20 oktyabr 2018, Şənbə
Ana Səhifə - ÖLKƏ - Azərbaycanda insanları öldürən ilk 5 SƏBƏB
Azərbaycanda insanları öldürən ilk 5 SƏBƏB
25.12.2017, 08:52

İnsanlar dünyadakı ən təhlükəli xəstəliklər barədə düşünəndə sürətlə inkişaf edən xəstəliklərin birinci yerdə durduğunu zənn edirlər. Amma əslində bu cür xəstəliklərin bir çoxu dünya miqyasında ölümlərin 10 səbəbi sırasında belə yer almır. 2015-ci ildə 56,4 milyon insan dünyasını dəyişib ki, bunlardan 68%-i xroniki və yavaş inkişaf edən xəstəliklərdən qaynaqlanıb.

Bəs Azərbaycanda insanlar daha çox hansı xəstəliklərdən vəfat edir?


Məsələ ilə bağlı Modern.az-a danışan tibb eksperti Adil Qeybulla birinci yerdə ürək-damar xəstəliklərinin dayandığını qeyd edib.

Ürəyin işemik xəstəliyi və ya koronar arter

Bu xəstəlik dünyada da ölüm səbəbləri sırasında birinci yerdədir. Ürəyin işemik xəstəliyi ürək qanını təmin edən qan damarlarının daralması ilə meydana gəlir. Müalicə edilməmiş xəstəlik sinə ağrısı, ürək çatışmazlığı və aritmiyaya səbəb ola bilər.

Bir çox Avropa ölkələrində və ABŞ-da bu xəstəlikdən ölənlərin sayı azalıb. Bu, daha yaxşı ictimai səhiyyə təhsili və xəstəliyin qarşısının əvvəlcədən alınması ilə əlaqədardır. Ancaq bir çox inkişaf etməkdə olan ölkələrdə, o cümlədən Azərbaycanda bu xəstəlikdən ölüm halları artmaqda davam edir.

Xəstəliyin risk faktorları yüksək qan təzyiqi, yüksək xolesterol, siqaret çəkmək, genetik meyillilik, şəkərli diabet və artıq çəki problemləridir.

Bu risk faktorlarından bir və ya daha çoxu sizdə varsa, həkimə müraciət etmək məsləhətdir.

Ən təsirli vasitə ürək sağlamlığını qorumaqdır. Xəstəlik riskini azaltmaq üçün sağlam çəkini qorumaq, meyvə və tərəvəzlərin də daxil olduğu pəhriz saxlamaq, siqaretdən imtina etmək və içki qəbul etməmək lazımdır.

Adil Qeybulla bildirib ki, ikinci ölüm səbəbi onkoliji xəstəliklərdir.

Dünyada ölüm səbəbi kimi onkoloji xəstəliklər ilk 5-likdə yer almasa da?  Azərbaycanda bu xəstəlikdən vəfat edənlərin sayı kifayət qədərdir. Adil Qeybullanın sözlərinə görə, ağciyər xərçəngindən ölüm halları daha çox baş verir. Süd vəzi xərçəngi, mədə, prostat xərçəngi, uşaqlarda leykoz digər ölüm səbəbləri sırasındadır.

Xərçəng ilk dəfə qədim Misirlilər tərəfindən təsvir edilib.

Xərçəngin ən erkən tərifi 1600-cü illərə qədər olan papirus üzərində aşkar edilib. Sənəddə yanğınsöndürmə maşını adlanan bir vasitə tərəfindən çıxarılmış döş şişləri qeyd olunub. Ancaq sənəddə xəstəliyin "müalicəsi yoxdur" deyə göstərilir.

Azərbaycandan fərqli olaraq dünyada ağciyər xərçəngindən daha çox dəri xərçəngi diaqnozlu xəstə var.Son tədqiqatlar göstərir ki, ABŞ-da hər il adi sızanağa görə 419.000-dən çox dəri xərçəngi diaqnozu qoyulub.

Tətqiqatçılar hesab edirlər ki, bütün xərçənglərin yarıdan çoxunun qarşısı alınır. Yəni, ildə təxminən 2,4 milyondan 3,7 milyona qədər ölüm halları baş verə bilər ki, bunların 80% -i aşağı və orta gəlirli ölkələrdə baş verir.

