25 aprel 2017, Çərşənbə
Ana Səhifə - ƏDƏBİYYAT - Əhmədbəy Ağaoğlunun sağ gözü
Əhmədbəy Ağaoğlunun sağ gözü
07.02.2017, 11:50

(yazını oxuyanlardan ricam: "sağ" sözü burda qeyri-müstəqim mənadadır)

Əhmədbəy Ağaoğlu 1909-cu ildən ömrünün sonuna kimi qısa fasilələrlə (cümhuriyyət dövründə türk ordusu ilə Bakıya qayıdıb, millət vəkili olub, Paris Sülh Konfransında iştirak edib və sair) Türkiyədə yaşayıb. Bu 30 ilə yaxın bir dövrdə başına gəlməyən olmayıb. 1918-ci ilin payızında İstanbulu işğal edən ingilislər üzdə olan ziyalıları o vaxtkı türk hakimiyyətinin əliylə həbs edib, ölkədən kənara sürgün edirmişlər.

Əhmədbəy də bu dalğadan kənarda qalmır, 1919-cu ilin 28 may tarixində (talenin nəhsinə lənət!) Əhmədbəyi Mudrosa (yunan adası) sürgün edirlər. Bir müddət orda saxladıqdan sonra Maltaya həbsxanaya göndərirlər. İngilislərin siyahısında Əhmədbəyin tanıtımı belə verilir:

Azərbaycan nümayəndəsi, təbliğatçı və müxbir.

Gəncliyindən Əhmədbəyin sağ gözündə problem varmış. Hərdən onu incidərmiş. Sonradan tamam nurunu itiribmiş. Maltada olanda sağ gözü yenidən ağrımağa başlayır. Bu dəfə məsələ ciddiləşir, müayinə edirlər, məlum olur ki, sağ gözü təcili çıxarılmasa, sol gözünü də kor edəcək. Kənardan ingilis həkim çağırırlar, o da əməliyyat üçün 50 funt sterlinq istəyirlər.
Əhmədbəydə o qədər pul hardandır. O zaman çarəsiz Əhmədbəy varlı bir hərəkat yoldaşından borc istəyir və belə bir şərt kəsir: borc bütün hallarda qaytarılacaq. Gəl, borc müqaviləsi imzalalayaq. Orda yazaq ki, ölməsəm, borcunu özüm qaytaracam, ölsəm, övladlarım. Sən ölsən, övladlarına qaytaracam. İşdi-şayət ikimiz də ölsək, övladlarım övladlarına qaytaracaq. "Dostu" borc verməkdən imtina edir və hətta istehza da edir: Heç əsirlikdə olan da borc istəyər?! (Heeyyy, gidi dünya, heeyyy)


Həbsxanada Əsəd (Eset) bəy adlı ixtisaca həkim olan bir İttihadçı siyasətçi varmış. O, deyir ki, əgər lazımi avadanlıq (skalper-filan) olsa, əməliyyatı mən edərəm. Tibbi avadanlığı təmin edən həbsxana rəhbərliyi Əhmədbəyin dilindən kağız alır ki, xəstə əməliyyata könüllü gedir. Əməliyyat uğurlu keçir, Əhmədbəyin sağ gözü çıxarılır və o, kor olmaqdan qurtulur.


Əsl ziyalı millətin gözüdü, öz gözü görsə də, görməsə də... Çünki onun bəsirət gözü açıqdı, çünki ona millətin görmədiyini görmək bəsirəti verilib. Göz fiziki mənada görməsə də, sağdı, diridi... Əhmədbəyin sağ gözü kimi.



