Arxiv
21 Fevral 2020, 16:06 | ƏDƏBİYYAT
Abay Kunanbayevin “Qara söz”ü Modern.az-da - İyirminci və iyirmi birinci söz

Modern.az saytı qazax xalqının görkəmli ədəbiyyatçısı və mütəfəkkiri Abay Kunanbayevin 175 illiyi münasibəti ilə onun qələmə aldığı “Qara Söz”ü təqdim edir.

 

 İyirminci söz

 

Tanrının yazdığı yazıya pozu yoxdur.İnsan doğulduğu gündən taleyi, bəxti alnına yazılır.  Bu yazı insanın əvvəlindən sonuna kimi onun yanınca gəzir. Bəzən öz taleyindən, bezib küssə də, yazılan yazıdan qurtula bilmir. İnsan həyatı boyu görüb-götürdüyündən öyrənir. Nə qədər çox görsən, o qədər çox öyrənəcəksən. Lakin bu gördüklərindən yaxşı nəticə çıxarsa, taleyini  və qədərini də yaxşı yola yönəltmək insanın öz əlindədir.  Buna görə müdriklərin sözünü dinləməlsi, əməl etməsi vacibdir. Kamil insan qeyrət göstərsə görər ki, bacarmadığı bir iş  varmı? İnsan oğlunun yeməkdən də, oyundan da, gülməkdən də, əyləncədən, yığıncaqlardan, hətta sevdiyi qadından da doyduğu bir vaxt olur.  Çünki insan  kamilləşdikcə hiss edir ki, həyatın bütün həzzləri keçicidir, bir zaman isti bildiyi hər şey yaşlandıqca insana soyuq gələr.  Yaşa dolduqca gücün azalar, ömür də qısalar.  Allah təala yaratdığı  insanların heç birini fərqləndirmədi və onlara əbədi  gənc qalma kmi bir  tale yazmadı.  Belə olduqda insaın  könlü də dəyişməlidir axı?

Onu da deyim ki, hər şeydən yorulub, doymaq, dünya ləzzətindən və həzzindən imtina etmək  hər  insan oğluna nəsib olmur. Bu xoşbəxtlik də kamil insanın nəsibidir.  Hətta uzun ömrün də tükənəcəyini, dünyanın hər zövqünün  və həzzinin keçici olduğunu  təcrübədən keçirənlər də bir gün yaşamaqdan yorulurlar.  Ona görə də,  dəlilik və arsızlıq da bir qənimətdir,-deyə, düşünürəm bəzən.

1894

 

İyirmi birinci söz

 

İstər az, istərsə də çox olsun, hər bir adamda özündən razılıq əlaməti olması əslində heç yaxşı xüsusiyyət deyil. Özündən razılığın iki növünü bilirəm: biri özündən həddən ziyadə razılıq,  biri də özünə çox yuxarı qiymət vermək. Özünə çox yüksək qiymətləndirmək isə özünü hamıdan dəyərli sayması səbəbindəndir. Belə şəxslər  ətrafdakıların dedi-qodularına məruz qalmasın deyə, yüngüllük və səbirsizlik etməz, kimsəyə yalan vəd verməz, keyfiyyətsiz, arsız, qeybətçil, yalançı , saxtakar  adamlardan kənar gəzər və özü də belə ədəbsizliklərə yol verməzlər. Əslində belə təmkinlilik  müdrik, vicdanlı və zatı bütöv  adamlara məxsus keyfiyyətdir.   Onlar barələrində “yaxşı adamdır” – deyilməsinin fərqində olmasalar da,  ancaq adlarına “nankordur”-deyə bir sözün deyilməsin deyə, hər cür  ədəbsizlikdən çəkinərlər. İkinci növ adamlar var ki, daim özləri ilə öyünərlər.  Hər kəsin onun var-dövlətindən, işindən-gücündən danışmasını özlərinə  fərəh bilərlər. Təki hər yerdə adı deyilsin. Varlı desinlər, igid desinlər, dəli-dolu desinlər, nə olursa-olsun, təki haqqında nəsə danışsınlar. Təki unudulmasın. Belə xüdbin adamlar da üç cür olur:  onlardan biri adətən başqa yerlərdə, onu tanımayanların yanında özünü tərifləyib, göyə qaldırar. Bu cahillikdir.  İkincisi isə,  el-obanın içərisində, nəsil-kökünün, qohum-əqrabasının yanında  şöhrətlənmək, ad qazanmaq üçün çalışar. Üçüncü tip xudpsənd adamlar isə  ailələrində və el-obasının içərisində hörmətləri olmasa da, yad yanında ad qazanmaq üçün dəridən-qabıqdan çıxarlar. Cahilliyin ən pis növü budur.

