در یک هفته اخیر، افزایش قیمت در برخی انواع نان مشاهده شده است. به ویژه، نانهای "باتون سبوسدار" و سایر انواع نان سیاه با نامهای دیگر، در مقایسه با قیمتهای قبلی گرانتر شدهاند. این محصولات در کارخانه نان "N1" و شرکت "Çörəkçi" تولید میشوند.
بر اساس اطلاعات Modern.az، قیمت نانهای "باتون سبوسدار" 400 گرمی تقریباً 19-20 قپیک افزایش یافته است. این انواع نان که قبلاً به قیمت 1 منات فروخته میشدند، در حال حاضر در سوپرمارکتها بین 1 منات و 19 قپیک تا 1 منات و 20 قپیک عرضه میشوند. در قیمت سایر انواع نان سیاه نیز افزایش رخ داده است.
اما در انواع نان سفید، از جمله "نان کارخانهای" که توسط مصرفکنندگان انبوه خریداری میشود، افزایش قیمتی ثبت نشده است.
ایوب حسیناف، رئیس اتحادیه مصرفکنندگان آزاد، در اظهاراتی به Modern.az، افزایش قیمت برخی انواع نان را به فرآیندهای رخ داده در بازار جهانی مرتبط دانست. وی اظهار داشت که در حال حاضر قیمت آرد در مقیاس جهانی افزایش یافته و همزمان مشکلاتی در واردات غلات به آذربایجان ایجاد شده است.
«جنگ جاری بین کشورهای همسایه روسیه و اوکراین نیز بر بازار غلات تأثیر گذاشته و باعث افزایش قیمتها میشود. این عوامل نیز به نوبه خود بر قیمت تمام شده آرد و در نتیجه نان تأثیر میگذارند.»
به گفته وی، قیمت نان به طور کلی آزاد است و تولیدکنندگان میتوانند محصول را به هر قیمتی که میخواهند بفروشند:
«اما بر محصولاتی که "نان کارخانهای" یا نان اجتماعی نامیده میشوند، نظارت جدی از سوی دولت وجود دارد تا قیمت آنها افزایش نیابد. سودآوری مؤسساتی که این نوع نان را تولید میکنند، در حال حاضر در سطح بسیار پایینی قرار دارد.»
رئیس AİB (اتحادیه مصرفکنندگان آزاد) معتقد است که دولت باید مکانیزمهای حمایتی اضافی برای تولیدکنندگان نان کارخانهای اعمال کند:
«باید شرایطی ایجاد شود که این مؤسسات تا حدی از بار مالیاتی معاف شوند و تولید نان اجتماعی ارزان ادامه یابد. در واقع، قیمت آنها نیز باید آزاد باشد.»
ایوب حسیناف افزود که تنها عامل مؤثر بر افزایش قیمت نان، افزایش قیمت در بازار جهانی نیست:
«شبکههای فروشگاهی از تولیدکنندگان نان برای اشغال فضا در قفسهها مبالغ بالایی طلب میکنند و هزینههای کمپینهای مختلف نیز بر عهده تأمینکنندگان گذاشته میشود. علاوه بر این، هزینههای حمل و نقل و جریمهها در فرآیند توزیع نیز بر قیمت تمام شده تأثیر میگذارد. بر اساس اطلاعات من، برخی تولیدکنندگان مجبورند ماهانه 2-3 هزار منات جریمه راهنمایی و رانندگی بپردازند که این نیز بار مالی اضافی ایجاد میکند.»
وی همچنین تأکید کرد که در شرایط بازار آزاد، تغییر قیمت سایر انواع نان طبیعی است. اما برای ثابت ماندن قیمت نان کارخانهای که اهمیت اجتماعی دارد، باید حمایت ویژه دولتی وجود داشته باشد تا افزایش قیمت رخ ندهد.
در خصوص دلیل افزایش قیمت در انواع نان سیاه، از تولیدکنندگان استعلام کردیم. اما با وجود تماس با تولیدکننده نان "N1"، به استعلام ما پاسخی داده نشد.