وبسایت Modern.az به سلسله مصاحبههای خود با روزنامهنگاران خارجی ادامه میدهد. در این مصاحبهها، ما تلاش میکنیم تا دیدگاههای ویژه این روزنامهنگاران را در مورد روابط بین کشورها، همچنین تصورات آنها را درباره آذربایجان و آذربایجانیها در کشورهایشان جویا شویم و جنبههای مشترک بین دو کشور را بررسی کنیم.
مصاحبهشونده این بار ما، روزنامهنگار برزیلی، روبرتو فونسکا است. او کارمند سازمان رسانهای معتبر برزیل، "Correio Braziliense"، و همچنین نماینده برزیل در اتحادیه جهانی روزنامهنگاران (QJB) است.
مصاحبه با او را تقدیم میکنیم:
– ابتدا میخواستم بدانم، امروز روابط آذربایجان و برزیل را چگونه توصیف میکنید؟
- روابط در مرحله تقویت نهادی قرار دارد. در دورههای اخیر، توافقنامههای کمک متقابل در زمینه گمرک امضا شده و گفتگوها در راستای حمایت از سرمایهگذاریها ادامه دارد. همکاریهای زیستمحیطی نیز برجسته شده است: آذربایجان میزبان COP29 (باکو) و برزیل میزبان COP30 (بلم) است.
-کشور شما منطقه قفقاز جنوبی، از جمله آذربایجان را چگونه ارزیابی میکند؟
-برزیل قفقاز جنوبی را پلی استراتژیک میبیند که اروپا و آسیا را به هم متصل میکند. نقش این منطقه در امنیت انرژی جهانی و پتانسیل مسیرهای حملونقل جدید، علاقه را افزایش میدهد. آذربایجان نیز در این جغرافیا به عنوان شریک اقتصادی اصلی پذیرفته میشود.
– چه تصوراتی درباره آذربایجان در برزیل وجود دارد؟ چند برزیلی در آذربایجان زندگی یا کار میکنند؟
آذربایجان هنوز به طور گسترده برای جامعه برزیل شناخته شده نیست. عمدتاً با ذخایر نفت و گاز و رویدادهای ورزشی مانند فرمول ۱ مرتبط است. تعداد برزیلیها در آذربایجان تقریباً ۱۰۰ نفر است و عمدتاً شامل دیپلماتها، متخصصان بخش انرژی و ورزشکاران میشوند. برزیلیها، عمدتاً در بخش نفت و گاز، مشاوره مهندسی و از لحاظ تاریخی در زمینه ورزش-فوتبال و فوتسال فعالیت میکنند.
– اجازه دهید، کمی هم درباره فرآیندهای داخلی برزیل سوال بپرسم. مثلاً، روابط برزیل با کشورهای همسایه را چگونه توصیف میکنید؟
-این روابط با عملگرایی قوی و تلاشهای مستمر برای یکپارچگی منطقهای مشخص میشود. در سال ۲۰۲۶، برزیل رهبری برنامه "مسیرهای یکپارچگی آمریکای جنوبی" را بر عهده دارد. این ابتکار با هدف اتصال کشور به همسایگانی مانند آرژانتین، پاراگوئه، بولیوی و پرو از طریق کریدورهای لجستیکی و انرژی است. اگرچه گهگاه اختلافات سیاسی بین دولتها ایجاد میشود، اما اولویت اصلی همکاری اقتصادی و ثبات منطقهای باقی میماند.
– به نظر شما، در حال حاضر مهمترین مشکل داخلی برزیل چیست؟
-مهمترین مسئله فوری، حفظ تعادل مالی و کنترل تورم است. برزیل در تلاش برای ادامه برنامههای اجتماعی گسترده، همزمان با ضرورت تنظیم مالیه عمومی روبرو است. علاوه بر این، قطبیسازی سیاسی و امنیت مرزی (مبارزه با قاچاق مواد مخدر و جرایم فراملی) از موضوعات اصلی دستور کار ملی هستند.
– جالب است، امروز روزنامهنگار بودن در برزیل چگونه است؟ آیا از وضعیت فعلی رسانهها و آزادی مطبوعات راضی هستید؟
-چشمانداز کاملاً دشوار و پیچیده است. به ویژه با توجه به انتخابات عمومی که در اکتبر ۲۰۲۶ برگزار خواهد شد، ظهور هوش مصنوعی نگرانی جدی ایجاد میکند. ویدئوهای جعلی که خطر اطلاعات نادرست گسترده را به وجود میآورند، در مقیاس وسیعی تولید میشوند. سطح رضایت متفاوت است، اما در برخی مناطق، امنیت فیزیکی روزنامهنگاران و پایداری مالی رسانههای سنتی در برابر پلتفرمهای دیجیتال همواره موضوع نگرانی است.
