İşğaldan azad olunmuş ərazilərdə böyük tikinti-quruculuq işləri, məskunlaşma həyata keçirlir. Qarabağ və Şərqi Zəngəzur iqtisadi rayonunda təhlükəsiz yaşayışın təmin olunması, əhalinin geri qayıdışı və ərazilərdə dayanıqlı məskunlaşma “Azərbaycan Respublikasının işğaldan azad edilmiş ərazilərinə Böyük Qayıdışa dair I Dövlət Proqramı”nın prioritet istiqamətlərini təşkil edir. Hazırda Qarabağ və Şərqi Zəngəzur regionlarında 30 mindın çox insan yaşayır. Bu sayın yaxın aylarda daha da artacağı gözlənilir.
Bəs işğaldan azad olunmuş əraziləri Milli Məclisdə təmsil edən deputatlar da ata-baba yurdlarına qayıtmağı, doğma rayonlarında daimi yaşamağı planlaşdırırlarmı?
Modern.az saytı işğaldan azad olunmuş ərazilərin parlamentdəki təmsilçiləri arasında sorğu keçirib.
120 saylı Cəbrayıl-Qubadlı seçki dairəsinin deputatı Ceyhun Məmmədov bildirib ki, səbirsizliklə ata-baba yurduna qayıdacağı günü gözləyir:
"Əlbəttə, hesab edirəm ən birinci biz geri qayıtmalı, gedib orada yaşamalıyıq. Çünki bizim hər birimizin ən böyük arzusu torpaqlarımızın azad olunması idi. İllərdir səbirsizliklə bu günü gözləyirdik və Allaha şükür, nəhayət torpaqlarımız işğaldan azad olunub. Hamımızın borcudur ki, gedək orada yaşayaq və oraları dirçəldək. Burada Prezident İlham Əliyevin səyləri, həyata keçirdiyi işlər, atdığı addımlar var. Eyni zamanda o torpaqlar uğrunda nə qədər vətəndaşımızı itirmişik, şəhidlərimizin qanı töküb. Ona görə də mən də, qohumlarım da, yaxınlarım da, ətrafım və bütün cəbrayıllılar səbirsizliklə ora qayıtmağı gözləyirik".
Deputat qeyd edib ki, Cəbrayıla qayıtmaq üçün böyük istək var:
"Bu gün xeyli müraciətlər var, hamı istəyir ki, öz ata-baba torpaqlarına qayıtsın. Hamı bizə Cəbrayıla, onun kəndlərinə qayıdışla bağlı suallar verir. Ortada çox ciddi istək var. Cəbrayıl qurulduqca, biz də öz növbəmizdə üstümüzə düşən vəzifəni həyata keçirəcəyik – həmin ərazilərdə görüşlər, qəbullar planlaşdırırıq".
118 saylı Ağdam - Xocalı seçki dairəsinin deputatı Elman Məmmədov deyir ki, hazırda Xocalı şəhərindəki evinin tikintisi gedir və səbirsizlikə onun hazır olmağını gözləyir:
"Təkcə mən yox, bütün keçmiş məcburi köçkünlər 32-33 il bu həsrətlə yaşamışıq. Təbii ki, hər birimiz köçmək həsrətində olmuşuq. Bir il bundan öncə, fevral ayının 26-da cənab Prezident Xocalıya səfər etdi. Orada Xocalı şəhidlərinin xatirəsinə həsr olunmuş memorial kompleksinin təməlqoyma mərasimi də oldu. Sonra Xocalı şəhərinə - mənim ata-baba evimin yerləşdiyi əraziyə getdik. Mən cənab Prezidentimizə ata-baba evimi göstərdim. Evim ermənilər tərəfindən sökülmüşdü. İndi yeni bünövrə tökülüb, tikilir. Mən səbirsizliklə o evin inşaatının başa çatmasını və gedib doğma evimdə yaşamağı gözləyirəm".
