"Bankaların küçülmesi küresel bir süreçtir, bu, bankacılık sektörünün optimizasyonuna hizmet etmektedir. Merkez Bankası'nın uyguladığı banka küçültme politikasının temel amacı, Azerbaycan bankacılık sisteminde optimizasyon yapmak ve müşteri–banka ilişkilerinde mevcut sorunları ortadan kaldırmaktır".
Bunu Modern.az'a finans uzmanı Emin Gariblili açıklamasında belirtti.
Uzman, şu anda Azerbaycan'da sorunlu kredilerin sayısında bir artış gözlemlendiğini ve bunun da bankacılık sektöründeki yenilenme sürecini güncel hale getirdiğini kaydetti.
Onun sözlerine göre, kapanan bankaların faaliyetlerini etkileyen başlıca nedenler arasında sorunlu kredilerin çokluğu, finansal imkanların sınırlılığı ve diğer ekonomik faktörler bulunmaktadır.
E.Gariblili, bağımsızlık kazanıldıktan sonra ülkedeki banka sayısının artan bir seyir izlediğini hatırlattı:
“Ancak bankaların nicelik göstergesinin çok olması, faaliyetlerinin tatmin edici olduğu anlamına gelmiyordu. Kredi verilirken göstergelerin doğru kullanılması çok önemlidir. Banka müşteriyi tanımalı ve onu doğru değerlendirmelidir. Göstergeler dinamik bir yapıya sahiptir. Onu belirli bir anlamda virüs–antivirüs sıralamasıyla karşılaştırmak mümkündür. Bu nedenle, bankanın müşteriyi doğru tanıması ve kredi yükümlülüğünü yerine getiremeyecek kişilere borç verilmemesi için göstergeler üzerinde sürekli iyileştirme yapılmalıdır”.
Uzman, şu anda Azerbaycan'da mevcut banka sayısının 10 milyon nüfus için tatmin edici kabul edilebileceğini belirtti.
Onun sözlerine göre, asıl mesele bankaların sayısından ziyade, faaliyet prensiplerinin doğru bir şekilde kurulmasıdır.
E.Gariblili, bankaların küçülme veya birleşme sürecini durdurmanın mümkün olmadığını ekledi:
“Bu, dünyada devam eden küresel bir süreçtir. Gelecekte de bankalar birleşebilir, banka dışı kredi kuruluşlarına dönüşebilir. Aynı zamanda yeni bankalar ve holdingler oluşabilir, yabancı yatırımlar sayesinde yeni finansal kurumlar şekillenebilir”.
Uzmanın sözlerine göre, Azerbaycan'daki sorunlu kredilerin büyük bir kısmını tüketici kredileri oluşturmaktadır:
“Komşu ülkelerle karşılaştırıldığında tüketici kredilerinin faiz oranlarının yüksek olması da bununla bağlantılıdır. Kredi çekenlerin sayısı çoktur. Bu ise zincirleme bir şekilde halkın maddi durumuyla ilişkilidir. İnsanlar maddi zorluk nedeniyle kredi çeker, daha sonra ise sorunlu krediler ortaya çıkar”.
Finans uzmanı, banka dışı kredi kuruluşlarının faaliyetleriyle ilgili konuya da değindi. Onun sözlerine göre, bu kurumların faaliyetleri mevzuata tamamen uygundur ve sayılarının artması veya azalması kanuna aykırı sayılmaz:
“Ancak Azerbaycan gerçekliğinde bankalar daha çok halka ve sosyal odaklı faaliyet göstermekte ve ekonomiye destek için daha elverişli bir mekanizmaya sahiptir. Banka dışı kredi kuruluşlarında ise verilen borçların faiz oranları bankalarla karşılaştırıldığında daha yüksek olmaktadır”, - diye E.Gariblili kaydetti.
Belirtmek gerekir ki, bugün Bank “BTB” A.Ş. banka olarak faaliyetini durdurmuş ve BOKT olarak ABB bünyesinde faaliyet gösterecektir. Bununla birlikte Azerbaycan'da faaliyet gösteren bankaların sayısı 21'e düşmüştür.
