Bugün tüm dünyanın dikkati Dünya Kupası-2026 final karşılaşmasına, İspanya-Arjantin maçına odaklanmıştı. İspanya'nın 1:0'lık skorla kazandığı final maçı, ülkeye 2010'dan beri, yani tam 16 yıl sonra ikinci kez dünya kupasını kazandırdı.
Modern.az, 1930'dan beri düzenlenen 22 turnuvada hangi ülkelerin kaç kez kazandığını araştırdı. 1930'dan beri 100'den fazla milli takım mücadele etse de, bu elit kupayı başı üzerine kaldırma şerefi sadece 8 seçilmiş ülkeye nasip oldu.
Hangi ülke kaç kez kazandı?
Dünya futbolunun hiyerarşisine baktığımızda, kupaların Avrupa (12 şampiyonluk) ve Güney Amerika (10 şampiyonluk) arasında bölündüğünü görüyoruz.
Brezilya (5 Şampiyonluk — 1958, 1962, 1970, 1994, 2002): "Samba futbolu"nun temsilcileri gezegenin tek 5 kez şampiyonudur. Aynı zamanda Brezilya, turnuva tarihinde düzenlenen tüm şampiyonalara kesintisiz katılan tek milli takımdır.
Almanya (4 Şampiyonluk — 1954, 1974, 1990, 2014): Doğruluk ve istikrar sembolü olan "Alman makinesi" 4 kez şampiyon olmanın yanı sıra, 4 kez de finalde kaybederek toplamda 8 kez final oynayan tek takımdır.
İtalya (4 Şampiyonluk — 1934, 1938, 1982, . İtalya, 1930'larda art arda iki kez kupayı kazanarak ilk büyük futbol hanedanlığını kurdu.
Arjantin (3 Şampiyonluk — 1978, 1986, 2022): İlk iki şampiyonluğu Kempes ve Maradona'nın bireysel dehasıyla kazanan "Albiseleste", 2022'de Katar'da Lionel Messi'nin liderliğinde gezegenin en son şampiyonu unvanını kazandı.
Fransa (2 Şampiyonluk — 1998, 2018): Çok kültürlü yapısı ve güçlü akademisi ile 21. yüzyılın en istikrarlı takımı. Son 7 turnuvanın 4'ünde final oynadılar.
Uruguay (2 Şampiyonluk — 1930, 1950): 1930'da ilk turnuvanın galibi olan Uruguay, 1950'de Brezilya'yı kendi evinde yenerek tarihin en büyük şokuna imza attı.
İspanya (2 Şampiyonluk - 2010, 2026): 2010'da Iniesta'nın uzatma dakikalarında attığı golle Hollanda'yı mağlup eden İspanya milli takımı, bugün tarihi başarısını 2. kez tekrarladı.
İngiltere (1 Şampiyonluk — 1966) ve İspanya (1 Şampiyonluk — 2010): Futbolun vatanı sayılan İngiltere sadece kendi evinde zafer kazandı.
Dünya Kupası Tarihinin Mutlak Rekorları
Dünya Kupası'ndaki bireysel rekorları unutmamak gerekir. Hala yenilenemeyen eşsiz zirveler şunlardır:
En çok gol atan futbolcu: Miroslav Klose (Almanya) — 16 gol.
Bir turnuvada en çok gol atan: Just Fontaine (Fransa, 1958) — sadece bir turnuvada 13 gol.
En çok şampiyon olan tek oyuncu: Pele (Brezilya) — 3 kez dünya şampiyonu (1958, 1962, 1970).
En çok maça çıkan efsane: Lionel Messi (Arjantin) — Dünya Kupalarında rekor sayıda, yani 26 maç oynadı.
Tarihin Akışını Değiştiren 5 Unutulmaz Final
1. Lusail Gerilimi: Arjantin 3:3 Fransa (Penaltılar: 4:2) — 2022
Dünya medyası tarafından "Tarihin en iyi finali" ilan edilen maçta iki neslin süper yıldızları — Lionel Messi (2 gol) ve Kylian Mbappe'nin (hat-trick) düellosu. Oyun boyunca taktiksel şemaların darmadağın olduğu, 120 dakikalık duygusal bir roller-coaster ve sonuçta Messi'nin ilahi kariyerini tamamlayan son kupası oldu.
2. "Maracanazo" Faciası: Uruguay 2:1 Brezilya — 1950
Resmi olarak final maçı olmasa da, grubun son maçı statüsü nedeniyle finaldi. Maracana stadyumuna toplanan 200 bin Brezilyalı taraftar önünde Uruguay'ın geri dönerek galip gelmesi Brezilya'da milli yasa neden oldu ve ülke takımının beyaz renkli formasını unutarak bugün hepimizin tanıdığı sarı-mavi renge geçmesine yol açtı.
3. "Berlin Duvarı"nın Çöküşü ve Zidane'ın Dramı: İtalya 1:1 Fransa (Penaltılar: 5:3) — 2006
Futbol tarihinin en büyük anti-kahramanlık hikayesi olan oyunda Zinedine Zidane'ın muhteşem kariyerinin son saniyelerinde Marco Materazzi'ye vurduğu kafa darbesi ve aldığı kırmızı kartla akıllarda kaldı. Dahi futbolcunun dünya kupasının yanından başı eğik geçip gitmesi spor tarihinin en dramatik karesidir. Galip ise penaltılarda soğukkanlı olan İtalya oldu.
4. "Wembley Golü" ve Ebedi Tartışma: İngiltere 4:2 Batı Almanya — 1966
Uzatma dakikalarında İngiliz Geoff Hurst'ün şutundan sonra topun kale çizgisini geçip geçmediği bugün bile modern teknolojilerle araştırılıyor. Azerbaycanlı yan hakem Tofiq Behramov'un "gol" kararıyla İngiltere tarihinin ilk ve tek kupasını kazandı. Hurst ise finalde hat-trick yapan ilk oyuncu oldu (bu rekoru sadece 56 yıl sonra Mbappe tekrarladı - editör).
5. Kralın Doğuşu: Brezilya 5:2 İsveç — 1958
Bu karşılaşma, 17 yaşındaki fakir bir Brezilyalı çocuğun — Pele'nin dünya futbolunun monarkına dönüştüğü gündü. Finalde attığı 2 golle İsveç'i darmadağın eden Pele, Brezilya'ya ilk dünya şampiyonluğunu kazandırdı ve "Joga Bonito" (Güzel Oyun) felsefesinin temelini attı.
Son olarak belirtmek gerekir ki, FIFA Dünya Kupası sadece 90 dakikalık taktiksel bir savaş değildir. Bu turnuva Pele'nin gözyaşları, Behramov'un bayrağı, Zidane'ın kafası ve Messi'nin abası ile yazılan insanlığın en büyük dram tiyatrosudur. İşte bu yüzden dört yılda bir insanlık durur ve sadece yeşil sahada 22 kişinin yazacağı yeni tarihi izler.