Qalib Toğrul


Şərh yaz

Bu kateqoriyadan olan xəbərlər
SON XƏBƏR
25.04.2017, 20:15

 “Qanun Azərbaycan Respublikası Prezidentinin Administrasiyasını ləğv edə bilməz”- Şahin Əliyev

25.04.2017, 20:02

SOCAR Maltada elektrik stansiyası və qaz terminalı açdı - VİDEO

25.04.2017, 18:57

Saatlı sakini qardaşı arvadını bıçaqlayıb

25.04.2017, 18:46

Uğurlu layihənin təməl prinsipləri

25.04.2017, 18:33

Bakıda 3 ev yanıb

25.04.2017, 18:25

Türkiyədə silahlı basqında 6 nəfər yaralandı

25.04.2017, 18:09

Gümrüdə rus hərbçisini öldürən erməni İslam qəbul edibmiş

25.04.2017, 17:54

Sahibkarlıq sahəsində fərqlənənlər təltif edildi - SİYAHI

25.04.2017, 17:32

UNESCO-da İran və  Hindistana necə qalib gəldik? - XXI əsr Azərbaycan mədəniyyəti

25.04.2017, 17:24

Əflatun Amaşova “Şöhrət” ordeni verildi

25.04.2017, 17:22

“Prezident Administrasiyasının ləğvindən söhbət belə, gedə bilməz” - Yeni qanun ŞƏRH OLUNDU

25.04.2017, 17:22

AŞPA ilə Türkiyə arasından QALMAQAL

25.04.2017, 17:11

Dollar BAHALAŞDI

25.04.2017, 16:47

Amerikada yaşayan azərbaycanlıların həyatı 25 dəqiqəlik sənədli FİLMDƏ

25.04.2017, 16:46

Fransa prezidentliyinə ən şanslı namizəd Qarabağdan DANIŞDI

25.04.2017, 16:45

Mal-qaranın kütləvi tələfatı haqda xəbərlərə rəsmi REAKSİYA

25.04.2017, 16:43

ADU-da Əziz Əliyevin xatirəsi anılıb

25.04.2017, 16:33

Bu il istehsalatda baş verən bədbəxt hadisələrdə 10 nəfər ölüb

25.04.2017, 16:02

Azərbaycan Yəmənə yardım göstərdi

25.04.2017, 16:00

Milli Məclisinin foyesində siqaret çəkmək qadağan edildi

25.04.2017, 15:58

Tramp Azəbaycana və Ermənistana yardımı kəsdi

25.04.2017, 15:57

Komitə sədri irad bildirdi: xəstələr arasında fərq qoyulmamalıdır

25.04.2017, 15:47

Ermənistanda mason lojası yaradılır

25.04.2017, 15:44

Qənirə Paşayeva ürək xəstələrilə bağlı vacib təklif verdi

25.04.2017, 15:30

Cəmil Quliyev növbəti dəfə İTV-nin baş direktoru seçilib

25.04.2017, 15:29

Qazlı suların ZƏRƏRLƏRİ - Yaddaş pozğunluğu, insult riski beyin kiçilməsi

25.04.2017, 15:16

Mühasib kişi xanım müdirini niyə öldürdü... - Baş Prokurorluq qətllə bağlı məlumat yaydı

25.04.2017, 15:10

Suriyada hospital bombalandı: 14 ölü

25.04.2017, 14:58

Polis rəisi vəzifədən çıxarıldı

25.04.2017, 14:55

Ümumrusiya Azərbaycan Konqresinin məhkəməsi niyə təxirə salındı

25.04.2017, 14:54

Putinin xüsusi nümayəndəsi Polad Bülbüloğlundan yazdı

25.04.2017, 14:50

“Barama Hackathon 2017” layihəsinin qalibləri açıqlandı

25.04.2017, 14:37

"Başqasına verirdilər, mən də qaçdım" - Sevgilisi öldürülən qız qardaşına od püskürdü

25.04.2017, 14:27

Azərbaycana gözün buynuz qişasının gətirilməsinə icazə verildi

25.04.2017, 14:24

Elmira Axundovadan Səhiyyə və Daxili İşlər nazirliklərinə MÜRACİƏT

ARXİV