Sahibkarlık alanında yapılan denetimlerin durdurulma süresi uzatılacak. Bu konu, Milli Meclis'in dün yapılan genel kurul toplantısında görüşülen "Sahibkarlık Alanında Yapılan Denetimlerin Durdurulması Hakkında" Kanunda değişiklik yapılmasına dair kanun tasarısında yer almıştır.
Kanun tasarısına göre, Azerbaycan Cumhuriyeti topraklarında sahibkarlık alanında yapılan denetimler 2027 yılı Ocak ayının 1'ine kadar durdurulacak.
Söz konusu değişiklikler, denetimlerin uygulanma mekanizmalarına, düzenleyici kurumların rolüne, küçük ve orta ölçekli işletmelerin faaliyet imkanlarına, ayrıca genel olarak ülke ekonomisinin gelişim dinamiklerine doğrudan etki eden bir faktör olarak dikkat çekmektedir.
Modern.az'a yaptığı açıklamada, Milli Meclis Ekonomi Politikası, Sanayi ve Girişimcilik Komitesi Başkan Yardımcısı Azər Badamov , sahibkarlık alanında yapılan denetimlerin durdurulması mekanizmasının kanunla düzenlendiğini belirtmiştir.
“Kanunla belirlenmiş süre zarfında sahibkarlık alanında planlı denetimler durdurulur, ancak kanunda istisna edilen bazı denetimler devam edebilir (örneğin, hayat ve sağlık için tehlike oluşturan durumlar). Kanunun uygulanmasıyla ilgili olarak Azerbaycan Cumhuriyeti Cumhurbaşkanı İlham Aliyev'in 26 Ekim 2015 tarihinde imzaladığı fermanın karar kısmında denetimlerin yapılma durumları, istisnalar ve hangi kurumlar tarafından denetimlerin yapılacağına dair kurallar belirlenmiştir. Bu, esasen istisnanın uygulanmadığı alanlar için ilgili yürütme organları, diğer denetimlerin ise Ekonomi Bakanlığı ve ona bağlı kurumlar tarafından yapılması öngörülmektedir”.
Milletvekili, sahibkarların denetimler durduruldu diye kanunlara uymaktan çekinmemeleri gerektiğini dikkat çekmiştir:
“Denetimlerin durdurulmasına rağmen her bir sahibkarın faaliyeti uzaktan izlenmektedir. Bu açıdan, herhangi bir alanda kanunun gereklerinin yerine getirilmesiyle ilgili şüpheler tespit edilirse, o alanda da ilgili usulde denetim organize edilir ve faaliyetler denetlenir”.
Başkan Yardımcısı, denetimlerin durdurulmasının hiçbir şekilde tüm denetimlerin durdurulması anlamına gelmemesi gerektiğini de eklemiştir:
“İlgili faaliyet alanları vardır ki, kanunla belirlenmiş usulde denetimlerin yapılması devam ettirilmektedir. Bununla birlikte belirtmeliyim ki, denetimlerin durdurulması sahibkarların idari yükünü azaltır, iş ortamı istikrara kavuşur ve yatırım ortamı iyileşir. Özellikle küçük ve orta ölçekli işletmeler için riskler azalır ve faaliyetlerde denetimlerle ilgili kesintilerin oluşması durumları azalır. Elbette, her denetimin olumlu yönleri olduğu gibi sahibkarın faaliyeti için olumsuz yönleri de mevcuttur. Ancak kanunla böyle bir imtiyazın uygulanması, vicdanlı sahibkarın faaliyetini denetimlerden korunmasına yol açar.
Cumhurbaşkanı İlham Aliyev'in fermanı ile “Sahibkarlık Alanında Yapılan Denetimlerin Durdurulması Hakkında” Azerbaycan Cumhuriyeti'nin 2015 tarihli, 20 Ekim tarihli, 1410-IVQ sayılı Kanununun yürürlüğe girmesiyle bağlantılı olarak, bu Kanunun uygulanmasının sağlanması ve sahibkarlık alanında yapılan denetimlerin devlet düzenlemesinin iyileştirilmesi amacıyla karar kabul edilmiştir. Kararda, denetimlerin yapılmasının durdurulmasının hangi alanlarda uygulanmadığı veya yapılmasına ihtiyaç duyulduğu takdirde, denetimlerin yapılma kuralları yer almıştır. Örneğin, denetimlerin durdurulması Azerbaycan Cumhuriyeti Sağlık Bakanlığı, gıda ürünlerinin güvenliğine ilişkin denetimler açısından ise Azerbaycan Cumhuriyeti Gıda Güvenliği Ajansı tarafından ilaçların kalitesi, güvenliği kurallarına uyulması ve gıda ürünlerinin güvenliğine ilişkin denetimlere uygulanmaz”.
A.Badamov ayrıca, sahibkarlık alanında yapılan planlı ve rutin denetimlerin belirlenen sürede durdurulduğunu vurgulamıştır:
“Ancak insanların hayat ve sağlığına tehlike oluşturan durumlarda, devlet güvenliği ve ekonomik çıkarlar için önemli olan, suç yoluyla elde edilmiş paraların aklanması ve terörün finansmanı durumları tespit edildiğinde denetimler derhal yapılır ve ilgili kanun bu tür durumlara uygulanmaz. Ayrıca devlet gümrük, vergi ve diğer kanunla belirlenmiş denetim ve kontrol denetimlerinin yapılması da devam ettirilir”.
Milletvekili aynı zamanda söz konusu kararın ülke ekonomisine etkileri ve beklentilerin değerlendirilmesi meselesine de açıklık getirmiştir:
“Bu kararın beklentileri esasen olumludur. Çünkü denetimlerin durdurulması ülkede küçük ve orta ölçekli işletme ortamını iyileştirir, sahibkarları yatırım yapmaya teşvik eder ve ülkede ekonomik aktiviteyi artırır. Yani böyle bir kararın süresinin uzatılması, ülkede sahibkarlığın gelişimine devlet desteğinin bir başka şeklidir. Ancak sahibkarlar da denetimlerin durdurulmasını kötüye kullanmamalı ve kanunların gereklerine uyarak faaliyetlerini düzenlemelidirler. Denetimlerin durdurulması sahibkarlarda sorumluluk duygusunu artırmalı ve riskleri minimuma indirmelidir. Ekonomik aktivitenin artması ve risklerin az gözlemlenmesi de denetimlerin durdurulma süresinin artırılması için bir çağrı olmaktadır”.
Son olarak A.Badamov, 1 Ocak 2027 tarihine kadar sahibkarlık alanında denetimlerin yapılmasının durdurulma süresinin uzatılmasındaki amacın, serbest sahibkarlık ortamını teşvik etmek, küçük ve orta ölçekli işletmelerin gelişimini desteklemek olduğunu belirtmiştir.
“Denetimlerin durdurulması sahibkarların üzerindeki idari ve mali yükü azaltır. Bu da sahibkarların zaman ve finansman tasarrufu yapmasına, ayrıca denetim prosedürleriyle ilgili iş faaliyetlerinin uyumunun korunmasına katkıda bulunur. Denetimlerin durdurulduğu süre de gösterdi ki, bu hiçbir şekilde sahibkarların sorumluluğunu azaltmıyor”, - diye milletvekili belirtmiştir.
Hatırlatmak gerekir ki, ülkede sahibkarlığın gelişimini teşvik etmek amacıyla 2015 yılı Kasım ayının 1'inden itibaren yapılan denetimler durdurulmuştur. Bu süre 2026 yılı Ocak ayının 1'inde ise sona ermiştir.
