تغییر قاعده نوشتاری برخی کلمات در زبان آذربایجانی – قاعده املایی آن – وضعیتی است که در جامعه سردرگمی خاصی ایجاد میکند. اگرچه اعمال چنین تغییراتی که به صورت مرحلهای انجام شدهاند، و همچنین سایر نوآوریهای مرتبط با زبانشناسی به راحتی در زبان ممکن نیست، اما ضرورتی برای آن ایجاد میشود.
نادر محمدلی، مدیر کل مؤسسه زبانشناسی نسیمی آکادمی ملی علوم جمهوری آذربایجان، در اظهاراتی به Modern.az بیان کرده است که چنین تغییراتی به دلیل ناهماهنگیها در وضعیت واقعی زبان است:
“موافقم، هر اصلاحی در جامعه، برای کسانی که در کارشان با نوشتار سروکار دارند، ناراحتی ایجاد میکند. به ویژه، داوطلبان کنکور از این موضوع رنج میبرند. اما ما نیز، همانطور که اشاره کردم، به دلیل کشف تناقضات خاصی در زبان، اصلاحاتی انجام میدهیم. به عنوان مثال، در سال 2004 کلمه “şer” را با “şeir” جایگزین کردیم. اما “fel” را تغییر نداده بودیم. سپس آن را نیز تغییر داده و “feil” نوشتیم. یعنی باید کلمه را با شکل نوشتاری صحیح و مبتنی بر تاریخ آن نوشت. از آنجا که این قاعده به همه کلمات از یک نوع تعلق دارد، مجبور شدیم هر دو کلمه را تغییر دهیم. پسوند “Varı” به همه کلمات اضافه میشد. اما کلماتی وجود دارند که با مصوت نازک به پایان میرسند. به عنوان مثال، “yüngülvarı” روان و مناسب به نظر نمیرسد. تصمیم گرفته شد که هر دو شکل “varı” و “vari” استفاده شوند”.
نادر محمدلی اشاره کرده است که فهرستی از حدود 900 کلمه که در ادبیات کلاسیک ما وجود داشته و اکنون استفاده نمیشوند، تهیه شده است:
“فرهنگ لغتی شامل این کلمات چاپ خواهد شد. اما هدف، اعمال کلمات تاریخی در زبان معاصر نیست. این نشریه برای کسانی که به فعالیتهای علمی مشغول هستند، در نظر گرفته شده است”.
