22 yanvar 2019, Çərşənbə axşamı
Ana Səhifə - REPORTAJ - Bir şəklin tarixçəsi - Müslüm Maqomayev və Allahşükür Paşazadə - Peyğəmbər məscidinin ziyarətində sənətkarı heyrətə salan HADİSƏ
Bir şəklin tarixçəsi - Müslüm Maqomayev və Allahşükür Paşazadə - Peyğəmbər məscidinin ziyarətində sənətkarı heyrətə salan HADİSƏ
27.10.2018, 16:58

Dahi opera və estrada müğənnisi, korifey sənətkar Müslüm Maqomayevin əbədiyyətə qovuşmasından 10 il ötür. Dünyanın hər yerində böyük rəğbətlə sevilən, musiqi aləmində özünəməxsus iz qoyan şöhrətli sənətkar 2008-ci ilin 25 oktyabrında vəfat etmiş, 29 oktyabrda isə Bakıdakı Fəxri Xiyabanda torpağa tapşırılmışdı.

Onun haqqında çox yazıblar. Populyarlığı, aristokratik davranışı, yaradıcılığı qurur doğuracaq bir hadisədir. Fenomenal səsi ilə isə o, publikanın sevimlisinə, idoluna çevrilmişdi.


Lakin ateist sovet dövlətinin mədəniyyət ulduzu olan Müslümün ruhi tarazlığı üçün söykəndiyi məqamlar barədə çox az danışıblar.


Modern.az saytının “Bir şəklin tarixçəsi” rubrikasında təqdim etdiyi budəfəki foto və şərh korifey sənətçinin dinə münasibəti ilə bağlıdır.

Yaradıcılığı sovet ateizminin sərt illərinə düşən böyük sənətkar Müslüm Maqomayevi ruhi atmosfersiz təsəvvür etmək doğru olmazdı. Din o zaman cəmiyyət həyatında anaxronizm sayılsa da, Müslümün oxuduğu lirik mahnıları elə humanist ideyaların bəşəri təcəssümü saymaq olar. Məsələn, onun böyük Nizamidən oxuduğu “Sevgili canan” romansı korifey sənətkarın ruhi emosiyalarını çox gözəl ifadə edir.


Bakıda doğulan və boya-başa çatan Müslüm bu şəhərin bəzəyi olan  qədim məscidilərindən, dini ənənələrindən, imanlı insanlarından bixəbər ola bilməzdi.

Müslüm Maqomayev öz memuarlarında yazır:

Mən bütün dinlərə çox hörmət edirəm. Onları bir-birindən fərqləndirmirəm. İstənilən radikalizmə qarşıyam. “Quran”ı oxumuşam, “Bibliya”nı, “İncil”i yaxşı bilirəm. Digər dinləri də ciddi şəkildə öyrənmişəm. Heç bir yerdə, heç bir sətirdə dinlərin bir-birini təkzib etməsini oxumamışam. Mən məscidə də, buddist məbədinə və pravoslav kilsəsinə də eyni qaydada girə bilərəm”.

Böyük sənətkar din xadimləri ilə dostluğundan və bu barədə açıq danışmaqdan da çəkinmirdi. Müslüm Maqomayev SSRİ dönəmində  Ümümrusiya Patriarxı olmuş Pimenlə dostluq əlaqələrini həmişə qeyd edib.  Maqomayev öz memuarlarında yazır:

“Mən öz təbii köklərimə görə müsəlmanam. Bir dəfə Patriarx Pimendən soruşdum: “Mənim dini mənsubiyyətim sizi qıcıqlandırmır?” O birbaşa cavab verdi: “Qətiyyən. Biz hamımız Allahın uşaqlarıyıq. Hamımız...”.

Sovet elitasının pərdəarxası həyatına yaxşı bələd olan korifey sənətkar SSRİ-də ateizmin rəsmi təbliği ilə real vəziyyətin  fərqli olduğunu görürdü. M.Maqomayev memuarlarında bu barədə belə qeyd edib:

“Bir dəfə Patriarx Pimenin dəvəti ilə Troitsa monastırına getmişdik. Həmin gün SSRİ rəhbəri Konstantin Ustinoviç Çernenkonun vəfat etməsi barədə xəbər verildi. Biz Patriarxın kabinetində oturmuşduq. Kremldən zəng gəldi. Oradan Çernenkonun xrisitan qaydalarına uyğun dəfn edilməsi xahiş olunurdu. Mən təəccüblə soruşdum:  “Belə sifarişlər indi gəlməyə başlayıb?”.  Pimen cavabında “yox, həmişə belə olub. Brejnev öləndə də zəng vurmuşdular” dedi”.

M.Maqomyev yazır ki, görünür kommunist rəhbərləri belə ürəklərinin dərinliklərində Allaha bağlı idilər.

