آذربایجان در آستانه بحران جمعیتی قرار دارد.
Modern.az گزارش میدهد که پایینترین نرخ زاد و ولد ثبت شده در کشور پس از کسب استقلال در سال 1991، در سال 2025 مشاهده شده است.
اگرچه هنوز آمار نهایی کامل سال 2025 اعلام نشده است، اما آمارهای رسمی و پیشبینیهای کارشناسان جدیت وضعیت را نشان میدهد. به طوری که در 10 ماه اول سال 2025، 80802 کودک در کشور متولد شدهاند. انتظار میرود تا پایان سال این رقم به حدود 95000 نفر برسد که به عنوان پایینترین نرخ زاد و ولد در تاریخ استقلال ما ثبت خواهد شد.
به طوری که در سال 2024، 102310 کودک، در سال 2023، 112620 کودک و در سال 2022، 122846 کودک در کشور متولد شدهاند. حتی در سال 2020 که کووید-19 شیوع یافته بود و محدودیتهای خاصی بر مراسم عروسی اعمال شده بود، 126571 تولد و در سال 2021 نیز 112284 تولد ثبت شده است.
بیشترین تعداد کودکان در تاریخ استقلال ما در سال 1991 (190353)، در سال 1992 (181364) و در سال 2011 (176072) متولد شدهاند.
این آمار نشان میدهد که بین نرخ زاد و ولد سال 1991 و پیشبینی سال 2025، تقریباً 2 برابر کاهش وجود دارد. این روند میتواند در آینده به چالشهایی مانند کاهش نیروی کار در بازار کار و پیری جمعیت منجر شود.
از جمله دلایل کاهش تعداد کودکان متولد شده در آذربایجان میتوان به موارد زیر اشاره کرد: به تعویق انداختن ازدواج توسط جوانان به سنین بالاتر به دلیل شغل و استقلال اقتصادی، افزایش هزینههای زندگی و محدودیت تأمین مسکن که تعداد فرزندان خانوادهها را محدود میکند، گسترش سبک زندگی شهری به مناطق و مشارکت فعال زنان در فعالیتهای کاری که مدل خانوادههای پرجمعیت را از بین میبرد، و کم بودن تعداد نسل در سن باروری فعلی (اواخر دهه 1990 - اوایل دهه 2000 متولدین) که مستقیماً بر تعداد کل تولدها تأثیر میگذارد.
کریم روتولو
