Son dönemlerde finansal disiplinle birlikte, vatandaşların genel davranış göstergelerinin de kredi riskinin değerlendirilmesinde dikkate alınması meselesi gündeme geliyor. Özellikle trafik kurallarını sürekli ihlal eden sürücülerin banka hizmetlerine erişiminin kısıtlanması fikri tartışma konusudur.
Modern.az haber veriyor ki, bu konuda ekonomist Natiq Cəfərli, girişimin tamamen temelsiz bir yaklaşım olduğunu söyledi.
“Trafik kurallarının ihlal edilmesinin kredi almakla ne ilgisi var? Bunlar tamamen farklı alanlardır. Dünyanın hiçbir ülkesinde banka-finans ilişkileri idari hatalarla bu şekilde ilişkilendirilmez. Kredi verilmesi finansal disiplin ve yükümlülüklerin yerine getirilmesiyle ilgili bir meseledir. Bankadan kredi almanın temel ve tek kriteri kredi geçmişidir. Eğer kişinin önceki yükümlülükleri zamanında yerine getirilmişse, gecikmeler yoksa ve finansal disiplini yüksekse, ona kredi verilmesi için bir temel vardır. Aksine, kredi geçmişi zayıf olan kişiler için risk derecesi artar ve bankalar bunu dikkate alır. Birçok yabancı ülkede iyi kredi geçmişine sahip kişilere daha düşük faiz oranları, daha uzun vadeli ödeme imkanları ve ek indirimler sunulur. Yani finans piyasasında ayırt edici faktör trafik kuralları değil, tam olarak finansal davranıştır.”
Ekonomist Natiq Cəfərli, trafik kurallarını ihlal eden sürücülere kredi verilmemesi teklifine sert tepki gösterdi. Sürücünün disiplini ile banka yükümlülükleri arasında hiçbir mantıksal bağlantı olmadığını belirtti. Uzmanın görüşüne göre bankaların temel kriteri vatandaşın finansal geçmişi olmalıdır.
Dünya tecrübesinde de böyle bir yaklaşımın olmadığını söyleyen Natiq Cəfərli, idari hatalarla finansal ilişkileri karıştırmanın yanlış olduğunu vurguladı. Temel kriterin vatandaşın önceki borçlarını nasıl ödediği olduğunu ve bu kuralın uluslararası pratiğe uygun olarak korunması gerektiğini kaydetti.
“Eğer amaç vatandaşların sorumluluğunu artırmaksa, bunun için ayrıca hukuki mekanizmalar mevcuttur. Kredi sistemini diğer alanlarla karıştırmak doğru değildir. Ülkemizde de uluslararası pratiğe uygun olarak kredi geçmişinin temel kriter olarak kalması gerektiğini düşünüyorum” diye ekledi. (Demokrat.az)
