دانشمندان آکادمی ملی علوم آذربایجان خطاب به مسعود پزشکیان، رئیس جمهور جمهوری اسلامی ایران، نامه‌ای ارسال کردند.
به گزارش Modern.az، در این نامه آمده است:
«ما، نمایندگان آکادمی ملی علوم آذربایجان، در وهله اول احترام عمیق خود را به شما ابراز می‌داریم.
گفتگوهای شما به زبان آذربایجانی در دیدارهایتان با رئیس جمهور جمهوری آذربایجان، فرمانده کل قوای پیروز، الهام علی‌اف، و در طول سفرهایتان به باکو، شوشا و خانکندی، تضمین‌کننده روابط صمیمانه‌تر بین کشورهاست، بار دیگر برای دولت ایران احترام به ارمغان می‌آورد و فرصت‌های گسترده‌ای برای تقویت اعتماد متقابل ایجاد می‌کند.
با در نظر گرفتن همه اینها، ما ضروری و مهم می‌دانیم که در مورد تحقق حقوق مردم آذربایجان، که بخش بزرگی از جمعیت جمهوری اسلامی ایران را تشکیل می‌دهند، به شما مراجعه کنیم.
رئیس جمهور محترم!
آذربایجانی‌های اصیل ساکن ایران در راه تحصیل به زبان مادری در مدارس متوسطه و عالی، و داشتن مطبوعات و ادبیات به زبان مادری خود تلاش‌ها و ابتکاراتی را به خرج می‌دهند. اما حقوق قانونی آنها در این زمینه تاکنون محقق نشده است. این امر به طور طبیعی باعث نگرانی جدی در میان آذربایجانی‌های ایران می‌شود. زیرا در حال حاضر تعداد بسیار کمی از مردم در جهان از حق خواندن و نوشتن به زبان مادری خود محروم هستند. ما نیز معتقدیم که مانند سایر مردم جهان، حق تحصیل به زبان مادری برای آذربایجانی‌های اصیل ساکن ایران نیز باید تضمین شود.
از این منظر، صحبت کردن شما به زبان آذربایجانی در رویدادهای برگزار شده در جمهوری اسلامی ایران و همچنین در سفرتان به جمهوری آذربایجان، و از بر خواندن بخش‌هایی از شعر معروف «سلام به حیدربابا» اثر شاعر بزرگ آذربایجانی و ایرانی، محمدحسین شهریار، و ذکر مثال‌های آموزنده، هم در ایران و هم در جمهوری آذربایجان با استقبال گسترده مردم مواجه می‌شود.
همچنین، ارتباط شما به زبان مادری با نمایندگان اقوام مختلف، از جمله آذربایجانی‌ها، در مناطق مختلف جمهوری اسلامی ایران، به تقویت بیشتر احترام و ارادتی که به شما به عنوان رهبر دولت ابراز می‌شود، کمک می‌کند.
رئیس جمهور محترم!
ارزیابی عادلانه شما از روابط دوستانه و همسایگی خوب دولت آذربایجان به رهبری رئیس جمهور جمهوری آذربایجان، جناب آقای الهام علی‌اف، در لحظات سرنوشت‌ساز سال‌های اخیر برای جمهوری اسلامی ایران، نشانه‌ای آشکار از عینیت شما به عنوان رئیس دولت است.
با در نظر گرفتن همه این مسائل، ما معتقدیم که شما با اتخاذ تدابیر در سطح دولتی برای تحصیل آذربایجانی‌های ایران به زبان مادری، زبان اصیل آذربایجانی، آرزوهای چند صد ساله آنها را محقق خواهید ساخت.
نیاز جدی به افتتاح مدارس به زبان آذربایجانی برای تحصیل آذربایجانی‌های اصیل ساکن ایران وجود دارد. علاوه بر این، اجازه چاپ روزنامه‌ها و مجلات به زبان آذربایجانی در ایران، و انتشار آثار علمی و ادبی به زبان آذربایجانی از جمله مسائلی است که حل آنها ضروری است. اینها همچنین می‌تواند گامی مهم در جهت تضمین حقوق مردم آذربایجان ساکن ایران باشد که در قانون اساسی کشور شما تعیین شده است.
احترام به زبان مادری، ادبیات ملی و فرهنگ مردم، و اتخاذ تدابیر عملی در این راستا، وظیفه‌ای تاریخی و مهم برای رهبر دولت است. ما معتقدیم که در دوران ریاست جمهوری شما، حق خواندن و نوشتن به زبان مادری برای آذربایجانی‌های ساکن ایران تضمین خواهد شد.
