Azerbaycan yükseköğretim kurumları, henüz Sovyet döneminden itibaren Bakü şehrinde faaliyet gösteren üniversiteler onlarca ülkeden binlerce öğrenci kabul etmiştir. Bu öğrencilerin büyük bir kısmı daha sonra kendi ülkelerinde mühendis, doktor, devlet memuru olarak faaliyet gösterse de, aralarında dünya çapında tanınan simalar da bulunmaktadır.
Modern.az bu doğrultuda Azerbaycan yükseköğretim kurumlarında eğitim almış tanınmış yabancı simaları araştırmıştır.
Şöyle ki, bir dizi yabancı ünlü mezunun mutlak çoğunluğunun eğitim kariyeri Azerbaycan Devlet Petrol ve Sanayi Üniversitesi (eski Petrol ve Kimya Enstitüsü) ile ilgilidir.
Araştırmalarımıza göre, en dikkat çekici simalardan biri Angola'nın uzun yıllar başkanı olmuş Jose Eduardo dos Santos'tur. O, 1979-2017 yılları arasında Angola'ya liderlik etmiş ve Afrika tarihinde en uzun süre iktidarda kalan liderlerden biri sayılır.
Dos Santos 1960'lı yıllarda eğitim almak için SSCB'ye gönderilen öğrencilerden biri olmuş ve Bakü'de - o dönemde faaliyet gösteren Petrol ve Kimya Enstitüsü'nde (şimdiki Azerbaycan Devlet Petrol ve Sanayi Üniversitesi) petrol mühendisliği üzerine yükseköğrenim görmüştür. O, burada yaklaşık 6 yıl eğitim alarak 1969 yılında mezun olmuştur. Ayrıca, daha sonra bu teknik eğitim ve Sovyet ortamı onun siyasi görüşlerinin oluşmasında da rol oynamıştır. Bakü'den döndükten sonra o, Angola'nın bağımsızlık hareketinde aktif rol almış, 1975 yılında ülke bağımsızlık kazandıktan sonra ise dışişleri bakanı, daha sonra başkanlık görevine yükselmiştir.
Azerbaycan Devlet Petrol ve Sanayi Üniversitesi'nde eğitim almış Genrich Altshuller Özbekistan asıllı Sovyet mucit olarak tanınır ve dünya çapında ünlü olan TRIZ (Yaratıcı Problem Çözme Teorisi) metodunun yazarıdır. O, gençlik yıllarında Bakü'de eğitim alarak mühendislik alanında bilgi edinmiştir. Altshuller'in yarattığı TRIZ sistemi bugün de mühendislik, iş ve inovasyon alanlarında geniş ölçüde kullanılmakta ve onu dünya icat tarihinde özel bir yere çıkarmaktadır.
Gürcistan asıllı Sovyet siyasetçisi Lavrenti Beria da Azerbaycan Devlet Petrol ve Sanayi Üniversitesi'nin mezunudur. O, mühendis-teknik eğitim alarak faaliyete başlasa da, daha sonra Sovyet güvenlik sisteminde yükselerek SSCB'nin en nüfuzlu ve aynı zamanda belirli bir anlamda tartışmalı simalarından birine dönüşmüştür. Beria özellikle Joseph Stalin döneminde iç güvenlik organlarına liderlik etmesiyle tanınır ve tarihte daha çok baskılarla ilgili adı anılır.
Ukrayna asıllı Sovyet kozmonotu Vitali Zholobov da ADNSU'da eğitim almış ünlüler arasındadır. O, mühendislik alanında aldığı eğitimden sonra uzay programlarına dahil olmuş ve 1976 yılında “Soyuz-21” misyonu ile uzaya uçmuştur.
İsrailli yazar Keren Pevzner de Bakü ile ilgili ilginç bir biyografiye sahiptir. O, teknik eğitim alsa da, daha sonra edebiyata yönelerek dedektif ve gazetecilik eserleriyle tanınmıştır. Pevzner'in yaratıcılığı post-Sovyet mekanının sosyal gerçekliklerini yansıtmasıyla öne çıkar ve onun hayat yolunda Azerbaycan'daki eğitim dönemi özel bir yer tutar.
ADNSU'da eğitim alanlardan biri de İsrail (eski SSCB) satranç oyuncusu Tatyana Zatulovskaya kadın satrancında tanınmış simalardan biridir. O da Bakü ile ilgili eğitim aşaması geçirmiş kişilerden sayılır. Zatulovskaya uluslararası turnuvalardaki başarılarıyla akıllarda kalmış ve kadın satrancının gelişimine katkıda bulunmuştur.