SSRİ vaxtı sovet artistləri içərisində ilk dəfə İsrailə səfər etmiş M.Maqomayevin həmin ölkə ilə bağlı təəssüratlarında da maraqlı qeydlər var. SSRİ ilə diplomatik əlaqələrin olmadığı vaxtda - “Qoskonsert”in xətti ilə İsrailə gedən Müslüm müqəddəs yerləri, o cümlədən Məhəmməd Peyğəmbərin meraca getdiyi məşhur “Əl-Əqsa” məscidini də ziyarət edib. Maqomayev memuarlarında bu məsciddə baş vermiş maraqlı əhvalatı da yazıb:

“Məhəmməd Peyğəmbərin meraca getdiyi məşhur “Əl-Əqsa” məscidində peyğəmbərin üzərində namaz qıldığı balaca xalça saxlanılır. Fərhad Bədəlbəyli bu xalçanı görən kimi irəli atıldı, diz çöküb dua etməyə başladı. Xalça nadir olduğu üçün toxunmağa icazə vermirdilər. Tərcüməçi birtəhər vəziyyəti mühafizəçilərə başa saldı. Çıxanda mən Fərhaddan soruşdum: “Sən axı partiya üzvüsən. Necə belə edə bildin?”. Fərhad mənə “Biz hamımız ürəyimizdə Allaha inanırıq” dedi.  

Müqəddəs yerlərlə görüş adamda gözlənilməz təəssüratlar qoyur. Sanki sən hər şeyi görür və oranı 3 ölçülü məkandasanmış kimi qəbul edirsən. Dərhal anlayırsan ki, bu təəssürat sənin əvvəlki bildiklərindən tam fərqli hissidir”.   


Modern.az
saytının təqdim etdiyi bu nadir və maraqlı fotoda böyük sənətkar Qafqaz Müsəlmanları İdarəsinin sədri, Şeyxülislam Allahşükür Paşazadə ilə əks olunub.

Bu da onu göstərir ki, Müslümün azərbaycanlı din xadimləri ilə də əlaqələri yüksək səviyyədə olub. 

Azərbaycanın ən ağır və çətin günlərində - 1990-cı ilin 20 yanvarında öz etiraz səsini ucaldan və SSRİ prezidenti Mixail Qorbaçovu ittiham edən Allahşükür Paşazadənin çağırışına böyük sənətkar da dəstək verib.
O zaman Moskvada yaşayan Müslüm Maqomayev sovet ordusunun Bakıda törətdiyi qanlı qırğına sərt etiraz edib. O,  Şəhidlərin xatirəsinin əbədilşdirilməsi üçün abidənin qoyulmasını təklif edib və bunun üçün Bakıya böyük miqdarda pul göndərib. 


Belə məqamlar böyük Müslümün şəxsiyyətini bir daha adama tanıdır və onu ucaldır.


Xatırladaq ki, korifey sənətkarımız 2008-ci ilin 29 oktyabrında İslam qaydalarına uyğun Fəxri Xiyabanda dəfn olunub.


A.Qorxmaz


xeber, parlament, ölkə, qarabağ, müsahibə, müəlliflər, təhsil, iqtisadiyyat, reportaj, gündəm, mədəniyyət, dünya, media, ədəbiyyat, fotosöhbət, Azərbaycan, xəbərlər, Russia, Turkey, Azerbaijan, Bakı, Baku

Şərh yaz

Bu kateqoriyadan olan xəbərlər
SON XƏBƏR
İlham Əliyev  Davosda “Total” şirkətinin rəhbəri ilə görüşdü
22.01.2019, 20:16

İlham Əliyev  Davosda “Total” şirkətinin rəhbəri ilə görüşdü

Mədət Quliyevin sosial şəbəkələrdə heç bir səhifəsi yoxdur - DTX-dan AÇIQLAMA
22.01.2019, 20:03

Mədət Quliyevin sosial şəbəkələrdə heç bir səhifəsi yoxdur - DTX-dan AÇIQLAMA

Sabah Bakının bir hissəsi qazsız qalacaq
22.01.2019, 19:43

Sabah Bakının bir hissəsi qazsız qalacaq

Prezident Vahid Ələkbərovla görüşdü
22.01.2019, 19:37

Prezident Vahid Ələkbərovla görüşdü

İlham Əliyev: “Azərbaycan KTMT-yə üzv olmağı planlaşdırmır”
22.01.2019, 19:25

İlham Əliyev: “Azərbaycan KTMT-yə üzv olmağı planlaşdırmır”

“Bakcell”dən 6 bölgənin sakinlərinə 5 GB PULSUZ İnternet!
22.01.2019, 19:03

“Bakcell”dən 6 bölgənin sakinlərinə 5 GB PULSUZ İnternet!