رئیس جمهور محترم!
ما، دانشمندان امضاکننده این نامه، نویسندگان کتاب‌های درسی و تحقیقات متعدد در زمینه زبان و ادبیات آذربایجانی، و تدوین‌کنندگان فرهنگ لغت‌ها و دایرةالمعارف‌ها هستیم. ما می‌توانیم هر تعداد کتاب درسی و ادبیات تکمیلی، آثار ادبی و علمی، دایرةالمعارف‌ها و فرهنگ لغت‌ها را به مدارسی که در ایران به زبان آذربایجانی تدریس خواهند کرد، اهدا کنیم. همچنین وظیفه خود می‌دانیم که به اطلاع شما برسانیم که بر اساس توافق بین‌دولتی، آماده تدریس رایگان در مدارس ایران که آموزش به زبان آذربایجانی را سازماندهی خواهند کرد، هستیم.
این نامه توسط نمایندگان زیر از آکادمی ملی علوم آذربایجان (AMEA) امضا شده است:
1. نادر محمدلی – مدیر موسسه زبان‌شناسی نسیمی AMEA، دکترای علوم فیلولوژی، پروفسور؛
2. مهمان حسنلی – معاون مدیر موسسه ادبیات نظامی گنجوی AMEA در امور علمی و توسعه دیجیتال، دکترای علوم فیلولوژی؛
3. غضنفر پاشایف – خادم علم شایسته، پژوهشگر ارشد موسسه ادبیات نظامی گنجوی AMEA، دکترای علوم فیلولوژی، پروفسور؛
4. اماموردی حمیدوف – رئیس بخش ادبیات آذربایجان دوره آغازین و رنسانس موسسه ادبیات نظامی گنجوی AMEA، دکترای علوم فیلولوژی، پروفسور؛
5. اسماعیل محمدلی – رئیس بخش زبان‌شناسی کاربردی موسسه زبان‌شناسی نسیمی AMEA، دکترای علوم فیلولوژی، پروفسور؛
6. سرخان خاوری – رئیس بخش علم و آموزش دستگاه ریاست AMEA، دکترای علوم فیلولوژی؛
7. اسماعیل کاظموف – رئیس بخش ترک‌شناسی موسسه زبان‌شناسی نسیمی AMEA، دکترای علوم فیلولوژی، پروفسور؛
8. الهام طاهروف – رئیس بخش زبان‌شناسی فرهنگی موسسه زبان‌شناسی نسیمی AMEA، دکترای علوم فیلولوژی، پروفسور؛
9. آیگول حاجیوا – رئیس بخش نسخ خطی ترکی موسسه نسخ خطی محمد فضولی AMEA، دکترای علوم فیلولوژی؛
10. فریده عزیزووا – رئیس بخش ادبیات آذربایجان قرون وسطی موسسه ادبیات نظامی گنجوی AMEA، دکترای علوم فیلولوژی، پروفسور؛
11. نرگس حاجیوا – رئیس بخش زبان آذربایجانی معاصر و فرهنگ گفتار موسسه زبان‌شناسی نسیمی AMEA، دکترای علوم فیلولوژی، پروفسور؛
12. آکیف ایمانلی – دکترای علوم فیلولوژی، پروفسور؛
13. افضل‌الدین عسگروف – رئیس بخش فولکلور اقوام ترک موسسه فولکلور AMEA، دکترای علوم فیلولوژی؛
14. لیلا محمدووا – رئیس بخش فولکلور و ادبیات مکتوب موسسه فولکلور AMEA، دکترای علوم فیلولوژی، دانشیار؛
15. خدیجه حیدرووا – رئیس بخش تاریخ زبان آذربایجانی موسسه زبان‌شناسی نسیمی AMEA، دکترای فلسفه در فیلولوژی، دانشیار؛
16. آرزو محمدخانلی – دبیر علمی بخش علوم انسانی AMEA، دکترای فلسفه در فیلولوژی؛
17. زمرد منسیمووا – دبیر علمی بخش علوم اجتماعی AMEA، دکترای فلسفه در فیلولوژی، دانشیار؛
18. آینور محمود – رئیس سازمان صنفی دستگاه ریاست AMEA، دکترای فلسفه در فیلولوژی؛
19. اسمر علیوا – رئیس بخش دستگاه ریاست AMEA، دکترای فلسفه در فیلولوژی؛
20. سریه گوندوغدو – رئیس بخش فیلولوژی ترکی موسسه شرق‌شناسی آکادمیک ضیا بونیادوف AMEA، دکترای فلسفه در فیلولوژی، دانشیار.
