İran yönetiminde, özellikle müzakereci heyet ile ordu – Devrim Muhafızları Kolordusu (SEPAH) arasında ciddi bir anlaşmazlık ortaya çıktı ve bu durum, ABD ile anlaşma sağlama olasılıklarını zorlaştırıyor.
Modern.az'ın haberine göre, “El-Cezire” bu açıklamayı ABD yetkililerinin, Başkan Donald Trump'ın ateşkes için ek süre vermesi üzerine yaptığını yazdı.
Bir ABD yetkilisi “Axios” sitesine verdiği demeçte, İran içinde müzakereci taraflar ile askeri kurum arasında “tam bir bölünme” olduğunu ve her iki tarafın da “az iletişim kuran” olarak tanımlanan yüce lider Mücteba Hamenei'ye erişim sağlayamadığını belirtti.
Mevcut Yüksek Ulusal Güvenlik Konseyi Sekreteri Muhammed Bakır Zolqadr'ın selefi Ali Laricani'ye kıyasla yeterince etkili olmadığını ekledi. Laricani daha büyük bir siyasi nüfuza sahipti ve SEPAH ile siyasi liderlik arasında koordinasyonu daha iyi sağlayabiliyordu, Zolqadr'da ise bu özellikler eksik.
ABD tarafı bu bölünmeyi Pakistan'ın başkenti İslamabad'da yapılan ilk müzakere turundan sonra gözlemledi. O zaman SEPAH komutanı Ahmed Vahidi ve yardımcıları, İran heyetinin tartıştığı birçok konuyu reddettiler.
Edinilen bilgiye göre, İran'da geniş bir etki gücüne sahip olan SEPAH generalleri, Washington ile ilişkiler stratejisi konusunda sivil müzakerecilerle açıkça fikir ayrılığı yaşıyor. Bu fikir ayrılığı, Dışişleri Bakanı Abbas Araqçi'nin Hürmüz Boğazı'nın yeniden açıldığını duyurmasıyla ortaya çıktı. Öyle ki, SEPAH Hürmüz Boğazı'nın açılmasını gerçekleştirmeyi reddetti ve hatta Devrim Muhafızları generalleri açıkça Abbas Araqçi'yi eleştirmeye başladılar.
“Axios” sitesinin 3 ABD yetkilisine dayandırdığı habere göre, Başkan Donald Trump mevcut ateşkese ek olarak 3-5 gün daha uzatmaya hazır. Onlara göre, Trump'ın amacı, İran içindeki rakip gruplara durumu düzeltmek ve tek bir pozisyonla ortaya çıkmak için daha fazla zaman tanımaktır.
Aynı zamanda İran'a verilen ek sürenin “açık uçlu” olmayacağı da vurgulandı.
“CNN” ağı da kaynaklara dayanarak aynı bilgiyi yayınladı ve başkanın İranlılara diplomasiyi yeniden başlatmak için tek bir teklif hazırlamaları amacıyla “sınırlı bir süre” vermeyi planladığını belirtti.
Yetkililere göre, Trump'ın ekibi, savaşı bitiren ve İran'ın nükleer programıyla ilgili kalan sorunları çözen bir anlaşmaya ulaşmanın hala mümkün olduğuna inanıyor. Ancak asıl sorun, onlara göre, İran tarafında nihai karar verme yetkisine sahip tek bir merkezin olmamasıdır.
Trump'a yakın bir kaynak, ABD başkanının artık askeri güç kullanmak istemediğini ve savaşı bitirmeye karar verdiğini belirtti.
Bir dizi ABD yetkilisi ve Trump'a yakın kişiler, başkanın şu sonuca vardığını düşünüyor: ABD askeri açıdan mümkün olan maksimum sonucu elde etti ve şimdi içeride siyasi maliyetleri artan, popülaritesi azalan bu savaştan çıkmak istiyor.
Kaynaklar, Trump'ın savaşı sona erdirmeye çalıştığını ve ancak diğer tüm alternatifler tükendikten sonra askeri seçeneği yeniden değerlendirebileceğini doğruladılar.
Pakistan kaynaklarına göre, ABD ve İran arasında ikinci müzakere turu önümüzdeki günlerde - Cuma günü - gerçekleşebilir.
Hatırlatalım ki, 11-12 Nisan'da gerçekleşen İslamabad müzakerelerinde İran heyetinde Muhammed Bakır Kalibaf (parlamento başkanı), Abbas Araqçi (dışişleri bakanı), Mecid Taht-Ravançı (dışişleri bakan yardımcısı), Muhammed Bakır Zolqadr (Yüksek Ulusal Güvenlik Konseyi sekreteri) temsil edildi.
A.Korkmaz