2026-cı il martın 11-də İlham Əliyev ilə Antonio Costa arasında Bakı şəhərində görüş keçirilib. Görüş zamanı tərəflər Azərbaycan ilə Avropa İttifaqı arasında əməkdaşlığın hazırkı vəziyyəti və gələcək perspektivlərini geniş şəkildə müzakirə ediblər. Prezidentlər Azərbaycan–Avropa İttifaqı tərəfdaşlığının strateji əhəmiyyətini xüsusi vurğulayaraq bildiriblər ki, son dövrlərdə təhlükəsizlik, enerji və nəqliyyat sahələrində keçirilən yüksəksəviyyəli görüşlər münasibətlərin inkişafında müsbət dinamika yaradıb. Bu dinamikanın davam etdirilməsi məqsədilə siyasi dialoqun daha da genişləndirilməsi və praktiki əməkdaşlığın dərinləşdirilməsi istiqamətində qarşılıqlı iradə ifadə olunub. Görüşdə qeyd edilib ki, Azərbaycan ilə Avropa İttifaqı arasında əməkdaşlıq yalnız iki tərəf üçün deyil, həm də daha geniş region üçün mühüm əhəmiyyət daşıyır. Bu tərəfdaşlıq Qara dəniz hövzəsi, Cənubi Qafqaz və Mərkəzi Asiya regionlarında sülhün, sabitliyin və davamlı inkişafın təşviqinə mühüm töhfə verir. Eyni zamanda enerji təhlükəsizliyi, nəqliyyat dəhlizlərinin inkişafı və iqtisadi əlaqələrin genişləndirilməsi kimi sahələrdə qarşılıqlı maraqların mövcud olduğu vurğulanıb. Bəyanatda həmçinin Aİ-nin Naxçıvan Muxtar Respublikasında dəmir yolunun modernləşdirilməsinə dəstək verməyə hazır olduğu bildirilib. Enerji sahəsində isə tərəflər Azərbaycanın Avropanın təchizatının şaxələndirilməsində etibarlı tərəfdaş rolunu bir daha təsdiqləyiblər. Mövcud geosiyasi şəraitdə Avropa İttifaqı (Aİ) Azərbaycanla enerji və nəqliyyat sahəsində strateji əməkdaşlığı daha da dərinləşdirməyə maraqlıdır. Enerji baxımından Aİ, ölkənin etibarlı və diversifikasiya olunmuş enerji mənbəyi kimi rolunu nəzərə alaraq, Azərbaycandan daha yüksək həcmdə təbii qaz və digər enerji resurslarını idxal etməkdə maraqlıdır. Eyni zamanda, Aİ Zəngəzur dəhlizinin Naxçıvan istiqamətindəki nəqliyyat infrastrukturunun modernləşdirilməsində və əlaqəli layihələrin həyata keçirilməsində fəal iştirakını artırmaq niyyətindədir. Bu əməkdaşlıq həm regional nəqliyyat əlaqələrinin inkişafına, həm də Avropanın enerji təhlükəsizliyinin gücləndirilməsinə töhfə verir. Azərbaycan Respublikasının Prezidenti İlham Əliyevlə Avropa İttifaqı Şurasının Prezidenti Antonio Koştanın birgə mətbuat bəyanatı ikitərəfli əməkdaşlığın çoxşaxəli və strateji əhəmiyyətini bir daha ortaya qoyur. Xüsusilə təhlükəsizlik sahəsində göstərilən prioritetlər Azərbaycan-Aİ münasibətlərinin yalnız iqtisadi və enerji sahələri ilə məhdudlaşmadığını, həm də regional və qlobal təhlükəsizliyin təmin olunmasına yönəldiyini nümayiş etdirir. Bəyanatda qeyd olunur ki, terrorçuluq, mütəşəkkil cinayətkarlıq, insan alveri və qeyri-qanuni miqrasiya kimi transsərhəd təhdidlərə qarşı mübarizədə əməkdaşlığın möhkəmləndirilməsi tərəflər üçün prioritetdir. Bu istiqamətdə məlumat mübadiləsi, birgə əməliyyatların təşkili və hüquqi-texniki dəstəyin artırılması kimi konkret mexanizmlər üzərində işlənməsi nəzərdə tutulur. Tərəflər həmçinin regionda sabitliyin möhkəmləndirilməsi, nəqliyyat və logistika imkanlarının genişləndirilməsi, enerji əməkdaşlığının gücləndirilməsi istiqamətində birgə səylərin davam etdirilməsinin vacibliyini qeyd ediblər. Bu baxımdan Azərbaycan ilə Avropa İttifaqı arasında mövcud tərəfdaşlığın gələcəkdə daha da inkişaf etdirilməsi üçün əlverişli imkanların olduğu bildirilib.
