Arxiv
20 Aprel 2020, 16:06 | ANALİTİKA
Pandemiyanın geosiyasi NƏTİCƏLƏRİ: ABŞ-Çin rəqabəti kəskinləşəcək

Koronavirus pandemiyası fonunda dünya ölkələri iqtisadiyyatlarını xilas etməklə vətəndaşlarının sağlamlığı arasında çətin seçim qarşısında qalıblar.

 

Modern.az xatırladır ki, pandemiya G20-yə (Böyük İyirmilik) daxil olan bütün ölkələrin iqtisadiyyatına əsaslı təsir göstərdi.

 

Çin koronavirusun təsirindən nisbətən tez çıxa bilsə də, ABŞ, Avropa Birliyi, Hindistan, Braziliya, Rusiya və Böyük Britaniya kimi böyük ölkələr hələ də virusun fəsadlarına qarşı mübarizə aparır.


Pandemiyanın doğurduğu iqtisadi böhran fonunda dünyanın geosiyasi xəritəsinin dəyişməsi barədə də tez-tez fikirlər səslənir. Onu hətta, Üçüncü Dünya Müharibəsi ilə müqayisə edirlər. 

 

Virusun vurduğu zərər hər kəsə dəysə də, onun nəticələrindən dünya gücləri öz məqsədləri üçün istifadə edə bilər. Dünyanın hazırkı geosiyasi situasiyasını dəyişmək, yaxud sabit saxlamaq uğrunda gedən oyunlar daha çox ABŞ-Çin arasında gizli və açıq formada müşahidə olunur.

 

Koronaviruslu xəstələrin sayının sürətlə 800 minə yaxınlaşdığı ABŞ-da iqtisadi çətinliklər, xüsusən işsizliyin rekord səviyyəsi müşahidə olunsa da, rəsmi Vaşinqton geosiyasi oyunlardan kənarda qalmır.

 

Venesuelaya təzyiqlər, İrana və Şimali Koreyaya qarşı sanksiyaların zəiflədilməməsi, Çinin koronavirusla bağlı gerçəkləri gizlətməkdə ittiham olunması və s. ABŞ-ın pandemiya şəraitində geosiyasi mənzərəni dəyişmək istəməməsindən xəbər verir.

 

Amma iqtisadiyyatı koronavirusdan çox zərər görmüş Amerika hazırda Çinin üzərinə tam əsasla gedə bilmir.

 

Sinqapur Milli Universitetinin professoru Kiçşor Maxbubani də ABŞ-Çin rəqabətinin kəskinləşəcəyini düşünür.

“Pandemiya qlobal iqtisadi inkişafın istiqamətini dəyişməyib. Amma baş verəcək dəyişikliklər sürtələnəcək. Söhbət ABŞ-a istiqamətlənmiş qloballaşmanın Çinə yönəlməsindsən gedir. Əgər ABŞ qlobal geosiyasi situasiyanı sabit saxlamaq istəyirsə, son 60 ildə güclənmiş Çinlə iqtisadi və siyasi rəqabəti davam etdirməlidir. Amma həyat səviyyəsi sürətlə pisləşən ölkələr sakinlərinin qeydinə qalmaq istəyirlərsə, onda Çinlə əməkdaşlıq vacibdir”.

 

Son onlillikdə iki ölkə arasında rəqabət kəskinləşsə də, koronavirus yeni reallıq yaradıb. Əksər zəifləşmiş iqtisadiyyatlar investisiyadan asılı vəziyyətdədir və məhz bu baxımdan Çinin investisiyalarına ehtiyac duyurlar. ABŞ-ın Çinin iqtisadi istilasının qarşısını almaq üçün kifayət qədər resursu yoxdur.

 

Rəsmi Pekin SSRİ-nin süqutundan sonra beynəlxalq aləmdə rəqib tanımayan Vaşinqtonla açıq mübarizədən uzun illər çəkinib. O son 20 il boyunca ciddi iqtisadi kapital topladıqdan sonra ABŞ-dan geri olduğu hərbi sahədə, xüsusən hərbi donanma quruculuğunda önəmli irəliləyişə nail olub. Artıq Çin yeni aviadaşıyıclar istehsalına başlayıb. 