Ramil Usubov əməliyyat müşavirəsi keçirdi – 241 cinayətkar qrup ifşa edilib
22.01.2019, 18:57

Ramil Usubov əməliyyat müşavirəsi keçirdi – 241 cinayətkar qrup ifşa edilib

UNEC pedaqoji heyətin potensialının artırılması üzərində daim çalışır
22.01.2019, 18:52

UNEC pedaqoji heyətin potensialının artırılması üzərində daim çalışır

İki səfir Əbülfəs Qarayevin qəbulunda
22.01.2019, 18:49

İki səfir Əbülfəs Qarayevin qəbulunda

Ayyət Əhməd Elçin Mirzəbəylinin şeirini fransız dilinə tərcümə etdi 
22.01.2019, 18:36

Ayyət Əhməd Elçin Mirzəbəylinin şeirini fransız dilinə tərcümə etdi 

Zakir Həsənov yeni istifadəyə verilən obyektlərlə tanış oldu
22.01.2019, 18:32

Zakir Həsənov yeni istifadəyə verilən obyektlərlə tanış oldu

Mehman Hüseynov Əli Abdalovla barışdı - VİDEO
22.01.2019, 18:17

Mehman Hüseynov Əli Abdalovla barışdı - VİDEO

Marşrut daşıyıcılarının sayı azaldılıb
22.01.2019, 18:13

Marşrut daşıyıcılarının sayı azaldılıb

Bu ilin sonunadək bütün avtobuslar “BakıKart”a keçəcək
22.01.2019, 18:04

Bu ilin sonunadək bütün avtobuslar “BakıKart”a keçəcək

Avtobus sürücüləri üçün istirahət yerləri ayrılacaq - Bakıda İLK
22.01.2019, 17:46

Avtobus sürücüləri üçün istirahət yerləri ayrılacaq - Bakıda İLK

Parkinqlərdən yığılan pullar qanunsuzdur - Agentlik rəhbərindən İTTİHAM
22.01.2019, 17:38

Parkinqlərdən yığılan pullar qanunsuzdur - Agentlik rəhbərindən İTTİHAM

Bakıda 45 gündə qanunsuz parklanmaya görə 53 min protokol yazılıb
22.01.2019, 17:19

Bakıda 45 gündə qanunsuz parklanmaya görə 53 min protokol yazılıb

Manatın məzənnəsi dəyişdi?
22.01.2019, 17:12

Manatın məzənnəsi dəyişdi?

Bakıdakı bəzi küçələrdə parklanmalara icazə veriləcək - RƏSMİ  
22.01.2019, 16:56

Bakıdakı bəzi küçələrdə parklanmalara icazə veriləcək - RƏSMİ  

Mədəniyyət Nazirliyində kadr DƏYİŞİKLİYİ - Vüqar Qədirov rəis təyin olundu
22.01.2019, 16:49

Mədəniyyət Nazirliyində kadr DƏYİŞİKLİYİ - Vüqar Qədirov rəis təyin olundu

Rövşən Rzayev şikayətləri dinlədi, həlli üçün tapşırıq verdi
22.01.2019, 16:45

Rövşən Rzayev şikayətləri dinlədi, həlli üçün tapşırıq verdi

Bakı Nəqliyyat Agentliyinin sədri: “Fevraldan 240 taksi duracağı tikiləcək”  
22.01.2019, 16:44

Bakı Nəqliyyat Agentliyinin sədri: “Fevraldan 240 taksi duracağı tikiləcək”  

Hindistanlı turistlərin Azərbaycana axını başladı
22.01.2019, 16:42

Hindistanlı turistlərin Azərbaycana axını başladı

Azərbaycanın Livandakı səfiri: “Nəsiminin məzarı qohumlarının nəzarəti altındadır” - MÜSAHİBƏ    
22.01.2019, 16:38

Azərbaycanın Livandakı səfiri: “Nəsiminin məzarı qohumlarının nəzarəti altındadır” - MÜSAHİBƏ  

FAO Azərbaycan tərəfdaşlıq proqramının açılış mərasimi keçirilib
22.01.2019, 16:37

FAO Azərbaycan tərəfdaşlıq proqramının açılış mərasimi keçirilib

Rusiyada yenə hərbi təyyarə qəzası: 2 ölü
22.01.2019, 16:28

Rusiyada yenə hərbi təyyarə qəzası: 2 ölü

Rusiyanın strateji nüvə bombardmançısı qəzaya uğradı
22.01.2019, 16:19

Rusiyanın strateji nüvə bombardmançısı qəzaya uğradı

Hüquqi şəxslərin rəsmi qeydiyyatı 1 prosedurla 20 dəqiqəyə həll ediləcək
22.01.2019, 16:16