– نهادهای رسانهای پیشرو در برزیل کدامند و آیا میانگین حقوق روزنامهنگاران سطح زندگی کافی را تأمین میکند؟
نهادهای رسانهای پیشرو شامل "Grupo Globo"، "Grupo Folha" و "Estadão" هستند. همزمان، شبکههای تلویزیونی مانند CNN، Band و SBT نیز مهم هستند. میانگین حقوق ماهانه یک روزنامهنگار بسته به منطقه و تخصص، تقریباً ۱۰۰۰ دلار آمریکا است. در شهرهای کوچک این رقم کمتر است. در شهرهای بزرگ، اگرچه برای زندگی در سطح طبقه متوسط کافی است، اما بسیاری از روزنامهنگاران مجبور به انجام فعالیتهای اضافی میشوند.
– ستونهای اصلی اقتصاد برزیل کدامند؟ محصولات اصلی صادراتی و وارداتی چه هستند؟
-ستونهای اصلی شامل کشاورزی و تجارت کشاورزی (آگرو-بیزینس)، معدن و بخش خدمات هستند. از محصولات صادراتی میتوان به سویا، سنگ آهن، نفت خام، گوشت گاو و محصولات هواپیمای "امبرائر" اشاره کرد، و از محصولات وارداتی نیز میتوان کودها، قطعات الکترونیکی، سوخت فرآوری شده و دارو را نام برد.
– چند آذربایجانی در برزیل زندگی میکنند و در چه زمینههایی فعالیت دارند؟
-جامعه آذربایجانی کوچک است و عمدتاً در شهرهای سائوپائولو و برازیلیا متمرکز شده است. آنها بیشتر در زمینههای دیپلماسی، تجارت خارجی و دانشگاهی فعالیت میکنند.
– صحبت از آذربایجان شد، آیا تا به حال از کشور ما بازدید کردهاید؟
-بله. در فوریه ۲۰۲۴ در باکو و شوشا بودهام.
– چه چیزی شما را بیشتر شگفتزده یا تحت تأثیر قرار داد؟
معماری فوقمدرن باکو، به عنوان مثال میتوانم مرکز حیدر علیاف را نشان دهم. یعنی هماهنگی معماری فوقمدرن با میراث تاریخی ایچریشهر (شهر قدیمی) مرا به ویژه تحت تأثیر قرار داد. آذربایجان کشوری است که آرزو دارم دوباره به آن بازگردم.
– آیا شباهتهایی بین آذربایجان و برزیل وجود دارد؟
-اقتصاد هر دو کشور به شدت به منابع طبیعی وابسته است و هر دو با چالش تنوعبخشی اقتصادی روبرو هستند.
– به نظر من، مردم هر دو کشور رویکرد ویژهای به غذا و آشپزی دارند. جالب است، آیا شباهتهایی بین آشپزی آذربایجان و برزیل وجود دارد؟
-بله. به ویژه سنت گوشت کبابی و گریل شده مشابه است. کباب آذربایجانی از نظر بصری و فرهنگی شباهتهایی با باربکیوی برزیلی دارد. همچنین، ارزشی که به سبزیجات تازه و نان سنتی داده میشود، مشترک است. سوپهای مبتنی بر ماست را نیز بسیار پسندیدم.
– آیا فوتبال آذربایجان را دنبال میکنید؟
-خیلی کم. به دلیل حضور قرهباغ در لیگ قهرمانان، اطلاعاتی درباره آن دارم. سال گذشته، محبوبترین باشگاه برزیل، فلامنگو، با ژونینیو، یکی از بازیکنان منتخب لیگ آذربایجان، قرارداد امضا کرده بود. اما این انتقال موفقیتآمیز نبود و او اکنون از تیم جدا شده است.
– عملکرد "باشگاه فوتبال قرهباغ" در تورنمنتهای یوفا را چگونه ارزیابی میکنید؟
- "باشگاه فوتبال قرهباغ" در برزیل بیشتر به عنوان نمادی از استقامت و پایداری شناخته میشود.
– جنگ ۴۴ روزه میهنی آذربایجان در رسانههای برزیل چگونه پوشش داده شد؟
-عمدتاً به صورت اطلاعاتی و با استناد به خبرگزاریهای بینالمللی ارائه شد. در مرحله اولیه، به جنبههای بشردوستانه توجه میشد. نمیتوانم توضیح بیشتری بدهم.
– پیروزی آذربایجان در آن مناقشه را چگونه ارزیابی میکنید؟
- در این مورد نمیخواهم نظری بدهم.
– برزیل در عرصه بینالمللی بیشتر با کدام محصولات و زمینهها شناخته میشود؟
-علاوه بر محصولات کشاورزی، برزیل یکی از رهبران جهانی در صنعت هوانوردی (امبرائر)، فناوریهای بانکی، تولید لوازم آرایشی و سوخت زیستی است.
– برزیل و آذربایجان در کدام زمینهها در پلتفرمهای بینالمللی همکاری میکنند؟
همکاری عمدتاً در چارچوب سازمان ملل متحد (دستور کار توسعه پایدار)، در انجمنهای تغییرات اقلیمی و در قالب گفتگو بین کشورهای در حال توسعه در مورد موضوع گذار انرژی انجام میشود.
