Ağdamın işğaldan azad edilməsindən 4 il ötür. Azad edildikdən sonra torpaqlarımızda aparılan yenidənqurma işləri çərçivəsində tarixi abidələrimiz də bərpa edilir. Həmin abidələrdən biri də İmarət Kompleksidir.

Modern.az xəbər verir ki, Prezident İlham Əliyevin tapşırığına uyğun olaraq, 2023-2024-cü illərdə Ağdam İmarət Kompleksində yerli və xarici mütəxəssislərin iştirakı ilə restavrasiya və arxeoloji tədqiqat işləri həyata keçirilib. Parkda qədim dövrlərdən şöhrəti dünyanı dolaşan Azərbaycanın Qarabağ atlarının hərraclarının keçirilməsi, eyni zamanda, parkda müxtəlif vaxtlarda bu atların iştirakı ilə təlim və şou-proqramların təşkili nəzərdə tutulub.

Ərazisi 3,3 hektar olan kompleks mərasimlərin keçirilməsi üçün nəzərdə tutulmuş tikililər, türbələr, tarixi qəbiristanlıq, Qarabağ atlarının təqdimatı üçün atçılıq kompleksi və ziyarətçi mərkəzindən ibarətdir.

İnteraktiv muzey kompleksində müxtəlif zamanlarda Cavanşirlər sülaləsinə həsr olunmuş məlumatlar, Qarabağ xanlığı haqqında tarixi faktlar, Xurşidbanu Natəvanın əl işlərinə və poemalarına həsr olunmuş audiovizual təqdimat, İmarət Kompleksinin işğal dövründə və işğaldan azad olunduqdan sonrakı vəziyyətini əks etdirən fotomateriallar nümayiş olunur. Ağdam İmarət Kompleksi artıq ziyarətçilər üçün açıqdır. Kompleksə gələn qonaqlar, turistlər burada yaradılmış park, ziyarətçi mərkəzi, muzey və kafenin xidmətlərindən istifadə edə bilərlər.

XVIII–XIX əsrlərə aid Pənahəli xanın məqbərəsi burada yerləşən İmarət qəbiristanlığındadır. Türbənin yanında ona oxşar başqa bir türbə isə Pənahəli xanın oğlu, Qarabağ xanı İbrahimxəlil xana məxsusdur. Pənahəli xanın türbəsinin bir giriş qapısı var, qapı tağvari quruluşa malikdir. Türbə çoxbucaqlı konusvari plan quruluşuna malikdir, içərisində mərhumun qəbri yerləşir. Pənahəli xanın İbrahimxəlil xanın türbələrinin önündə isə Xurşidbanu Natəvanın büstü qoyulub.

Ümumilikdə isə Xanoğlan türbəsində 7 nəfər Xan ailəsinin üzvü basdırılıb. Arxiv matetialına istinad edərək onların adlarını belə sıralaya bilərik:

• 1) İbrahim Xəlil ağa Cavanşir Sarıcalı - Pənahəli xanın atası 1741-1742-ci illərdə vəfat edib

• 2) Mehdiqulu xan Cavanşir 1845-ci ildə vəfat edib.

• 3) Mehdiqulu xanın övladı - 1828-ci ildə vəfat edib

• 4) Abbas bəy Cavanşir

• 5) Xurşidbanu Natəvan - 1897-ci ildə vəfat etmişdir.

• 6) Polkovnik Kərim ağa

• 7) Mehdiqulu xan Vəfa (Usmiyev) (Xanoğlan)