دانشمندان اعلام کردهاند که کاهش تنوع سبزیجات در جهان میتواند هم بر سلامت انسانها و هم بر پایداری سیستم غذایی جهانی تأثیر منفی بگذارد.
به گزارش Modern.az، گروهی از متخصصان بینالمللی در زمینه تغذیه، کشاورزی و گیاهشناسی معتقدند که علاوه بر افزایش تولید سبزیجات، حفظ و پرورش انواع و گونههای بیشتر آنها نیز اهمیت دارد. نتایج این تحقیق در مجله «Proceedings of the National Academy of Sciences» (PNAS) منتشر شده است.
بر اساس اطلاعات محققان، در اکثر کشورها، مردم تقریباً 40 درصد کمتر از میزان توصیه شده برای یک رژیم غذایی سالم، سبزیجات مصرف میکنند. مصرف کم سبزیجات یکی از عوامل خطر اصلی مرتبط با تغذیه محسوب میشود و بر افزایش بیماریها در جهان تأثیر میگذارد.
اما تأکید میشود که مشکل تنها به میزان مصرف سبزیجات محدود نمیشود. در نتیجه صنعتی شدن کشاورزی، تنوع ژنتیکی سبزیجات نیز کاهش مییابد. در تولید انبوه، به تعداد محدودی از گونهها که پرورش، نگهداری، حمل و نقل و فروش آنها آسانتر است، ترجیح داده میشود.

به عنوان مثال، بیش از 4 هزار گونه سیبزمینی در جهان وجود دارد، اما تنها 5 تا 8 گونه به طور گسترده استفاده میشود. دانشمندان میگویند که فرآیندهای مشابهی در سایر سبزیجات نیز مشاهده میشود.
بر اساس اطلاعات سازمان خواربار و کشاورزی ملل متحد (FAO)، تقریباً 24 درصد از گیاهان سبزیجات که در سطح گونه ارزیابی شدهاند، در معرض خطر انقراض قرار دارند.
به گفته دانشمندان، از دست دادن گونههای گیاهی به معنای از دست دادن منابع ژنتیکی است که میتوانند حاوی مواد مغذی مهم باشند. این منابع همچنین میتوانند به سازگاری کشاورزی با تغییرات اقلیمی کمک کنند.
دانشمندان چه پیشنهادی میدهند؟
نویسندگان تحقیق پیشنهاد میکنند که گونههای سنتی و انواع گیاهان سبزیجات حفظ شوند، استفاده از آنها در کشاورزی گسترش یابد و در استراتژیهای امنیت غذایی گنجانده شوند.
به عقیده آنها، حفظ تنوع سبزیجات میتواند تغذیه مردم را بهبود بخشد، مقاومت کشاورزی را در برابر خطرات اقلیمی مانند خشکسالی و دمای بالا افزایش دهد و وابستگی سیستم غذایی را به تعداد کمی از گیاهان تولید انبوه کاهش دهد.
متخصصان توصیه میکنند که در زندگی روزمره بیشتر به گونههای محلی و سنتی سبزیجات ترجیح داده شود، محصولات از کشاورزان و بازارها خریداری شود و باغبانان نیز با پرورش گونههای مختلف، بذرها را برای کشتهای بعدی نگهداری کنند.