امروز - 18 آوریل - سالگرد قتل عامی است که نیروهای مسلح ارمنستان در روستای باشلیبل علیه غیرنظامیان در جریان اشغال کلبجر مرتکب شدند. این حادثه در 18 آوریل 1993 رخ داد.
بر اساس اطلاعات رسمی، در 3 آوریل 1993، نیروهای مسلح ارمنستان به روستای باشلیبل حمله مسلحانه کرده و خانه های ساکنان روستا را به طور گسترده غارت و به طور کامل سوزاندند. 62 نفر که نتوانستند روستا را ترک کنند، در غارهای طبیعی در منطقه کوهستانی به نام "پورتدا"، واقع در بلندترین قسمت روستا، در حدود 3 کیلومتری پناه گرفتند. از این 62 نفر، 48 نفر از روستاهای باشلیبل، 1 نفر از روستای تاختاباشی، 4 نفر از ساکنان منطقه لاچین و 9 نفر از پرسنل نظامی مدافع روستا بودند.
بقایای 11 نفر از 27 شهید غیرنظامی باشلیبل هنوز پیدا نشده است. اینها عبارتند از:
1. آقامیروف قناعت اسماعیل اوغلو – 53 ساله
2. بابایف عباس حسین اوغلو – 65 ساله
3. علیوا توتو منسیم قیزی – 67 ساله
4. صلاحوا پری عبدالرحیم قیزی – 102 ساله
5. صلاحوف احمد فتاح اوغلو – 64 ساله
6. فتاحوا چیچک تاقی قیزی – 58 ساله
7. ایسایف عبدالعلی سلیم اوغلو – 103 ساله
8. ایسایوا قیزبس فتاح قیزی – 94 ساله
9. ایسایوا حمایل عبدالعلی قیزی – 54 ساله
10. کاظموا نایبه آلزامان قیزی – 26 ساله
11. حسینوف حسین سلیم اوغلو - 76 ساله.
113 روز پس از اشغال، با وجود درخواست ها و التماس های کسانی که از محاصره خارج شدند، سرنوشت علسگر کاظموف 75 ساله که تنها در غار مانده بود، نامعلوم است. هیچ اطلاعاتی در مورد اینکه آیا او کشته شده، به گروگان گرفته شده یا در چه شرایطی جان باخته است، وجود ندارد.
الخان صلاحوف، روزنامه نگار محقق از باشلیبل، در بیانیه ای به Modern.az اظهار داشت که بقایای دو نفر که گمان می رود مفقود شده اند، برای بررسی به باکو آورده شده است:
"در رابطه با فاجعه باشلیبل، دادستانی کل پرونده جنایی تشکیل داده و تحقیقات به پایان رسیده است. تحقیقات در جهت یافتن مفقودین هم توسط دادستانی کل و هم توسط کمیسیون دولتی مربوط به اسرا، مفقودین و گروگان ها انجام می شود. در حال حاضر، چندین مکان که گمان می رود 11 شهید گمشده در آنجا باشند، مورد بازرسی قرار گرفته است. حتی نمونه هایی از بقایای دو شهید که گمان می رود در روستا باشند، به باکو آورده شده است. بقایا تحت بررسی های مربوطه قرار می گیرند. در حال حاضر اطلاعات دقیقی در مورد اینکه آیا این بقایا متعلق به شهدای مذکور هستند یا خیر، وجود ندارد."
این روزنامه نگار از تلویزیون ها و مراکز علمی خواست تا فاجعه باشلیبل و سایر جنایات جنگی را به توجه جامعه بین المللی برسانند:
"در سطح دادستانی کل نیز کارهایی برای رساندن فاجعه باشلیبل به جامعه بین المللی انجام می شود. کارهای کافی توسط دولت انجام شده و در حال حاضر نیز در حال انجام است. اما به ویژه باید تاکید کنم که رساندن جنایات جنگی ارمنستان علیه آذربایجانی ها به توجه جامعه بین المللی را نمی توان تنها بر عهده دولت گذاشت. زیرا هر کاری که دولت انجام می دهد، بیشتر به عنوان سیاست دولت تفسیر و ارزیابی می شود. با تاسف باید اشاره کنم که تلویزیون ها و مراکز تحقیقات علمی در این زمینه به اندازه کافی کار نمی کنند.
به طور کلی، ما در جهت رساندن نسل کشی های علیه مردممان به جهان، کار مستمری انجام نمی دهیم. نگاه کردن به این موضوع به این صورت که "اطلاعات را بررسی کردیم، فیلم مستند ساختیم، کتاب نوشتیم و کار تمام شد"، رویکردهای ناقصی برای دولت و اهداف عالی ما هستند. یک بار دیگر می خواهم درخواست کنم. این مسائل باید به طور متوالی و سیستماتیک، به ویژه از طریق تلویزیون ها به زبان های خارجی پخش شود و از طریق فیلم های کوتاه 10 دقیقه ای منتقل شود. حتی این اطلاعات ترجمه شده به زبان های انگلیسی، فرانسوی، آلمانی، ایتالیایی باید بعداً توسط سازمان های غیردولتی و مراکز علمی مستند شده و به سازمان های بین المللی و ساختارهای مختلف سازمان ملل ارسال شود. باید پاسخ رسمی به آن نامه ها و مطالب بیاید که "مطالب رسید، بررسی می کنیم و به شما اطلاع می دهیم".
می دانید، همه چیز به رسمیت بستگی دارد. اگر شما یک نامه عادی بنویسید و آدرس را روی آن مشخص کنید، حتماً باید به آن پاسخ داده شود. به ویژه در مورد جنایات جنگی علیه افراد غیرمسلح، غیرنظامی و بی دفاع، این موضوع صادق است. بنابراین، به عنوان یک شهروند، روزنامه نگار محقق و شهروند عادی آسیب دیده از جنگ، سعی می کنم همکاران و دوستان روزنامه نگارم را به فعالیت بیشتر تشویق کنم. دانشمندان و مراکز آکادمی ملی علوم آذربایجان، مانند نمایندگان تلویزیون و مطبوعات، فرصت های بسیار گسترده ای دارند. در دوران مدرن، آکادمی ملی علوم آذربایجان و مراکز علمی در رویدادها و سمپوزیوم های بین المللی سخنرانی می کنند. چرا نباید موضوعاتی در مورد جنایات جنگی در میان آن سخنرانی ها باشد؟! باید اسناد تحقیق و پژوهش در مورد چنین موضوعاتی وجود داشته باشد تا در چنین سمپوزیوم ها و سازمان های بین المللی نشان دهند: ببینید، اینها بخشی از جنایات نسل کشی ارمنستان علیه شهروندان غیرنظامی آذربایجان است.
پیشنهاد و درخواست می کنم که مراکز علمی، نهادهای جامعه مدنی و شرکت های تلویزیونی، هم مسئولیت شهروندی و هم مسئولیت به عنوان یک سازمان عمومی را در مورد سرنوشت قربانیان جنگ که مفقود محسوب می شوند، درک کنند."
