رئیسجمهور آذربایجان، الهام علیاف، با مشارکت موفق خود در کنفرانس امنیتی مونیخ، بار دیگر نقش رو به رشد آذربایجان را در دستور کار منطقهای و جهانی به نمایش گذاشت. رئیس دولت هم در دیدارهای دوجانبه و هم در بحثهای پنل، از منافع کشورمان به شکلی آشکار و اصولی دفاع کرد و پیامهای روشنی در مورد صلح و امنیت در منطقه ارائه داد.
در چارچوب این سفر، مصاحبه رئیسجمهور با شبکه تلویزیونی France 24 توجه ویژهای را به خود جلب کرد. در طول مصاحبه، خبرنگار سوالاتی در مورد جداییطلبان ارمنی که در باکو محاکمه میشوند، مطرح کرد و احتمال عفو آنها را به میان آورد. این اولین بار نیست که نمایندگان رسانههای غربی رویکردی مغرضانه و یکجانبه در مورد همین موضوع نشان میدهند. این چندمین بار است که سوالات به گونهای مطرح میشوند که گویی حقوق حاکمیتی دولت آذربایجان و ماهیت جنایات جنگی را نادیده میگیرند.
رئیسجمهور الهام علیاف نیز طبق معمول موضعی مشخص و قاطع اتخاذ کرد. او به صراحت اعلام کرد که صحبت از افرادی است که رژیم جداییطلب غیرقانونی را در خاک آذربایجان رهبری کرده و سالها مرتکب جنایات سنگین علیه آذربایجانیها شدهاند. روند محاکمه آنها شفاف بوده، به وکیل دسترسی داشتهاند و اتهامات با شهادت شهود اثبات شده است. این دیدگاه رئیس دولت که “این افراد مرتکب جنایات سنگین علیه بشریت شدهاند” نشانهای از رویکرد حقوقی و اخلاقی به این مسئله بود.
نکتهای که به ویژه جلب توجه کرد، سوال خبرنگار در مورد “گشودن صفحهای جدید” و “انجام یک ژست” بود. گویی سرنوشت هزاران آذربایجانی که جان خود را در جنگ از دست دادهاند، شهرها و روستاهای ویران شده در دوران اشغال، و صدها هزار نفری که زندگی آوارگی را تجربه کردهاند، باید فراموش شود. چنین رویکردی نشان میدهد که این سوال چقدر غیرعادی و ناعادلانه است. مطالبه بخشش افرادی که مرتکب جنایات جنگی شدهاند، در واقع بیاحترامی به قربانیان آن جنایات است.
ارجاع رئیسجمهور به دادگاههای نورنبرگ نیز تصادفی نبود. پس از جنگ جهانی دوم، رهبران نازی بخشیده نشدند. فرانسه جنایات انجام شده علیه شهروندان خود را فراموش نکرد. به عنوان مثال، روستای اورادور-سور-گلان فرانسه توسط نازیها با خاک یکسان شد و تا به امروز به شکل ویرانه حفظ شده است – به عنوان نمادی از حافظه تاریخی و عدالت. فرانسه فاجعه خود را فراموش نمیکند و از جنایتکاران دفاع نمیکند. اما چرا همین رویکرد باید در مورد آذربایجان تغییر کند؟ آذربایجان نیز صدها روستای ویران شده و شهرهای تخریب شده دارد. چرا درد آنها باید نادیده گرفته شود؟
در این زمینه، ترسیم موازی بین موضع مغرضانه رسانههای غربی و لفاظی افرادی مانند امین حسیناف که خود را “روزنامهنگار مستقل” معرفی میکنند، دشوار نیست. موضع این افراد که در کمپینهای ضد آذربایجانی در خارج از کشور شرکت میکنند و سوالات تحریکآمیز و اتهاماتی را علیه رهبری کشور مطرح میکنند، عملاً خطی مغایر با منافع ملی را تشکیل میدهد. لفاظیهایی که به دفاع از جنایتکاران جنگی میپردازد، میتواند تأثیری خطرناکتر از موضع دشمن ایجاد کند، زیرا هدف آن تأثیرگذاری بر افکار عمومی در سطح اطلاعاتی است.
در هیچ کشوری نمیبینیم که چنین سوالات آشکارا تحریکآمیزی علیه رئیسجمهور و بانوی اول به یک هنجار تبدیل شود. اما رهبری آذربایجان، مانند همیشه، این بار نیز با موضعی آرام، مستدل و اصولی پاسخ داد. موضع روشن و قاطع رئیسجمهور الهام علیاف و بانوی اول مهربان علیاوا بار دیگر نشان داد که آذربایجان هیچ فشاری را در قبال حاکمیت و اصل عدالت نمیپذیرد و در عین حال آماده است تا پاسخ تحریککنندگان را به شکلی کوتاه و کوبنده بدهد.
آنچه در کنفرانس مونیخ رخ داد، هم رویکرد مغرضانه رسانههای غربی و هم مرحله جدید جنگ اطلاعاتی را به وضوح به نمایش گذاشت. اما در عین حال، بار دیگر تأیید کرد که موضع دولت آذربایجان ثابت و اصولی است.
النور امیروف
