Arxiv
8 Yanvar 2014, 10:05 | ÖLKƏ
Azərbaycanda siyasi partiyalar ideoloji böhran keçirir - ARAŞDIRMA

Dövlətin siyasi atmosferinin fərqli ideoloji baxışlarla zəngin olmasında partiyaların rolu böyükdür. Qonşu Türkiyənin təcrübəsindən çıxış edərək deyə bilərik ki, bu ölkədə partiyalar öz ideoloji konsepsiyaları ilə cəmiyyətə təsir etmə mexanizmini həyata keçirməklə özlərinə tərəfdar toplaya bilirlər. Türkiyədən fərqli olaraq Azərbaycanda partiyaların ciddi ideoloji böhran yaşadığının şahidi oluruq. Daha doğrusu, Azərbaycanda qeydiyyatda olan siyasi partiyaların sırf ideoloji istiqamətdə fəaliyyətlərində sönüklük müşahidə olunur. Azərbaycanda qeydiyyatda olan siyasi partiyalarda ideoloji xaos yaşanır desək, yanılmarıq. İdeologiyaları ilə praktik fəaliyyətlərində uyğunsuzluq yaşanan siyasi partiyalar bəlkə də bu səbəbdən sosial bazasını itirir. Politoloji rəylər göstərir ki, partiyalarda ideoloji dayaqlar sarsılıb və öz məramnamələrindən kənar siyasi xətt yürüdürlər.

Məsələn, ölkənin aparıcı sağçı müxalifət partiyalarının aksiyalarında sol platforma ilə siyasi mesajlar çatdırması buna bariz nümunə ola bilər. Politoloq Zərdüşt Əlizadənin fikrincə, sağ partiyalar əslində bununla siyasi divident qazanmaq niyyətini qarşılarına məqsəd qoyublar.

Siyasi ekspert Qabil Hüseynli problemin əsas səbəbini partiyaların ideoloji oriyentasiyalarını müəyyən edə bilməməsində görür.

Əslində hər bir partiya öz ideoloji dəst-xəttinə uyğun olan şüarla çıxış etsə, daha cəlbedici olar. Təbii ki, problemlər olduğu təqdirdə ideoloji vakkuum içində olan partiyaların proqramlarına və “daşıdığı” dəyərlərə uyğun hər hansı bir təşəbbüs irəli sürməsi də arxa plana keçir. Modern.az saytı məsələ ilə bağlı araşdırma aparıb

YAP - müstəqillik, dövlətçilik, sosial ədalət...

Hakim Yeni Azərbaycan Partiyası (YAP) müstəqillik, dövlətçilik, sosial ədalət və s. prinsipləri özünün ideoloji istiqaməti müəyyən edib. Bu haqda YAP funksionerləri dəfələrlə KİV-də danışıblar.

Müsavat Partiyası - ideoloji prinsiplər qarışıb...

Müsavat Partiyasının ideoloji cizgiləri özündə millətçilik, dövlətçilik və liberal-demokratiya dəyərlərini birləşdirir. Bir sözlə Müsavat Partiyasında ideoloji prinsiplərin qarışığını görmək olar. Partiyanın ideologiyası haqqında danışan Müsavat başqanının mətbuat məsələləri üzrə müavini Mehman Cavadoğlu bildirib ki, bütün fəaliyyət proqrama uyğundur. “İndiki halda daha çox liberal-demokratik dəyərlərin cəmiyyətdə bərqərar olunması yönündə fəaliyyət göstəririk. Əsas ideoloji xətt isə müsavatçılıqdır. Diskussiyalar, dəyirmi masalar və digər bu tipli tədbirlər həyata keçirilir”.

AXCP - ideoloji istiqamətlə fəaliyyət göstərmək mümkün deyil

AXCP sədrinin müavini Fuad Qəhrəmanlı qeyd edib ki, təmsil etdiyi partiya ideoloji baxımdan sağ-mərkəzçidir. “Amma partiyanın siyasi fəaliyyətində təkcə ideoloji prinsiplər nəzərdə tutulmayıb. Gündəmdə olan və cəmiyyət üçün aktuallıq kəsb edən vacib məsələlər gündəlik siyasi fəaliyyətdə diqqət mərkəzində saxlanılır. İndi ölkədə elə bir vəziyyət yaranıb ki, ideoloji istiqamətlə fəaliyyət göstərmək mümkün deyil. Çünki cəmiyyəti narahat edən ciddi sosial problemlər, korrupsiya və məmur özbaşınalığı daha aktualdır. AXCP də indiki situasiyada belə məsələləri gündəmə gətirir və siyasi dinamikanın yüksəlməsinə çalışır”.

