Azerbaycan'da özel tıp kurumlarında onkolojik hastalıkların muayene ve tedavisinin gerçekleştirilmesi öngörülmektedir. Şöyle ki, söz konusu mesele Milli Meclis'in son genel kurul toplantısında tartışılan “Onkolojik Yardım Hakkında” Kanun'da değişiklik yapılmasına dair kanun tasarısında yer almıştır.
Ancak önemli nokta şudur ki, özel hastanelere onkolojik hizmet verilmesiyle ilgili henüz resmi izin verilmemiştir. Kanun tasarısı tartışma aşamasındadır ve kabul edilmesi halinde bile, özel klinikler ancak ilgili maddi-teknik altyapıya, modern tıbbi ekipmanlara, uzman onkolog kadrolarına sahip oldukları takdirde ve ayrı ayrı lisans ekleri temelinde bu alanda faaliyet gösterebileceklerdir.
Yani sonuç olarak bugün için özel hastanelerin onkolojik yardım sağlaması yasal esaslara tam olarak dayanmamaktadır, ancak kanun değişiklikleri kabul edilirse, bu imkan hukuki çerçevede oluşturulacaktır.
Modern.az konunun güncelliğini dikkate alarak bir dizi özel tıp kurumunda onkoloji bölüm ve hizmetlerinin varlığını araştırmıştır. Anketimiz sırasında, bazı tıp kurumlarının kanun tasarısı onaylanmasa da, ücretli esaslarla onkolojik yardım sağladığı ve ilgili alanda onkolog kadrosuna sahip olduğu ortaya çıkmıştır.
"Liv Bona Dea" Hastanesi'nden bildirildiğine göre, tıp kurumunda onkolojik hizmetler mevcuttur. Halihazırda hastanede onkolog, onkojinekolog ve çocuk onkoloğu görev yapmaktadır.
"Baku Medical Plaza"dan verilen bilgiye göre, halihazırda onkoloji bölümünün açılması yönünde çalışmalar yürütülmekte ve yakın gelecekte bu hizmetin faaliyete başlaması planlanmaktadır.
Modern Hospital'dan ise bildirildiğine göre, kurumda onkolojik muayeneler yapılmamakta ve onkolog kadrosu bulunmamaktadır.
Araştırmalara göre, MedEra Hastanesi'nde de onkolojik hizmetler sunulmakta ve burada iki onkolog kadrosu bulunmaktadır. Bunlardan biri onkolog, diğeri ise cerrah-onkologdur.
Buna ek olarak, Biyolojik Tıp Entegratif Tedavi Merkezi'nde de bir cerrah-onkolog kadrosu görev yapmaktadır.
Avrasya Hastanesi ve WEST Hastanesi'nde ise onkoloji bölümü ve hizmetleri mevcut değildir.
Araştırmalarımıza uygun olarak, söz konusu özel tıp kurumlarında onkolojik hizmetlerin faaliyet göstermesinin mevzuatın gerekliliklerini hukuki açıdan ihlal edip etmediğini belirlemek amacıyla Milli Meclis Sağlık Komitesi üyeleri Müşfiq Məmmədli ve Məlahət İbrahimqızı'nın görüşlerini aldık.
Müşfiq Məmmədli sitemize yaptığı açıklamada, özel tıp kurumlarının onkolojik hastalıkların muayene ve tedavisiyle ilgili faaliyetlerinin “Onkolojik Yardım Hakkında” Kanun'da açıkça öngörülmediği sürece hukuki açıdan tam olarak esaslı kabul edilemeyeceğini belirtmiştir.
“Kanunda değişiklik yapılması gerçeği, bu alanda özel sektörün katılım mekanizmasının bugüne kadar açık ve ayrı bir hukuki çerçeve ile düzenlenmediğini göstermektedir. Bu açıdan, bazı özel kliniklerde onkolojik hizmetlerin halihazırda sunulması hukuki açıdan en azından tartışmalı bir nitelik taşımakta ve kanun değişikliği, bu faaliyetin gelecekte şeffaf ve denetlenebilir hukuki esaslarla yürütülmesine hizmet etmektedir.”
Milletvekili ayrıca, genel olarak konunun sadece onkolojik hizmetten, onkolojik yardımdan veya onkologlardan ibaret olmadığını vurgulamıştır. Onun sözlerine göre, mesele bir bütün olarak tıp kurumlarının faaliyetlerinin hukuki düzenlenmesiyle ilgilidir:
“Şöyle ki, tıp kurumu lisans aldığında, bu lisansa ek olarak kurumun hangi tıbbi hizmetleri sunabileceğini belirten özel bir ek belge sunulur. Bu ekte, kurumun faaliyet gösterebileceği tıp alanları, mevcut statüleri, ayrıca hangi uzman tıbbi yardımı sunma hakkına sahip olduğu açıkça belirtilmelidir. Belirtilen listeye dahil olmayan hizmetlerin sunulması ise mevzuatın ihlali sayılır”, - diye M. Məmmədli eklemiştir.
Milli Meclis üyesi Məlahət İbrahimqızı ise, kanun tasarısındaki temel amacın onkoloji hastalarının tedavisinin sadece devlet hastaneleriyle sınırlı kalmaması, aynı zamanda özel kliniklerde de bu hizmetin sunulmasına imkan sağlanması olduğunu düşünmektedir.
“Bildiğimiz gibi bugün dünyada, hatta en gelişmiş devletlerde bile onkoloji hastalarında yüksek bir artış bulunmaktadır. Bu anlamda Azerbaycan'da da onkolojik hizmet veren devlet hastanelerinde ciddi yoğunluk, uzun kuyruklar ve hasta sayısında fazlalık gözlemlenmektedir. Bu durum ise hem erişilebilirlik hem de hastaların seçim imkanları açısından belirli sorunlar yaratmaktadır.
Onkolojik hizmetin özel tıp kurumlarında da sunulmasına hukuki bir zemin oluşturulması, bir yandan hastaların tedaviye daha rahat erişimini sağlamakta, onlar için seçenekler yaratmakta, diğer yandan ise tıp kurumları arasında rekabetçi bir ortam oluşturmaktadır. Bu yaklaşım, özel kliniklere onkolojik hizmetleri geliştirmek, modern tıbbi ekipman ve malzemelerle donanımını güçlendirmek, aynı zamanda yüksek nitelikli ve deneyimli onkologların çekilmesi için imkan sağlamaktadır.”
Milletvekili ayrıca, şüphesiz ki, mevzuat çerçevesinde özel kliniklerde onkolojik hizmetlerin sadece belirli standartlara uygun bölüm veya birimlerde organize edilmesinin öngörüldüğünü eklemiştir:
“Yani her özel hastane bu alanda faaliyet gösteremez. Bunun için ilgili maddi-teknik altyapı, modern ekipman ve profesyonel insan kaynakları potansiyeli sağlanmalıdır.
Böylece, oluşturulan hukuki altyapı gelecekte özel tıp kurumlarında yüksek standartlara uygun onkoloji bölümlerinin oluşturulmasına zemin hazırlamaktadır. Bu şartlar karşılandığı takdirde onkoloji hastaları ilgili kliniklere başvurabileceklerdir”, - diye M. İbrahimqızı belirtmiştir.
Bilgi için belirtelim ki, kanun tasarısına göre, onkolojik yardım uzmanlaşmış devlet tıp kurumlarında, ayrıca “Lisanslar ve İzinler Hakkında” Kanun'a uygun olarak lisans almış özel tıp kurumlarında (lisansın ekine uygun olarak) gerçekleştirilecektir.
