14 noyabr 2018, Çərşənbə axşamı
Ana Səhifə - ÖLKƏ - Bişkekdə kəsilən atəş: Azərbaycan hansı protokolu imzalayıb?
Bişkekdə kəsilən atəş: Azərbaycan hansı protokolu imzalayıb?
12.05.2011, 16:34

Keçmiş dövlət müşaviri: “Biz tamam başqa sənədə imza atmışıq”

Bu gün Ermənistanla Azərbaycan arasında atəşkəslə bağlı imzalanmış Bişkek protokolunun 17 –ci ildönümüdür. Bu sənəd hazırda erməni tərəfinin əlində siyasi alver predmetiinə çevrilib. Erməni siyasətçiləri və politoloqları bir ağızadan bu protokola istinad edərək guya Azərbaycanın qondarma “Dağlıq Qarabağ Respublikası”nı danışıqlarda bərabərhüquqlu tərəf kimi tanıdıqlarını iddia edirlər. Bəs əsl həqiqət necə olub?
Modern.az 1993-1995-ci illərdə Azərbaycan Prezidenti Heydər Əliyevin beynəlxalq məsələlər üzrə müşaviri olmuş Qabil Hüseynlidən Bişkek Protokolu ilə bağlı bəzi məqamları aydınlaşdırmağı xahiş edib. Dövlət müşaviri olan Q.Hüseynli həmin vaxt proseslərin içində olub.

Q. Hüseynlinin sözlərinə görə, Bişkek sazişi atəşkəs rejiminin yaradılması üçün imzalanmış hüquqi –siyasi sənəd idi və Azərbaycan bu sənədə imza atmaq istəyirdi.

“Çünki Azərbaycan arıq Rusiyanın ciddi dəstəyi ilə hərbi əməliyyatalar aparan ermənilərə qarşə dayana bilmirdi. Ermənilərin maksimum məqsədi Daqğlıq Qarabağ ətrafında təhlükəsiz bufer zonası yaratmaq idi. Bundan əlavə, ermənilərin daha ciddi niyyətlərindən biri Yevlaxı ələ keşirmək, Murovdan enərək Gəncəyə girmək və bu hissəni Bakıdan ayırmaq idi. Çox təhlükəli vəziyyət yaranmışdı və Azərbaycan Rusiyanın təklif etdiyi atəşkəsə razılıq verdi”-deyə politoloq vurğulayıb.  
Q.Hüseynlinin sözlərinə görə, sülh sazişinin vacibliyini Moskva da gözəl başa düşürdü.
“Ruslar görürdülər ki, vəziyyət ənadəzədən çıxır. Çünki ermənilərin daha bir neçə rayonu tutmasını dünya qəbul etməyəcəkdi və Ermənistanı işğalçı elan edəcəkdilər. Bundan sonra Rusiya guya, vasitəçilik təklifini irəli sürdü. Və atəşkəs sənədinin Bişkekdə imzalanmasını təklif etdi”.

Mərhum prezident Heydər Əliyev atəşkəslə bağlı sənədi imzalamaq üçün Bişkekə Ali Sovetin sədrinin birinci müavini mərhum Afiyəddin Cəlilovu göndərir. Qırğızıstanın paytaxıtna gələn A.Cəlilov burada gözlənilməz vəziyyətlə qarşılaşır. Onu burada ruslarla yanaşı, Dağlıq Qarabağ erməniləri qarşılayır. Bişkekdə A.Cəlilova deyirlər ki, atəşkəs protokoluna “Dağlıq Qarabağ Respublikası” adından da imza atılmalıdır. Dərhal Bakıya zəng vuran vitse-spiker vəziyyət barədə Heydər Əliyevə xəbər verir. Prezident onu Bişkeki tərk edərək Bakıya qayıtmağa çağırır.  

“A.Cəlilov Bakıya zəng edərək bildirdi ki, atəşkəs haqqında sənədi imzalamaq üçün qondarma “DQR” nümayəndələri də Bişkekə gəlib. Heydər Əliyev məsləhətləşmələrdən sonra A.Cəlilova Bakıya qayıtmağı tapşırdı”-deyə Q.Hüseynli bildirib.