 

Kooronavirusun doğurduğu böhranın nəticələri pandemiyanın davam edəcəyi müddətdən və ölkə liderlərinin yaranacaq yeni situasiuyada atacağı addımlardan çox asılı olacaq.

BU KATEQORİYADAN OLAN DİGƏR XƏBƏRLƏR
+ Arxiv
Dünyada koronavirusa yoluxanların sayı 6 milyonu ötdü 30 May 2020, 02:46 Daha bir ölkə koronavirusa qalib gəldi 30 May 2020, 01:34 ABŞ-dan Çinə qarşı yeni sanksiya 30 May 2020, 00:56 Koronavirus bu ölkədə işsizlərin sayın ikiqat artırdı 30 May 2020, 00:49 Piyadanı vuran sürücü hadisə yerindən qaçdı 30 May 2020, 00:39 36 ölkə müraciət etdi: Borclar ertələnsin 30 May 2020, 00:24 Bakıda kişini dostu kürəyindən bıçaqladı 30 May 2020, 00:12 Türkiyədən Liviyaya xəbərdarlıq 29 May 2020, 23:59 Bakının mərkəzində KORONAVİRUS təhlükəsi - VİDEO 29 May 2020, 23:46 Fransada koronavirusdan sutkalıq ölü sayı 52 nəfərədək azaldı 29 May 2020, 23:33 ABŞ Ümumdünya Səhiyyə Təşkilatı ilə əlaqələri dayandırdı 29 May 2020, 23:20 Kommersiya elektrik təyyarəsi uğurla sınaqdan keçirilib 29 May 2020, 23:09 Neft 38 dollaradək bahalaşdı 29 May 2020, 22:54 UEFA Çempionlar Liqası ilə bağlı qərar bu tarixdə veriləcək 29 May 2020, 22:38 Bakıda qonşu qonşunu bıçaqladı 29 May 2020, 22:29 Bu ərazilərdə tibbi maskadan istifadə məcburi olacaq - RƏSMİ 29 May 2020, 22:16 Deputatdan politoloqa ETİRAZ 29 May 2020, 22:07 14 yaşlı yeniyetmə bədbəxt hadisə nəticəsində öldü 29 May 2020, 21:58 Silahlı insidentdə iki nəfər yaralandı 29 May 2020, 21:47 Azərbaycanda koronavirus şübhəsi olan  289 603 nəfər olub - FOTO 29 May 2020, 21:33 Naxçıvanda komanda-qərargah məşqi keçirilib 29 May 2020, 21:22 Virus 27 121 nəfərin həyatına son qoydu 29 May 2020, 21:08 Qara dərili jurnalist belə saxlanıldı - VİDEO 29 May 2020, 20:55 Son sutkada daha 28 nəfər koronavirusdan ölüb 29 May 2020, 20:42 Makqreqor yenidən Həbiblə qarşılaşa bilər 29 May 2020, 20:31 Türkiyədə bağlanan məscidlər 74 gün sonra açılıb 29 May 2020, 20:15 ATƏT Parlament Assambleyasından Azərbaycana təbrik 29 May 2020, 20:01 Hərbi müəssisələrdə və təcridxanalarda epidemioloji vəziyyət stabildir 29 May 2020, 20:00 Nazirlikdən hava xəbərdarlığı - temperatur 4 dərəcə aşağı enəcək 29 May 2020, 19:56 Uşaq bağçaları nə vaxt açılacaq? - TƏBİB-dən AÇIQLAMA   29 May 2020, 19:52 Koronavirus xəstələri üçün 7 min çarpayı ayrılıb 29 May 2020, 19:44 Qışda koronavirusun ikinci dalğası ola bilər - RƏSMİ 29 May 2020, 19:36 Tural Gəncəliyev Qarabağ separatçılarının rəhbərinə CAVAB VERDİ 29 May 2020, 19:30 Rayonlara gediş-gəliş nə vaxt bərpa olunacaq? - RƏSMİ AÇIQLAMA 29 May 2020, 19:25 Şənbə və bazar günləri məhdudiyyətlər tətbiq olunacaq - Operativ Qərargah 29 May 2020, 19:18