Hüquqi şəxslərin rəsmi qeydiyyatı 1 prosedurla 20 dəqiqəyə həll ediləcək

Milli Məclisin Hesablayıcı komissiyası yenidən formalaşdırılır - ÖZƏL  
22.01.2019, 16:05

Milli Məclisin Hesablayıcı komissiyası yenidən formalaşdırılır - ÖZƏL  

Bakı Şəhər Baş Polis İdarəsi Milli Şuraya xəbərdarlıq etdi
22.01.2019, 16:01

Bakı Şəhər Baş Polis İdarəsi Milli Şuraya xəbərdarlıq etdi

Sərnişin təyyarəsinin Əfqanıstana uçmasını istəyən şəxs yaxalandı
22.01.2019, 16:00

Sərnişin təyyarəsinin Əfqanıstana uçmasını istəyən şəxs yaxalandı

“Azərbaycanın hüquqi dövlət olduğu bir daha nümayiş etdirildi” - Deputat
22.01.2019, 15:48

“Azərbaycanın hüquqi dövlət olduğu bir daha nümayiş etdirildi” - Deputat

Heyvan kəsimi məntəqələrinin sahibləri cəzalandırıldı - BİNƏQƏDİDƏ
22.01.2019, 15:46

Heyvan kəsimi məntəqələrinin sahibləri cəzalandırıldı - BİNƏQƏDİDƏ

Parlament Əməkdaşlıq Komitəsinin həmsədri: “Azərbaycanda tənqid etmək problemi yoxdur” - MÜSAHİBƏ
22.01.2019, 15:38

Parlament Əməkdaşlıq Komitəsinin həmsədri: “Azərbaycanda tənqid etmək problemi yoxdur” - MÜSAHİBƏ

Daşkəsəndə narkotacir tutuldu
22.01.2019, 15:22

Daşkəsəndə narkotacir tutuldu

Avropa Parlamentinin Azərbaycan üzrə məruzəçisi Mehman Hüseynovla bağlı bəyanat yaydı
22.01.2019, 15:21

Avropa Parlamentinin Azərbaycan üzrə məruzəçisi Mehman Hüseynovla bağlı bəyanat yaydı

İlham Əliyev Gürcüstan Baş naziri ilə görüşüb
22.01.2019, 15:07

İlham Əliyev Gürcüstan Baş naziri ilə görüşüb

Bakıda qumarxana aşkarlandı - FOTOLAR
22.01.2019, 15:04

Bakıda qumarxana aşkarlandı - FOTOLAR

İham Əliyev Dünya Bankının baş icraçı direktoru ilə görüşüb - FOTO
22.01.2019, 15:00

İham Əliyev Dünya Bankının baş icraçı direktoru ilə görüşüb - FOTO

Milli Məclisin insan hüquqları komitəsinin iclası keçirilib
22.01.2019, 14:59

Milli Məclisin insan hüquqları komitəsinin iclası keçirilib

Təhsil nazirinin başçılıq etdiyi nümayəndə heyəti Dünya Təhsil Forumunda
22.01.2019, 14:53

Təhsil nazirinin başçılıq etdiyi nümayəndə heyəti Dünya Təhsil Forumunda

“Azərsu” sayğaclarla bağlı elektron xidməti istifadəyə verdi
22.01.2019, 14:48

“Azərsu” sayğaclarla bağlı elektron xidməti istifadəyə verdi

Media etikası - bizdə ona böyük ehtiyac var
22.01.2019, 14:39

Media etikası - bizdə ona böyük ehtiyac var

İlham Əliyev “SAP SE” şirkətinin baş icraçı direktoru ilə görüşdü - FOTO
22.01.2019, 14:33

İlham Əliyev “SAP SE” şirkətinin baş icraçı direktoru ilə görüşdü - FOTO

Azərbaycanlını evində girov saxlayan erməni general yenidən həbs olunur
22.01.2019, 14:25

Azərbaycanlını evində girov saxlayan erməni general yenidən həbs olunur

Ərəb brakonyerlər 4330 manat cərimələndi
22.01.2019, 14:19

Ərəb brakonyerlər 4330 manat cərimələndi

Koreyanın səfiri ADU-da olub
22.01.2019, 14:07

Koreyanın səfiri ADU-da olub

Bakıda iki “Mercedes” toqquşdu, tıxac yarandı
22.01.2019, 13:59

Bakıda iki “Mercedes” toqquşdu, tıxac yarandı

“Hyundai” üç piyadanı vurdu - biri öldü
22.01.2019, 13:50

“Hyundai” üç piyadanı vurdu - biri öldü

Paşinyan yenə Moskvaya səfər edəcək
22.01.2019, 13:26

Paşinyan yenə Moskvaya səfər edəcək

ARXİV