Cəlilov Bişkeki tərk edəndən sonra Rusiyanın Minsk Qrupundakı həmsədri Kazimirov Bakıya gəlir.
“Bakıda görüş zamanı  Heydər Əliyev ona dedi ki, atəşkəs haqqında sənəddən “DQR” ifadəsi  çıxarılmalı və ora erməni və Azərbaycan icmasının nümayəndələrinin adı salınmalıdır. Kazimirov dərhal razılaşdı. Qərara alındı ki 3 nüsxədə-erməni rus və Azərbaycan dilində hazıralanan sənəddə Azərbaycan Prezidentinin təkidli tələbi ilə qondarma “DQR” sözü çıxarılsın və sənədə “erməni və azərbaycanlı icmaları” ifadəsi salınsın. Bundan sonra ekspertlərin iştirakı ilə protoklun üç nüsxədə tərtib edildi. Xatırlayıram ki, Heydər Əliyevin təkidli tələbindən sonra Kazimirov Azərbaycan tərəfinin düzəliş etdiyi sənədin hüquqi qüvvəsinin olduğuna dair imza da atdı. Bundan sonra Milli Məclisin sədri Rəsul Quliyev Bişkekə gedərək sənədi imzaladı. Onunla yanaşı, bu sənədi Azərbaycan icması adından Şuşa şəhər İcra Hakimiyyətinin başçıss Nizami Bəhmənov imzalayıb”-deyə Q.Hüseynli vurğulayıb.

Keçmiş dövlət müşavirinin sözlərinə görə, indi ermənilərin bizim tərəfdən guya “DQR”in tanınması ilə bağlı iddiaları yersizdir.
“Yəqin ki, onlar protokolun ilk varianıtına əsaslanıb belə mənasız iddia irəli sürürlər. Halbuki, rəsmi Bakı protokolun ilkin variantını imzalamaqdan imtina edib. Orada Azərbaycan tərəfinin imzası yoxdur. Biz yalnız “erməni və azərbaycan icmasının nümayəndələri” olan sənədləri imzalamışıq”-deyə politoloq vurğulayıb.

Q. Hüseynli qeyd edib ki, Rusiyalı həmsədr Vladimir Kazimirov Bakıda olarkən sənədlərin hər üç variantını Bakıya göndərəcəyini vəd etsə də, 1995-ci ilə qədər bu sənədlər Bakıya göndərilməyib.
“Mənim ondan sonra bu sənədlərin bizə göndərilib-göndərilmədiyindən məlumatım yoxdur” –deyə Q.Hüseynli vurğulayıb.

Qarabağ müharibəsi vaxtı cəbhə bölgəsində atəşkəsi nəzərdə tutan sənəd olan Bişkek protokolu 1994-cü ilin mayında imzalanıb. Sənədə Ermənistan və Azərbaycanın parlament sədrləri, həmçinin Dağlıq Qarabağın erməni və azərbaycanlı icmalarının rəhbərləri imza atıb.

Azərbaycan tərəfi sənədə iki əlavə ilə imza atmışdı. Bişkek protokolunun 5-ci abzasında "tutulmuş ərazilər" sözü "işğal olunmuş ərazilər"lə əvəzlənmiş və atəşkəsdən sonra cəbhə xəttində yerləşdiriləcək müşahidəçilərin isə "beynəlxalq müşahidəçilər missiyası" olması qeyd olunmuşdu.

Xaqani Səfəroğlu


xeber, parlament, ölkə, qarabağ, müsahibə, müəlliflər, təhsil, iqtisadiyyat, reportaj, gündəm, mədəniyyət, dünya, media, ədəbiyyat, fotosöhbət, Azərbaycan, xəbərlər, Russia, Turkey, Azerbaijan, Bakı, Baku

Şərh yaz

Bu kateqoriyadan olan xəbərlər
SON XƏBƏR
Atəşkəsin pozulması intensivliyi artıb
14.11.2018, 09:26

Atəşkəsin pozulması intensivliyi artıb

Tanınmış jurnalistlər Ayaz Mütəllibovu QKÇP ilə bağlı SUÇLADILAR    
14.11.2018, 09:22

Tanınmış jurnalistlər Ayaz Mütəllibovu QKÇP ilə bağlı SUÇLADILAR  

Azərbaycanda yeni məktəbəqədər təhsil müəssisələri yaradılacaq
14.11.2018, 09:18

Azərbaycanda yeni məktəbəqədər təhsil müəssisələri yaradılacaq

Türkiyə 19 terrorçunu məhv etdi
14.11.2018, 08:47

Türkiyə 19 terrorçunu məhv etdi

“Çox təəssüf ki, mən hələ indi İsa Muğannanın qızı olduğumu dərk edirəm” - MÜSAHİBƏ   
14.11.2018, 08:31

“Çox təəssüf ki, mən hələ indi İsa Muğannanın qızı olduğumu dərk edirəm” - MÜSAHİBƏ  

