آنها نمیخواهند TRIPP فعال شود
توافق حاصل شده بین آذربایجان و ارمنستان در 8 اوت 2025، نه تنها از نظر تضمین صلح بلندمدت بین دو کشور، بلکه برای آینده قفقاز جنوبی به طور کلی، چشماندازهای مهمی را نوید میدهد.
یکی از جهتگیریهای اصلی توافق حاصل شده در واشنگتن بین رئیسجمهور آذربایجان، الهام علیاف، و نخستوزیر ارمنستان، نیکول پاشینیان، در کنار دستور کار صلح، پروژه دالان زنگزور یا با نام رسمی آن TRIPP (مسیر بینالمللی صلح و رفاه ترامپ) است که بازسازی ارتباطات حملونقل و ارتباطات در منطقه را پیشبینی میکند.
اجرای این پروژه میتواند نه تنها به گسترش روابط اقتصادی بین آذربایجان و ارمنستان، بلکه به شکلگیری نقشه جدید حملونقل قفقاز جنوبی، افزایش ظرفیتهای ترانزیتی منطقه و ایجاد فرصتهای جدید برای همکاری اقتصادی پس از سالها درگیری منجر شود.
اما این ابتکار که ثبات سیاسی و توسعه اقتصادی را برای منطقه نوید میدهد، به یک شکل توسط همه پذیرفته نمیشود.
در دوره اخیر، فعال شدن نیروهای مرتبط با مراکز سیاسی خاص و افرادی که در ارمنستان به دنبال حفظ مواضع انتقامجویانه هستند، علیه پروژه TRIPP قابل توجه است. آنها در پلتفرمهای مختلف ادعاهای نادرست در مورد این پروژه منتشر میکنند و سعی در شکلدهی روایتهایی دارند که TRIPP گویا تهدیدی برای حاکمیت و دولت ارمنستان است.
نکته قابل توجه این است که در میان مخالفان این پروژه، افرادی نیز حضور دارند که به وضوح با عادیسازی روابط ارمنستان و آذربایجان و شکلگیری واقعیتهای جدید در منطقه مخالفت میکنند.
در میان آنها، نام دو حقوقدان برجسته - لوئیس مورنو اوکامپو آرژانتینی و رابرت آمستردام آمریکایی-کانادایی - به ویژه ذکر میشود.
لوئیس مورنو اوکامپو
لوئیس مورنو اوکامپو، دادستان کل سابق دادگاه کیفری بینالمللی، یکی از افرادی است که با ابتکار TRIPP مخالفت میکند. موضع او در مورد این پروژه تنها به مخالفت با خود مسیر محدود نمیشود. اوکامپو در یکی از ویدئوهای منتشر شده خود، از فعالیت خود در جهت اعمال فشار سیاسی بر فرآیندهای سیاسی موجود و دولت منتخب ارمنستان صحبت میکند.
اوکامپو که نامش در رسواییهای فساد مطرح شده و به همین دلیل پست خود را از دست داده است، از سیاست ارمنستان در جهت ادغام با غرب و عادیسازی روابط با آذربایجان انتقاد میکند. او ادعا میکند که فعالیتش به جلوگیری از دستور کار صلح جدید در منطقه کمک میکند.
رابرت آمستردام
شخصیت برجسته دیگری که با TRIPP مخالفت میکند، رابرت آمستردام، حقوقدان آمریکایی-کانادایی است.
شرکت حقوقی آمستردام در سالهای مختلف از منافع افراد و نهادهای مرتبط با روسیه دفاع کرده است. مشتریان او شامل افرادی نیز بودهاند که با محافل سیاسی مختلف مرتبط با روسیه و ارمنستان ارتباط داشتهاند.
باید به ویژه تأکید کرد که آمستردام در حال حاضر منافع کلیسای حواری ارمنستان را نمایندگی میکند. با توجه به روابط تاریخی و نهادی کلیسا با روسیه، روشن است که موضع آمستردام و اوکامپو با موضع نیروهایی که با عادیسازی روابط ارمنستان با آذربایجان مخالفت میکنند، همپوشانی دارد.
نگرانی اصلی این افراد و محافل حامی آنها، جلوگیری از واقعیت جدید در منطقه - صلح بین آذربایجان و ارمنستان، گشایش ارتباطات حملونقل و پیوستن قفقاز جنوبی به یک سیستم همکاری منطقهای گستردهتر - است.
از این منظر، TRIPP تنها یک مسیر حملونقل جدید نیست. اجرای این پروژه میتواند عادیسازی روابط بین آذربایجان و ارمنستان را تسریع بخشد، پتانسیل اقتصادی منطقه را افزایش دهد و فرصتهای جدیدی برای ثبات بلندمدت در قفقاز جنوبی ایجاد کند.
دقیقاً به همین دلیل، انتشار روایتهای دستکاری شده مختلف در مورد پروژه توسط نیروهایی که نمیخواهند TRIPP فعال شود، نباید نادیده گرفته شود.