Kim  ki, insanlar içərisində, elində- obasında hörmət-izzət sahibi olmaq istəyirsə,  əvvəlcə öz qohum-əqrabasının hörmətini qazanmalıdır. Kim ki, öz doğmalarının hörmətini qazanıbsa, inanın ki, onun  evinin içərisindəki şöhrəti və hörməti elin içərisində də yayılıb, dünyaya çatacaq.

1894.

 

Tərcümə etdi: Aida Eyvazlı

 

BU KATEQORİYADAN OLAN DİGƏR XƏBƏRLƏR
+ Arxiv
Astarada narkotacir iş başında yaxalandı 4 Aprel 2020, 09:50 ABŞ-dakı vətəndaşlarımıza onlayn konsulluq xidməti göstəriləcək 4 Aprel 2020, 09:49 Cəbhədə gərgin gecə - Pulemyotlar susmadı 4 Aprel 2020, 09:39 ABŞ-da pandemiyaya yoluxanların sayı 300 minə çatır 4 Aprel 2020, 09:28 II Dünya Müharibəsindən salamat çıxan amerikalı virusa da qalib gəldi 4 Aprel 2020, 09:19 Heydər Əliyevlə dost olan Xalq şairi - VİDEO 4 Aprel 2020, 09:15 Tramp niyə maska taxmır? 4 Aprel 2020, 09:14 Neftçilikdən aktyorluğa keçən SƏNƏTKAR - FOTOLAR 4 Aprel 2020, 09:08 Çində koronavirus qurbanlarının xatirəsi yad edildi 4 Aprel 2020, 09:06 Tarixdə iz qoyanlar - “AzDrama”nı incidilərək tərk edən Xalq artisti - Hamımızın tanıdığı Simnar xan 4 Aprel 2020, 08:59 İngiltərə Premyer Liqası bu tarixdən bərpa olunacaq 4 Aprel 2020, 08:54 Koronavirus insandan heyvana keçdi 4 Aprel 2020, 01:20 KİV nümayəndələri üçün evdən çıxma icazəsi tələb edilməyəcək 4 Aprel 2020, 00:54 158 170 nəfərin evdən çıxma icazəsi TƏSDİQLƏNDİ 4 Aprel 2020, 00:36 Həkimin koronavirusun dərmanı ilə bağlı təklifi dünyanı silkələdi - VİDEO 4 Aprel 2020, 00:19 Koronavirusa virusa yoluxanların sayı daha 76 190 nəfər artıb - ÜST 4 Aprel 2020, 00:01 Fransada bir sutkada 588 nəfər koronavirusdan öldü 3 Aprel 2020, 23:45 Bu şəxslər karantin dövründə də avtomobillə sərbəst hərəkət edə biləcək 3 Aprel 2020, 23:29 20 yaşadək gənclərin də küçəyə çıxması qadağan edildi 3 Aprel 2020, 23:13 Maska qıtlığının səbəbi AÇIQLANDI 3 Aprel 2020, 22:54 "Azəriqaz"ın rəhbəri: "Kommunal məsələlər vaxtında öz həllini tapmalıdır" 3 Aprel 2020, 22:37 Onlayn əsasda Qoşulmama Hərəkatı Modeli Simulyasiya Təlimi təşkil ediləcək 3 Aprel 2020, 22:22 Yaxın günlərdə bank kreditləri ilə bağlı qərar AÇIQLANACAQ 3 Aprel 2020, 22:06 Baş Nazir karantin rejimi ilə bağlı qərarda dəyişiklik etdi 3 Aprel 2020, 21:37 “Biliklərin yaradılması və ötürülməsində universitetlərin inhisarçılığının sonu görünür” - Ədalət Muradov 3 Aprel 2020, 21:24 İtaliyada koronavirus qurbanlarının sayı 14 681-ə çatdı 3 Aprel 2020, 21:11 Azərbaycanda koronavirusa yoluxanlar bu rayonlardandır - SİYAHI 3 Aprel 2020, 20:47 Türkiyədə koronovirusdan bir gündə 69 nəfər öldü 3 Aprel 2020, 20:35 İranda koronavirusa yoluxanların sayı artır 3 Aprel 2020, 20:18 Beynəlxalq Türk Mədəniyyəti və İrsi Fondu onlayn rəsm müsabiqəsi keçirir 3 Aprel 2020, 20:03 ASAN Xidmət jurnalistlərə MÜRACİƏT ETDİ: Sui-istifadə hallarına yol verməyin! 3 Aprel 2020, 19:13 Tanınmış jurnalistə ağır itki üz verib 3 Aprel 2020, 18:36 “Azercell” təhlükəsizlik tədbirlərini gücləndirir 3 Aprel 2020, 18:18 Həkimlərin ailəsi necə qorunur? - Deputat: “Tibb işçilərinə ayrıca yer ayrılsın 3 Aprel 2020, 18:13 Aİ tibbi ləvazimatların idxalına vergiləri ləğv etdi 3 Aprel 2020, 18:05