Kaliforniyadakı meşə yanğınlarında ölənlər 48 nəfərə çatdı
14.11.2018, 08:13

Kaliforniyadakı meşə yanğınlarında ölənlər 48 nəfərə çatdı

Daşkəsəndə dəhşətli YANĞIN - 4-ü uşaq olmaqla 5 nəfər öldü
14.11.2018, 08:11

Daşkəsəndə dəhşətli YANĞIN - 4-ü uşaq olmaqla 5 nəfər öldü

Bu gün Bakının bəzi rayonlarında qaz olmayacaq
14.11.2018, 08:09

Bu gün Bakının bəzi rayonlarında qaz olmayacaq

Manatın MƏZƏNNƏSİ dəyişmədi
14.11.2018, 07:57

Manatın MƏZƏNNƏSİ dəyişmədi

Türkiyədə bələdiyyə sədri vuruldu   
14.11.2018, 00:47

Türkiyədə bələdiyyə sədri vuruldu  

Avropada vahid ordu yaradılır
14.11.2018, 00:33

Avropada vahid ordu yaradılır

Solari "Real"ın baş məşqçisi oldu
14.11.2018, 00:15

Solari "Real"ın baş məşqçisi oldu

Orta məktəblərə təhsil robotları paylanılır - VİDEO
14.11.2018, 00:01

Orta məktəblərə təhsil robotları paylanılır - VİDEO

Bakıda Şimali Kipr Türk Cümhuriyyətinin  35-ci ildönümü qeyd edildi
13.11.2018, 23:46

Bakıda Şimali Kipr Türk Cümhuriyyətinin  35-ci ildönümü qeyd edildi

Azərbaycan nefti bahalaşdı
13.11.2018, 23:29

Azərbaycan nefti bahalaşdı

İlham Əliyev: “Slovakiya ilə siyasi, iqtisadi, nəqliyyat sahələrində əməkdaşlığımızı davam etdirəcəyik”
13.11.2018, 23:16

İlham Əliyev: “Slovakiya ilə siyasi, iqtisadi, nəqliyyat sahələrində əməkdaşlığımızı davam etdirəcəyik”

Xüsusi təyinatlılar qəzaya düşdü: 4 ölü
13.11.2018, 23:02

Xüsusi təyinatlılar qəzaya düşdü: 4 ölü

Qusarda sərxoş qəssab yıxılıb öldü
13.11.2018, 22:43

Qusarda sərxoş qəssab yıxılıb öldü

Yunanıstanda təyyarə qəzaya uğradı
13.11.2018, 22:30

Yunanıstanda təyyarə qəzaya uğradı

Türkiyə ordusu 19 terrorçunu məhv etdi
13.11.2018, 22:17

Türkiyə ordusu 19 terrorçunu məhv etdi

Şabranda yol qəzasında piyada öldü
13.11.2018, 22:04

Şabranda yol qəzasında piyada öldü

“Nəsimi bazar”ı sökülərək yerində bina tikilir - VİDEO
13.11.2018, 21:50

“Nəsimi bazar”ı sökülərək yerində bina tikilir - VİDEO

Ombudsman ölümlə təhdid edildi
13.11.2018, 21:33

Ombudsman ölümlə təhdid edildi

İlham Əliyev Slovakiyanın Baş naziri  ilə görüşdü - FOTOLAR
13.11.2018, 21:19

İlham Əliyev Slovakiyanın Baş naziri  ilə görüşdü - FOTOLAR

Gürcüstan həbsxanalarında 93 Azərbaycan vətəndaşı saxlanılır
13.11.2018, 21:09

Gürcüstan həbsxanalarında 93 Azərbaycan vətəndaşı saxlanılır

Tramp iki yüksək vəzifəli şəxsi istefaya göndərir
13.11.2018, 20:55

Tramp iki yüksək vəzifəli şəxsi istefaya göndərir

Agentlik sürücülərə xəbərdarlıq etdi: Ehtiyatlı olun
13.11.2018, 20:41

Agentlik sürücülərə xəbərdarlıq etdi: Ehtiyatlı olun

Nazir məhkəmə sədrləri və hakimləri Şəkiyə topladı
13.11.2018, 20:27

Nazir məhkəmə sədrləri və hakimləri Şəkiyə topladı

Kartof maşınında külli miqdarda pirotexniki vasitələr aşkarlandı - FOTO, VİDEO
13.11.2018, 20:14