84 saylı Füzuli seçki dairəsinin deputatı Vüqar Bayramov: "Əminəm ki, hər bir keçmiş məcburi köçkün öz ata-baba yurduna qayıtmağı düşünür. Mən Füzuli rayonunun Aşağı Güzdək kəndində dünyaya gəlmişəm. Orta məktəb təhsilimi kənddə almışam. Bizim kəndimiz 1993-ci ildə işğal olundu və nəticədə tamailə dağıdıldı. Mən də keçmiş məcburi köçkün kimi öz kəndim bərpa edildikdən sonra ora qayıtmağı düşünürəm. Bizim kəndin bərpası da artıq gündəmdədir. Kəndimizin bir neçə qonşu kəndlə birləşdirilməsi və daha böyük yaşayış məntəqəsinin salınması nəzərdə tutulur. İnşallah, kəndimiz bərpa olunduqdan və məskunlaşmaya start verildikdən sonra mən də ata-baba yurdumda daimi yaşamaq üçün müraciət etmək niyyətindəyəm. Bizim rayon sakinləri arasında apardığımız sorğular da göstərir ki, böyük əksəriyyət ata-baba yurdlarına qayıtmağı düşünür".
121 saylı Laçın seçki dairəsinin deputatı Rövşən Muradov: "Mənim nəslim-köküm qanuni laçınlıdır. Ata nəslimdən danışıram. Anam laçınlı qızı deyil. Atam 12 yaşından sonra Bakıda oxuyub, sonra da ailə qurub. Amma mən təmiz laçınlı oğluyam. Bizim kəndimiz Xumarta adlanır. Xumarta kəndinin hələ ki layihəsi yoxdur. Mənim üçün ən böyük şərəfli iş o oldu ki, azad olunmuş Laçından cənab Prezidentin rəhbərlik etdiyi partiyanın namizədi kimi seçkilərə qatıldım. Mən 31 ildir ki, Milli Məclisdə işləyirdim. Onun da 20 ili İqtisadi qanunvericilik şöbəsinin sədr müavini vəzifəsində olub. Eyni zamanda iqtisad elmlər doktoru, professoram. Əlbəttə ki, Xumarta kəndində babamın torpağında evimin olmasını arzulayıram. İndiki məqamda çalışıram ki, ilk növbədə evi-eşiyi olmayanları köçürə bilək. Laçın səngər-qaladır, Qarabağa açılan qapıdır. Mənfur qonşumuz hələ də silahlanır. Laçın MDB-nin mədəniyyət paytaxtı elan edilib, mart ayından sonra orada Hava Limanı açılmalıdır. Laçına gediş-gəliş çox olacaq. Digər rayonlarda olduğu kimi, Laçında da işsizlik problemi var. Ona görə də mən gecə-gündüz çalışıram. Qurumlardan xahiş edirəm, keçmiş əlaqələrdən istifadə edirəm ki, işsizlik probleminin həllinə dəstək olum. Bütün bunları təmənnasız, “sağ ol”suz edirəm. Əlbəttə, gələcəkdə ata-baba torpaqlarında tək mənim yox, nəslimizin evi ola bilər. Biz orada məskunlaşaq ki, uşaqlarımız da laçınlı olduğumuzu bilsinlər. Hamı Bakıda yaşasa, Laçında kim yaşayacaq? Laçına köç olmalıdır. Təkcə köklü laçınlılar yox, talışlar da, ləzgilər də, Azərbaycanda yaşayan digər xalqların nümayəndələri də gəlib Laçında məskunlaşsınlar, yaşasınlar. Laçının əhalisi nə qədər çox olsa, o qədər yaxşıdır. Laçının əhalisi 75700 nəfərdir. Bu gün Laçında 150 min insanın yaşaması üçün yer var".
Turqay Musayev
Yazı Medianın İnkişafı Agentliyinin maliyyə dəstəyi ilə "işğaldan azad olunmuş ərazilərə “Böyük Qayıdış” mövzusunda dərc olunub.