Ümid Partiyası - hər hansı ideologiya yoxdur

Ümid Partiyasının proqramında isə ümumiyyətlə hər hansı bir ideologiya öz əksini tapmayıb. Suallarımızı cavablandıran partiya sədrinin müavini Taleh Əliyevin sözlərinə görə onların fəaliyyəti proqram xarakterlidir. “Partiyanın əsas məqsədi Azərbaycanda azad, demokratik, ədalətli bir cəmiyyətin qurulmasıdır. Ümid Partiyasının proqramının bir hissəsi prezident seçkiləri zamanı İqbal Ağazadənin platformasında öz əksini tapıb. Biz proqramın tam mətnini gələcəkdə cəmiyyətə təqdim edəcəyik. Burada təhsil, səhiyyə, kənd təsərrüfatı islahatları və xarici siyasət kursuna baxış yer alıb”-deyə “Ümid” funksioneri bildirib.

ADP sədrin kitabından yararlanır

ADP isə demokratik ideyaların təbliğində sədr Sərdar Cəlaloğlunun yazdığı kitablardan yararlanır. ADP sədrinin I müavini Həsrət Rüstəmov bildirib ki, təmayülçü-demokratiyanın Azərbaycanda şərh eləyən müəlliflərdən biri də Sərdar Cəlaloğludur. “Eyni zamanda bu istiqamətdə çoxaylı məqalələr yazmışıq. İctimai maarifləndirmə işi ilə məşğul olmuşuq. Partiyanın toplantılarında demokratiya məsələləri ilə bağlı daimi müzakirələr aparılıb”-deyən partiya rəsmisi etiraf edib ki, bütün bunlara baxmayaraq xüsusi layihələri yoxdur. Onun sözlərinə görə partiyanın tədrici demokratiyaya keçid proqramı da mövcuddur ki, bu haqda da mətbuata məlumat verilib: “Azərbaycanda birbaşa demokratiyaya keçid mümkün olmadığı üçün ADP tədrici keçidə üstünlük verir”.

ALP – “Elementar demokratiyanın müdafiəsi uğrunda mübarizə aparmağa məcburuq”

Azərbaycan Liberal Partiyası (ALP) klassik Qərb liberalizmindən daha çox milli dəyərlərə üstünlük verir. Nə qədər qəribə səslənsə də, bu bir faktdır. ALP sədri Əvəz Temirxan məsələyə belə aydınlıq gətirib: “ALP liberal dəyərləri milli köklər üzərində qurmağa çalışır. Yəni biz insan hüquq və azadlıqlarının əxlaqlı şəkildə təbliğinin tərəfdarıyıq. Vaxtilə ALP lideri Lalə Şövkətin rəhbərliyi ilə Azərbaycanda ilk olaraq Avropaya inteqrasiya adı altında böyük bir məclis keçirildi. Bu gün partiyalar adlarına görə ideologiyalara sahibdirlər. Amma biz dərin liberal dəyərlərin yox, elementar demokratiyanın müdafiəsi uğrunda mübarizə aparmağa məcburuq”.

AMİP – “Azərbaycanda partiyaların çoxunda sağ və ya sol mərkəz partiya anlayışının nə olduğunu bilmirlər”

AMİP sağ mərkəzçi olduğunu bəyan etməklə bu siyasi ideoloji istiqamətdə işlər apardığını da vurğulayır. AMİP-in beynəlxalq məsələlər üzrə katibi Elşən Mustafayev qeyd edib ki, partiya milliyətçilik, öncüllük, müasirlik, hürriyyətçilik kimi prinsiplərin həyata keçirilməsini qarşıya məqsəd qoyub. “Bütün bunlar partiyanın ümumi hədəfləridir. Müasir siyasi partiya dili ilə desək, AMİP yarandığı andan bu günə kimi sağ-mərkəzçi, mühafizəkar olduğunu ortaya qoyub. Məhz bunun nəticəsidir ki, AMİP Beynəlxalq Demokratlar İttifaqının tam hüquqlu üzvüdür. İdeoloji xəttimizə uyğun olaraq dəyirmi masalar təşkil olunur, müzakirələr aparılır. AMİP Azərbaycanda yeganə partiyadır ki, öz siyasi vəziyyətini müəyyənləşdirib. Azərbaycanda partiyaların çoxu sağ və ya sol mərkəz partiya anlayışının nə olduğunu bilmirlər”-deyə tənqid edib.

AKP - başını itirib

Bir zamanlar böyük bir kütləni ətrafında birləşdirməyi bacaran kommunizm isə bu gün Azərbaycan Kommunist Partiyası (AKP) tərəfindən lazımınca təbliğ olunmur. Problem barədə söz açan AKP sədri Rauf Qurbanovun sözlərinə görə, ideoloji məsələlər partiyanın proqramında olsa da, praktikada hər hansı bir təşəbbüs, layihə gerçəkləşməyib. “AKP hər hansı iqtisadi, siyasi proqram hazırlayıb hansı quruma müraciət etməlidir? Qonşu Rusiyada kommunistlər parlamentdə təmsil olunurlar və müxtəlif qanun layihələri hazırlayırlar. Gələcəkdə parlament seçkilərində AKP-nin müəyyən nəticələr əldə edəcəyini gözləyirəm”-deyə R. Qurbanov əlavə edib.