Kartof maşınında külli miqdarda pirotexniki vasitələr aşkarlandı - FOTO, VİDEO

“Ermənistandan səsləndirilən fikirlər diplomatik etika və protokola ziddir” - XİN   
13.11.2018, 20:01

“Ermənistandan səsləndirilən fikirlər diplomatik etika və protokola ziddir” - XİN  

Azərbaycanda 500-ə yaxın məhkum elektron qolbaq daşıyır
13.11.2018, 19:40

Azərbaycanda 500-ə yaxın məhkum elektron qolbaq daşıyır

Sabah Bakı və Abşeronun bu hissələrində qaz olmayacaq
13.11.2018, 19:34

Sabah Bakı və Abşeronun bu hissələrində qaz olmayacaq

İlham Əliyev D230 blokunun kəşfiyyatı, işlənməsi və hasilatı üzrə sazişi təsdiqlədi
13.11.2018, 19:24

İlham Əliyev D230 blokunun kəşfiyyatı, işlənməsi və hasilatı üzrə sazişi təsdiqlədi

Azərbaycan Braziliyada diplomatik yarmarkada təmsil olundu - FOTO
13.11.2018, 19:00

Azərbaycan Braziliyada diplomatik yarmarkada təmsil olundu - FOTO

Azərbaycanın və Slovakiyanın Baş nazirləri görüşdü
13.11.2018, 18:58

Azərbaycanın və Slovakiyanın Baş nazirləri görüşdü

“DOST” mərkəzlərinin yaradılması üçün əlavə vəsait ayrıldı
13.11.2018, 18:52

“DOST” mərkəzlərinin yaradılması üçün əlavə vəsait ayrıldı

Prezident nazir Muxtar Babayevə yeni vəzifə verdi
13.11.2018, 18:41

Prezident nazir Muxtar Babayevə yeni vəzifə verdi

Naqif Həmzəyev Gəncədə yeni körpünün tikilməsini  təklif etdi
13.11.2018, 18:25

Naqif Həmzəyev Gəncədə yeni körpünün tikilməsini  təklif etdi

Qənirə Paşayeva parlamentdə vacib problemlərdən danışdı   
13.11.2018, 18:24

Qənirə Paşayeva parlamentdə vacib problemlərdən danışdı  

“Normadan 2 dəfə çox insulin istifadə etməliyik”
13.11.2018, 18:22

“Normadan 2 dəfə çox insulin istifadə etməliyik”

“Yadplanetlilərin varlığını inkar edəcək heç nə yoxdur” – “Sabah” tələbəsi ilə “Atüstü söhbət”     
13.11.2018, 18:15

“Yadplanetlilərin varlığını inkar edəcək heç nə yoxdur” – “Sabah” tələbəsi ilə “Atüstü söhbət”     

AMEA-nın Geologiya və Geofizika İnstitutunun əməkdaşları təltif edilib - SİYAHI
13.11.2018, 18:12

AMEA-nın Geologiya və Geofizika İnstitutunun əməkdaşları təltif edilib - SİYAHI

FHN Şimal Elektrik Stansiyasındakı yanğınla bağlı məlumat yaydı
13.11.2018, 18:10

FHN Şimal Elektrik Stansiyasındakı yanğınla bağlı məlumat yaydı

Deputatdan banklara sərt İTTİHAMLAR
13.11.2018, 18:00

Deputatdan banklara sərt İTTİHAMLAR

Axşamın HAVASI: Külək əsəcək
13.11.2018, 17:58

Axşamın HAVASI: Külək əsəcək

Gövhər Baxşəliyeva alimlərin az maaş almağından narazıdır
13.11.2018, 17:50

Gövhər Baxşəliyeva alimlərin az maaş almağından narazıdır

YAP siyasi partiyalara verilən büdcə vəsaitini artırmağı TƏKLİF EDİR  
13.11.2018, 17:49

YAP siyasi partiyalara verilən büdcə vəsaitini artırmağı TƏKLİF EDİR  

Həsənquliyev hökuməti bütün şəhid ailələrinə yardım etməyə çağırdı
13.11.2018, 17:41

Həsənquliyev hökuməti bütün şəhid ailələrinə yardım etməyə çağırdı

Azay Quliyev QHT-lərə dəstəyin artırılmasını təklif etdi  
13.11.2018, 17:39

Azay Quliyev QHT-lərə dəstəyin artırılmasını təklif etdi  

Tramp Makronu “Twitter”də “vurdu”
13.11.2018, 17:30

Tramp Makronu “Twitter”də “vurdu”

ARXİV