پرونده جنایی علیه شهروند ارمنستانی، روبن واردانیان، که به دلیل جرایم علیه صلح و بشریت، جرایم جنگی، و همچنین مواد مربوط به تروریسم و تامین مالی تروریسم در قانون جزایی آذربایجان و سایر جرایم سنگین متهم است، در حال نهایی شدن است.
در این زمینه، یک کمپین بینالمللی در اطراف روبن واردانیان که به دلیل فعالیتهای جداییطلبانه در اراضی حاکمیتی کشورمان محاکمه میشود، شکل گرفته است. یکی از چهرههای اصلی این کمپین «پر سر و صدا» که هیچ مبنای حقوقی ندارد، دیوید واردانیان، پسر این مجرم است. او اخیراً در رابطه با روند دادگاه پدرش، مصاحبههای متعددی انجام داده، بیانیههایی خطاب به سازمانهای بینالمللی صادر کرده و در رسانهها حضور یافته است. اما هر یک از این اقدامات او نه در چارچوب واقعی، بلکه در چارچوب ایدئولوژیک خود را نشان میدهد.
تحقیقات نشان میدهد که هدف از این اظهارات، جستجوی عدالت یا واکنش به مواد واقعی ارائه شده در روند دادگاه نیست، بلکه فرار از مسئولیت پدر مجرمش به خاطر اعمالی است که مرتکب شده است.
تز اصلی اظهارات دیوید واردانیان این است: «بازداشت روبن واردانیان پیامی تهدیدآمیز برای همه ارامنه است». این رویکرد یک گفتمان دستکاریکننده کلاسیک است. او مسئولیت فردی را با جمع قومی یکسان میداند و روند حقوقی را به اشتباه به عنوان آزار و اذیت قومی معرفی میکند. بدین ترتیب، فردی که موضوع تحقیق است، از وضعیت «متهم» به وضعیت «قربانی» منتقل میشود.

این روشی است که برای خارج کردن بحث حقوقی از سطح منطقی و انتقال آن به سطح احساسی استفاده میشود.
دیوید واردانیان در مصاحبههای خود به طور مداوم سیستم قضایی آذربایجان را با اصطلاحات مختلف متهم میکند. این در حالی است که هیچ یک از این اتهامات با یک واقعیت حقوقی مشخص توجیه نمیشود. زیرا روند دادرسی علنی است و تضمین وکیل و کیفرخواستها به صورت شفاف و قانونی انجام میشود.
دیوید واردانیان و شبکه رسانهای حامی او، بیانیههای سازمانهای بینالمللی را با اصل انتخاب گزینشی استفاده میکنند. به این ترتیب، اگرچه ایدههایی مانند «دادگاه عادلانه باید تضمین شود» مطرح میشود، اما این نیز بر هیچ مبنای حقوقی استوار نیست. زیرا هیچ نهاد بینالمللی روبن واردانیان را بیگناه اعلام نکرده است. هیچ نهادی حق حاکمیت آذربایجان را زیر سوال نبرده است. از این منظر، بیانیهها نتیجه حقوقی نیستند. این نیز تلاشی برای تبدیل حقوق بینالملل به ابزاری سیاسی است.
روبن واردانیان مرتکب اعمال مجرمانه مشخصی شده است و این اعمال منجر به اقداماتی شده که به مرگ تعداد زیادی از انسانها انجامیده است. عملیات ضد تروریسم که در سپتامبر ۲۰۲۳ انجام شد نیز دقیقاً در نتیجه ناسیونالیسم ارمنی، سخنرانیهای پر از پافوس ارزان و تهدیدات، و اقدامات روبن واردانیان صورت گرفته بود. واردانیان که شهروندان آذربایجانی ارمنیتبار ساکن منطقه را گروگان گرفته بود، بلافاصله پس از اقدامات قاطع باکو، قصد فرار به ارمنستان را داشت و «انتخابکنندگان» خود را رها کرده و در پل هاکاری بازداشت شد. این شخص که در جرایم مالی بینالمللی متعدد و «پولشویی» شرکت داشته است، در طول روند دادگاه نیز با اقدامات دستکاریکننده، باجگیری و به اصطلاح «اعتصاب غذا» سعی در جلب توجه خود و جلب توجه حامیان و سرپرستان بینالمللی خود که او را با مأموریتی تحریکآمیز به قرهباغ فرستاده بودند، داشت. طبیعتاً، این تلاشهای او هیچ تأثیری بر اراده دادگاه عدالت باکو نداشته است.