Azərbaycan Respublikasının Prezidenti cənab İlham Əliyev və Avropa İttifaqı Şurasının Prezidenti Antonio Koşta arasında keçirilən görüş Azərbaycan ilə Avropa İttifaqı arasında münasibətlərin daha da inkişaf etdirilməsi baxımından mühüm siyasi hadisə kimi qiymətləndirilir. Görüş zamanı tərəflər regional və beynəlxalq gündəmdə duran aktual məsələləri müzakirə etmiş, həmçinin əməkdaşlığın yeni istiqamətləri barədə fikir mübadiləsi aparmışlar. Birgə mətbuat bəyanatında Azərbaycan ilə Avropa İttifaqı arasında münasibətlərin qarşılıqlı hörmət, bərabərlik və qarşılıqlı fayda prinsiplərinə əsaslandığı xüsusi vurğulanmışdır. Tərəflər siyasi dialoqun və praktiki əməkdaşlığın daha da genişləndirilməsi istiqamətində səylərin davam etdirilməsi barədə razılıq ifadə etmişlər.
Eyni zamanda qeyd olunmuşdur ki, tərəflər yeni hərtərəfli ikitərəfli sazişin tezliklə yekunlaşdırılması istiqamətində işləri davam etdirirlər. Bu sənəd Azərbaycan ilə Avropa İttifaqı arasında münasibətlərin hüquqi və institusional əsaslarını daha da möhkəmləndirəcək.
Görüşdə enerji əməkdaşlığı Azərbaycan-Avropa İttifaqı münasibətlərinin əsas istiqamətlərindən biri kimi qeyd olunmuşdur. Prezident İlham Əliyev bildirmişdir ki, enerji sahəsində tərəfdaşlıq uzun illərdir iki tərəf arasında əməkdaşlığın əsas hərəkətverici qüvvəsi olub və gələcəkdə də bu istiqamətdə əməkdaşlıq davam etdiriləcək.
Hazırda Avropa ölkələrinin əhəmiyyətli hissəsi Azərbaycan qazından istifadə edir və bu əməkdaşlıq Avropanın enerji təhlükəsizliyinin təmin edilməsində mühüm rol oynayır. Xüsusilə Cənub Qaz Dəhlizi layihəsi Avropa bazarının enerji mənbələrinin şaxələndirilməsi baxımından böyük əhəmiyyət daşıyır. Bununla yanaşı, tərəflər bərpa olunan enerji, külək və günəş enerjisi layihələri, eləcə də elektrik ötürücü xətləri və enerji infrastrukturu üzrə yeni əməkdaşlıq imkanlarını da müzakirə etmişlər.
Birgə bəyanatda Cənubi Qafqaz regionunda sülh və sabitliyin təmin olunmasının əhəmiyyəti vurğulanmışdır. Tərəflər Azərbaycan ilə Ermənistan arasında münasibətlərin normallaşdırılması istiqamətində əldə olunan irəliləyişi müsbət qiymətləndirmiş və davamlı sülhə nail olunmasının regionun gələcək inkişafı üçün vacib olduğunu bildirmişlər.
Eyni zamanda regionda təhlükəsizlik, terrorizmə qarşı mübarizə, qeyri-qanuni miqrasiya, silah və narkotik qaçaqmalçılığı kimi məsələlər üzrə əməkdaşlığın gücləndirilməsi də müzakirə ediblər. Görüş zamanı Azərbaycanın işğaldan azad edilmiş ərazilərində aparılan genişmiqyaslı bərpa və quruculuq işləri də diqqət mərkəzində olmuşdur. Bu ərazilərdə infrastruktur layihələrinin həyata keçirilməsi, məcburi köçkünlərin doğma yurdlarına qayıdışı və minalardan təmizləmə işlərinin genişləndirilməsi istiqamətində beynəlxalq dəstəyin əhəmiyyəti vurğulanmışdır.