Aqşin KƏRİMOV

BU KATEQORİYADAN OLAN DİGƏR XƏBƏRLƏR
+ Arxiv
Əsəd rejiminə qarşı sanksiyanın müddəti uzadıldı 28 May 2020, 23:10 ATƏT PA sədri Milli Məclisin spikeri ilə danışıq aparıb 28 May 2020, 22:49  “Azərbaycan Ordusu istənilən vəzifəni icra edə bilər” - Prezident 28 May 2020, 22:38 Türkiyədə karantin rejimi yumşaldılır 28 May 2020, 22:21 “Mən tam əminəm ki, Azərbaycan öz ərazi bütövlüyünü bərpa edəcək” - İlham Əliyev 28 May 2020, 22:12 Azərbaycanda koronavirusla bağlı aparılan testlərin sayı açıqlandı - FOTO 28 May 2020, 22:00 Türkiyədə 161 min insan COVİD-19-a yoluxdu 28 May 2020, 21:48 Azərbaycanlı iş adamı Avropanın məşhur futbol klubunu alır 28 May 2020, 21:44 “Azərbaycan Xalq Cümhuriyyəti qürur mənbəyimizdir” - İlham Əliyev  28 May 2020, 21:26 “Köçkünlərin problemlərinin həlli ən başlıca vəzifələrimdən biridir” - Prezident 28 May 2020, 21:15 Gürcüstanda Azərbaycan bayrağına sevgi - FOTO 28 May 2020, 20:59 Daha 5 futbolçuda koronavirus aşkarlandı 28 May 2020, 20:46 Köməksiz vəziyyətdə qalan fəhlə xilas edildi 28 May 2020, 20:33 Gözəllik salonunda işləyən qadın əri tərəfindən  qətlə yetirildi 28 May 2020, 20:19 Prezident və birinci xanım AÇILIŞDA - YENİLƏNİB 28 May 2020, 20:01 Azərbaycanda koronavirus REKORD VURDU: 191 yoluxma, 2 ölüm 28 May 2020, 19:23 Türkiyəli uşaqlardan Azərbaycana 28 May günü təbriki - VİDEO 28 May 2020, 19:01 Gürcüstan prezidenti Azərbaycan xalqını təbrik etdi 28 May 2020, 18:47 Rusiyanın beynəlxalq ehtiyatları 565 milyard dolları ötüb 28 May 2020, 18:11 İstixanada narkotik yetişdirən Maştağa sakini saxlanılıb 28 May 2020, 17:51 Ərdoğandan Azərbaycana 28 May TƏBRİKİ: “Millətim adımdan salamlarımı və sevgilərimi çatdırıram” 28 May 2020, 17:36 Daha bir ölkədə "Formula 1" yarışı ləğv olundu 28 May 2020, 17:12 Azərbaycan Cümhuriyyəti necə meydana çıxdı? 28 May 2020, 16:56 İtaliya mafiyasına növbəti zərbə vuruldu 28 May 2020, 16:53 Gürcüstanlı deputat Azərbaycan xalqını təbrik etdi 28 May 2020, 16:48 Polad Bülbüloğlu: "Münaqişənin həllində həmsədr ölkələrdən dəstək gözləyirik" 28 May 2020, 16:46 İmamoğludan Azərbaycana TƏBRİK: “Ürəklərimiz hər zaman birlikdə atacaq” 28 May 2020, 16:28 Məkkənin ziyarətinə qoyulan məhdudiyyətlər yumşaldılır 28 May 2020, 16:23 İran XİN Azərbaycan xalqını təbrik edib 28 May 2020, 16:08 Peşə dərslərinin mayın 29-na olan cədvəli açıqlanıb 28 May 2020, 15:55 "Dərs vaxtı" verilişinin sabahkı cədvəli müəyyənləşdirilib 28 May 2020, 15:43 Müstəqilliyin RİTMİ 28 May 2020, 15:41 Siyasi partiyaların qurultay hazırlığı – “Karantin bitən kimi...” - SORĞU 28 May 2020, 15:36 Xüsusi Dövlət Mühafizə Xidmətinin “əməkdaşı” İFŞA OLUNDU 28 May 2020, 15:20 Deputat: “Xalq Cümhuriyyətinin qurucuları Azərbaycanı indiki kimi görmək istəyirdilər 28 May 2020, 15:13