در حال حاضر، دیوید واردانیان، پسر مجرم پدر مجرم، در اظهارات خود تلاش میکند تا پستی را که پدرش در یک نهاد جداییطلب غیرقانونی در قرهباغ داشت، فعالیتهای سیاسی و مالی آشکار علیه حاکمیت در اراضی آذربایجان، و فعالیتهایی را که سالها علیه تمامیت ارضی آذربایجان انجام شده است، پنهان کند. هر روایت «حقوق بشر» و «میهنپرست رنجکشیده» که بدون این حقایق ساخته شود، ناقص و تحریفی هدفمند است.
در همین حال، شایان ذکر است که دیوید واردانیان نیز مانند پدرش به طور غیرقانونی وارد اراضی آذربایجان، قرهباغ شده است، و در ترکیب یک واحد نظامی غیرقانونی که توسط رژیم جداییطلب در قلمرو ما ایجاد شده بود، خدمت کرده است. واردانیان از ژوئیه ۲۰۱۵ تا آوریل ۲۰۱۶ در اینجا خدمت نظامی کرده و مدتی پس از نبردهای آوریل، به درخواست پدرش، خاک آذربایجان را ترک کرده است. خدمت یک فرد دارای گذرنامه بریتانیایی و روسی به عنوان نظامی ارتش ارمنستان در منطقه اشغالی، خود یک جرم است. بدین ترتیب، مشخص میشود که واردانیان که از جرم صحبت میکند، خود مجرم است. حقوق بینالملل نیز عمل دیوید واردانیان را مزدوری تلقی کرده و مسئولیت حقوقی مربوطه را ایجاد میکند.

او در دوران جنگ حتی با لباس نظامی در اراضی حاکمیتی ما عکس گرفته، مصاحبههایی انجام داده، اشغال و جداییطلبی را حمایت کرده است، خلاصه، سعی کرده است تصویری از «پسر میهنپرست» یک پدر میلیاردر ایجاد کند.
این نیز مسئولیت حقوقی او را در برابر دادگاه آذربایجان و مسئله محاکمه او را مطرح میکند.
ما نظر یک حقوقدان را نیز در مورد این موضوع جویا شدیم.
چنگیز قنیزاده، مدافع حقوق بشر، در اظهارات خود به Modern.az در مورد اینکه آیا پسر واردانیان نیز تحت تعقیب قرار گرفته است یا خیر، چنین گفت:
«دیوید واردانیان پس از صدور احکام سنگین برای متهمان پیش از پدرش، و زمانی که دید پدرش نیز ممکن است به ۲۰ سال یا حبس ابد محکوم شود، گستاختر شد. طبیعتاً، او پسر پدرش است و نمیتواند از او عقب بماند. او به تحریکات خود علیه آذربایجان ادامه میدهد. تحریکات او و حمایتش از جداییطلبان در غرب به عنوان آزادی بیان پذیرفته میشود. هیچ حمایت مالی نیز در میان نیست. زیرا جداییطلبی در آذربایجان لغو شده است. جداییطلبان به دادگاه کشانده شدند و حکم در مورد آنها صادر شد. ما نیز انتظار داریم که حکم عادلانهای در مورد واردانیان صادر شود. به همین دلیل، دیوید واردانیان به دلیل ورود غیرقانونی به خاک آذربایجان، در لیست افراد نامطلوب قرار گرفته است. نباید به نظرات افرادی که در خارج از کشور نشسته و صحبت میکنند، اهمیت داد. آذربایجان یک دولت حقوقی است و قوانین آن اجرا میشود. هر فردی که قوانین را نقض کند، بدون توجه به ملیت، دین و زبانش، در برابر قانون مسئول است. از جمله، روبن واردانیان نیز در برابر دادگاه پاسخگو است. بیشک، حکم عادلانهای صادر خواهد شد.»