiyyatının rusdilli  nəsrinin  qələbəsidir. Onun əsərlərində  Qarabağın da, Lənkəranın da, baba  yurdu Özbəistanın da, həyatının, bədii zövünün, musiqi duyumunun formalaşdığı Bakının da  qaynar həyatı, musiqi mənzərəsi aydın duyulur, cövlan edir. Bəlkə də bu, müəllifin vaxtilə adlı-sanlı musiqi məktəbində oxuması və burada yaxşı müəllimlərdən yaxşı dərs alması  ilə ilgilidir, əlaqədardır.

Yeri gəlmişkən deyim ki, Əfruzun nənəsi xəstə olduğu  qısa bir müddətdə anası Bəhicə xanım kafedra rəhbərliyin icazəsi ilə biz aspirantlara bir neçə dəfə ingilis dili dərslərini S.Vurğun küçəsi 55-də - öz evlərində keçmişdi. Mən Əfruzun adını və səsini o vaxtlarda eşitmişdim.

Adını ailə dostları olan görkəmli söz ustası Hüseyn Cavid verdiyi Bəhicə xanım - bizim ingilis dili müəlliməmiz  həmişə  övladının musiqi  duyumu və qabiliyyəti ilə fəxr edirdi.

Əfruzun yazıları   bütün dünyada , o cümlədən müəllifin  son illərdə məskunlaşdığı ölkədə - Kanadada Azərbaycanın mədəni irsinin,onun ədəbi düşüncə tərzinin parlaq, nümunəvi nümayişidir.

Əfruzun yazıları onun oxucularının milli qürur mənbələrindən biridir. Şəxsən mən Əfuzun əsərlərini, Facebook yazılarını onun vizit vərəqi kimi qiymətləndirirəm.

Əfruzun ədəbi qəhrəmanlarının çoxunun adı  Azərbaycanda geniş yayılmış adlardan seçilib. Onun yazılarımdakı Ədalət dayı (əmi) surəti oxuculara daha maraqlı görünür.


Nazim Nəsrəddinov

BU KATEQORİYADAN OLAN DİGƏR XƏBƏRLƏR
+ Arxiv
Prezident 92 məhkumu əfv edib 8 Dekabr 2019, 00:57 ABŞ terror təşkilatı ilə danışıqları bərpa edir 8 Dekabr 2019, 00:42 Paytaxtda minik maşını “Şaqman”la toqquşdu 8 Dekabr 2019, 00:16 Şadlıq sarayında bıçaqlanma 7 Dekabr 2019, 23:55 Prezidentlərin görüşündə işıq söndü 7 Dekabr 2019, 23:33 Balıqçı gəmisi qəzaya uğradı 7 Dekabr 2019, 23:16 Millinin oyunlarının başlama vaxtı açıqlandı 7 Dekabr 2019, 22:59 Avtomobil teatra gedən məktəbliləri əzdi: 1 ölü, 12 yaralı 7 Dekabr 2019, 22:33 Ziya Bünyadovun oğlu dünyasını dəyişdi 7 Dekabr 2019, 22:17 Məhəmmədrəsul Məcidov yenə nokautla qalib gəldi - VİDEO 7 Dekabr 2019, 21:55 Azərbaycan Nəşriyyatı: nasaz lift, çirkli dəhliz, üfunət - Jurnalistlər çıxış yolu axtarır 7 Dekabr 2019, 21:34 Bakıda qadın meyiti tapıldı 7 Dekabr 2019, 21:07 Azərbaycan həkimlərindən dünyada ilk unikal əməliyyat - FOTO 7 Dekabr 2019, 20:37 Yanacaqdoldurma məntəqəsində yanğın: 5 yaralı 7 Dekabr 2019, 20:19  İranda hərbçi üç polisi güllələdi 7 Dekabr 2019, 20:02 YAP-ın deputatlığa namizəd siyahısı nə vaxt açıqlanacaq? – Rəsmilərdən CAVAB 7 Dekabr 2019, 18:26 Məşhurların əsl adı – onları siz də bilin   7 Dekabr 2019, 18:15 “Deputatın dəfninə İsraildən gələnlər var” – İcma sədri   7 Dekabr 2019, 18:03 Baş nazir Şahin Mustafayevə yeni vəzifə verdi 7 Dekabr 2019, 17:50 Baş nazir magistratura ilə bağlı qaydalara dəyişiklik etdi - QƏRAR 7 Dekabr 2019, 17:40 10 ildən sonra yenidən dünya çempionu oldu 7 Dekabr 2019, 17:29 Tanınmış jurnalist Parlament seçkilərində namizəd olacaq 7 Dekabr 2019, 17:20 Bakıda bir mənzili bir neçə adama satan zavod direktoru həbs edilib 7 Dekabr 2019, 17:11 Hazırkı deputatların 27-si mandatdan əlini üzsün! - Astroloqdan PROQNOZ   7 Dekabr 2019, 16:50 "Həmrəy olaq"  Milli İncəsənət Muzeyində  7 Dekabr 2019, 16:19 Həmkarlarının Yevda Abramovla bağlı XATİRƏLƏRİ 7 Dekabr 2019, 16:10 "Prezidentimizi yalnız televizorda görmüşdüm" - VİDEO 7 Dekabr 2019, 16:01 528 məhkum əfv olundu - FƏRMAN 7 Dekabr 2019, 15:52 Azərbaycan idmançısı Tokio Yay Olimpiya Oyunlarına lisenziyanı təmin edib 7 Dekabr 2019, 15:43 Bakıda bu metrostansiya uça bilər! - BAĞLANACAQ 7 Dekabr 2019, 15:34 Bakıda avtobus sürücüsü sərnişini döyüb 7 Dekabr 2019, 15:22 Fəzail Ağamalının partiyası da parlament seçkilərinə qatılacaq - FOTO 7 Dekabr 2019, 15:13 Ümid Partiyası parlament seçkilərinə gedir - Qərar   7 Dekabr 2019, 15:04 Müsavat Partiyasından QƏRAR - Seçkidə iştirak edəcəyik 7 Dekabr 2019, 14:45 Növbədənkənar parlament seçkiləri ilə bağlı yeni işçi qrupu YARADILDI 7 Dekabr 2019, 14:36
SORĞU Azərbaycan TV-lərində bu verilişlərdən ən çox hansına baxırsınız?