Avropa İttifaqı humanitar minatəmizləmə sahəsində Azərbaycanla əməkdaşlığını davam etdirməyə hazır olduğunu bildirmişdir.
Tərəflər Azərbaycanın beynəlxalq nəqliyyat və logistika layihələrində oynadığı rolu yüksək qiymətləndirmişlər. Xüsusilə Orta Dəhliz layihəsi vasitəsilə Avropa ilə Asiya arasında nəqliyyat və ticarət əlaqələrinin genişləndirilməsinin strateji əhəmiyyət daşıdığı qeyd edilmişdir.
Bu istiqamətdə dəmir yolu infrastrukturunun modernləşdirilməsi, rəqəmsal və enerji əlaqələrinin gücləndirilməsi kimi layihələrin həyata keçirilməsi nəzərdə tutulur.
Görüşdə iqlim dəyişikliyi və ətraf mühitin qorunması sahəsində əməkdaşlıq məsələləri də müzakirə edilmişdir. Azərbaycan tərəfindən keçirilən beynəlxalq iqlim tədbirlərinin əhəmiyyəti vurğulanmış, bu sahədə birgə təşəbbüslərin davam etdirilməsi barədə razılıq əldə olunmuşdur.
Birgə bəyanatda insanlar arasında əlaqələrin inkişaf etdirilməsinin əhəmiyyəti xüsusi qeyd olunmuşdur. Təhsil, elm, mədəniyyət və gənclər sahələrində əməkdaşlığın genişləndirilməsi, həmçinin qarşılıqlı səfərlərin asanlaşdırılması istiqamətində mövcud mexanizmlərin daha səmərəli istifadəsi planlaşdırılır.
Azərbaycan ilə Avropa İttifaqı arasında əməkdaşlıq yalnız iqtisadi və enerji sahələri ilə məhdudlaşmır. Münasibətlər artıq təhlükəsizlik, nəqliyyat, rəqəmsal transformasiya və regional sabitlik kimi mühüm strateji istiqamətləri də əhatə edən genişmiqyaslı tərəfdaşlıq modelinə çevrilib. Bu əməkdaşlıq həm regionda dayanıqlı inkişafın təmin olunmasına, həm də qarşılıqlı siyasi və iqtisadi əlaqələrin daha da möhkəmlənməsinə xidmət edir.
Beləliklə, Prezident İlham Əliyev və Avropa İttifaqı Şurasının Prezidenti Antonio Koştanın görüşü və birgə mətbuat bəyanatı Azərbaycan ilə Avropa İttifaqı arasında strateji tərəfdaşlığın daha da gücləndirilməsi baxımından mühüm addım kimi qiymətləndirilir. Görüşdə enerji, nəqliyyat, təhlükəsizlik, iqlim dəyişiklikləri və regional əməkdaşlıq kimi mühüm sahələr üzrə geniş perspektivlərin mövcud olduğu bir daha vurğulanmışdır. Avropa İttifaqı Şurasının Prezidenti Antonio Koşta Azərbaycanın etibarlı tərəfdaş olduğunu, enerji mənbəyi kimi təhlükəsizliyini və Orta Dəhliz vasitəsilə Avropa ilə Asiya arasında strateji rolunu vurğulayıb. Bu, Azərbaycan-Aİ münasibətlərinin gələcəkdə daha çoxşaxəli və strateji əhəmiyyət daşıyacağının göstəricisidir. 2028-ci ildə Azərbaycanın Avropa Siyasi Birliyinin Zirvə Görüşünə ev sahibliyi etməsi ölkəmizin Avropa siyasi arenasında rolunun getdikcə genişlənməsinin və beynəlxalq nüfuzunun yüksəlməsinin mühüm göstəricisidir. Bu, həm Azərbaycanın regional inteqrasiya və əməkdaşlıq təşəbbüslərinə verdiyi önəmin, həm də Avropa ilə siyasi, iqtisadi və təhlükəsizlik sahələrində strateji tərəfdaşlıq əlaqələrinin dərinləşməsinin təzahürüdür. Qeyd edək ku, belə hadisələr Azərbaycan üçün beynəlxalq platformalarda söz sahibinə çevrilmək baxımından əhəmiyyətli imkanlar yaradır və ölkənin Avropa məkanında təsirinin artmasına şərait yaradır.
Həbib Misirov YAP Kəlbəcər rayon təşkilatının sədri
