Bu gün ülkemizde ilk kez Bakü Girişim Grubu'nun organizasyonuyla Hindistan hükümetinin etnik azınlıklara karşı baskıcı politikasına adanmış “Hindistan'da Sihlere ve diğer ulusal azınlıklara karşı ırkçılık ve şiddet: mevcut gerçekler” başlıklı uluslararası bir konferans düzenlendi.
Etkinliğe Pencap eyaletinin İnsan Hakları ve Azınlıklar Bakanı Rameş Singh Arora, diğer yetkililer, ayrıca Sih cemaatinin Kanada, Büyük Britanya ve ABD'deki nüfuzlu temsilcileri, uluslararası düşünce kuruluşlarının başkanları, yabancı üniversitelerin insan hakları ve etnik azınlıklar alanında faaliyet gösteren bilim insanları, ayrıca Hindistan hükümetinin baskıcı ve ırkçı politikasının doğrudan kurbanı olmuş kişiler katılacaklar.
Konferans çerçevesinde Hindistan hükümetinin Sihlere ve diğer etnik azınlıklara karşı sistemli ırk ayrımcılığı, şiddet ve baskıcı politikası, özellikle BM'nin “Medeni ve Siyasi Haklar Uluslararası Sözleşmesi”, “Irk Ayrımcılığının Her Türlü Biçiminin Ortadan Kaldırılmasına Dair Uluslararası Sözleşme” ve “İşkenceye Karşı Sözleşme” kapsamındaki yükümlülüklerinin ağır şekilde ihlali tartışıldı.
Modern.az Azerbaycan'da o kadar da bilinmeyen Sihizm dinini, onun dünyadaki sayısını araştırdı.
Sihizm nedir?
Milyonlarca takipçisi olan, kendine özgü inanç sistemi ve toplumsal felsefesiyle öne çıkan Sihizm de küresel ölçekte önemli bir yer tutar.
Sihizm XV. yüzyılda Hindistan'ın Pencap bölgesinde ortaya çıkmıştır. Din Guru Nanak tarafından kurulmuştur. O dönemde Hindistan dini ve sosyal açıdan ciddi çelişkiler içindeydi: kast sistemi, dini ayrımcılık ve sosyal eşitsizlik yaygındı. Guru Nanak'ın öğretileri bu adaletsizliğe bir itiraz olarak şekillenmiştir.
Sihizmin gelişimi art arda 10 Guru tarafından sürdürülmüştür. Son dini lider Guru Gobind Singh, insan şeklindeki guru kurumuna son vererek, dini liderliği kutsal kitap “Guru Granth Sahib”e devretmiştir.
İnanç sistemi: tek Allah, eşit insan
Sihizm tek tanrılı bir dindir. Sihler Allah'ı formdan ve zamandan bağımsız, her yerde mevcut olan yüce bir varlık olarak kabul ederler. Din, kast sistemini, sosyal tabakalaşmayı ve ırksal-dini ayrımcılığı kesinlikle reddeder.
Sihizmin temel felsefesi üç ilke üzerine kurulmuştur:
-Allah'ı daima hatırlamak
-Çalışarak, helal yolla yaşamak
-Kazancın bir kısmını toplumla paylaşmak.
Bu ilkeler Sih cemaatlerinde sosyal dayanışmayı güçlendirir.
İbadet ve günlük hayat
Sihlerin ibadet yerleri gurdvara olarak adlandırılır. Burada sadece dini ayinler değil, aynı zamanda sosyal faaliyetler de gerçekleştirilir. Herkese dininden ve milletinden bağımsız olarak ücretsiz yemek sunulan “langar” geleneği özel bir yer tutar.
Sih erkekleri genellikle sakal bırakır ve başlarına türban bağlarlar. Bu, dini kimliğin sembolü olmanın yanı sıra, kendine saygı ve sorumluluğun ifadesi olarak kabul edilir. Sihizmde “beş K” olarak adlandırılan dini semboller de inancın günlük hayatta yaşatılmasını sağlar.
Şiddet ve öz savunma
Sihizm barış ve merhamet dini olarak bilinse de, tarih boyunca takipçilerinin zulümlere maruz kalması bu dinde öz savunma hakkını da meşrulaştırmıştır. Bu açıdan Sihizm ne tamamen pasifist ne de agresif bir din olarak kabul edilir. Temel ilke adaletin korunmasıdır.
Küresel yayılım ve modern zorluklar
Bugün dünyada 25–30 milyon Sih yaşamaktadır. Esasen Hindistan'da yerleşmiş olsalar da, Kanada, Büyük Britanya, ABD ve Avustralya'da büyük diaspora cemaatleri mevcuttur. Batı ülkelerinde Sihler sık sık dış görünüşleri nedeniyle yanlış stereotiplerle karşılaşırlar.
Modern dönemde Sih cemaatleri dini kimliğin korunması, entegrasyon ve insan hakları alanında aktif faaliyet göstermektedir.
Sihizm dininin takipçilerinin çoğunluğu Hindistan'da yaşamaktadır. Bu ülkede yaklaşık 24 milyon Sih yaşamaktadır. Bu rakam Kanada'da 770 000, Büyük Britanya'da 500 000–530 000, ABD'de ise yaklaşık 500 000'dir. Küçük cemaatler Avustralya, Malezya, Tayland, BAE ve Yeni Zelanda'da mevcuttur.
Azerbaycan'da resmi istatistik bilgi mevcut değildir. Cemaat çok küçüktür ve yüksek düzeyde örgütlenmemiştir. Tahminlere göre, Sihlerin sayısı yüzlerle veya binlerle seviyesindedir. Ancak dini felsefenin yayılması ve aydınlatıcı araştırmalar için bu ilginç bir konu olarak kalmaktadır.