Ekspert deyir ki, travmalar xəstəliklərə aid edilməsə də, avtomobil qəzaları və digər hadisələr nəticəsində travma alıb dünyasını dəyişənlərin sayı çoxdur.

Qaraciyər sirrozundan ölüm halları da çoxdur. Alkoqol, düzgün qidalanmamaq qaraciyər çatışmalığına gətirib çıxarır”.

Sirroz sözü yunan sözü "kirrhos" sözündəndir, yəni sarımsı deməkdir. Bu yoluxmuş xəstənin dəri rəngini təsvir edir. Qaraciyər təxminən 3 kiloqramdır. Azərbaycanda ölüm səbəbləri sırasında ön cərgələrdə gəlsə də? dünyada ölümün 12-ci səbəbi hesab olunur .Qaraciyər bədənin ən böyük  orqanıdır.

Müsahibimiz Azərbaycanda  böyrək  çatışmazlığından dünyasını dəyişənlərlərin də çox olduğunu bildirib:

"Xəstəxanalara getsəz, orda çoxlu sayda dializ xəstəsi görəcəksiniz”.

Böyrəklərdə qan axını ürək, qaraciyər və beynin qan axınından daha yüksəkdir. Böyrəklər standart kompüter siçanından və ya cib telefonundan böyükdür. Bir böyrəyin tam yarısı birlikdə iki böyrək tərəfindən icra edilən işi görə bilər.




xeber, parlament, ölkə, qarabağ, müsahibə, müəlliflər, təhsil, iqtisadiyyat, reportaj, gündəm, mədəniyyət, dünya, media, ədəbiyyat, fotosöhbət, Azərbaycan, xəbərlər, Russia, Turkey, Azerbaijan, Bakı, Baku

Şərh yaz

Bu kateqoriyadan olan xəbərlər
SON XƏBƏR
Seçki günü partlayış: 15 ölü, 115 yaralı
20.10.2018, 17:50

Seçki günü partlayış: 15 ölü, 115 yaralı

Göygöldə 24 yaşlı qız gecə saatlarında itkin düşdü
20.10.2018, 17:37

Göygöldə 24 yaşlı qız gecə saatlarında itkin düşdü

Bərdədə 600 kq at əti aşkar olunub
20.10.2018, 17:24

Bərdədə 600 kq at əti aşkar olunub

Merkuri planetinə kosmik missiya göndərilib
20.10.2018, 17:17

Merkuri planetinə kosmik missiya göndərilib

"Azərenerji"də yeni təyinatlar olub
20.10.2018, 17:03

"Azərenerji"də yeni təyinatlar olub

Əli Həsənov: Hər bir dövlət qonşu dövlətlərlə dialoq aparmalıdır
20.10.2018, 16:55

Əli Həsənov: Hər bir dövlət qonşu dövlətlərlə dialoq aparmalıdır

Raket və artilleriya birləşmələri döyüş atışlı təlimlər keçirir - FOTOLAR
20.10.2018, 16:38

Raket və artilleriya birləşmələri döyüş atışlı təlimlər keçirir - FOTOLAR

Naxçıvanda bal festivalı keçirilir – FOTOREPORTAJ
20.10.2018, 16:23

Naxçıvanda bal festivalı keçirilir – FOTOREPORTAJ

Kayseridə Xocalı abidəsi açılıb
20.10.2018, 16:00

Kayseridə Xocalı abidəsi açılıb

ABŞ aviasiyası səhvən 2 kəndi məhv etdi: 62 ölü, 100 yaralı
20.10.2018, 15:51

ABŞ aviasiyası səhvən 2 kəndi məhv etdi: 62 ölü, 100 yaralı

Dəniz nəqliyyatı işçilərinə “Əməkdar mühəndis” fəxri adı verdib
20.10.2018, 15:38

Dəniz nəqliyyatı işçilərinə “Əməkdar mühəndis” fəxri adı verdib

Bu şəxsə də prezident təqaüdü veriləcək
20.10.2018, 15:18

Bu şəxsə də prezident təqaüdü veriləcək

Azərbaycan Prezidenti dəniz nəqliyyatı işçilərini təltif edib
20.10.2018, 15:14

Azərbaycan Prezidenti dəniz nəqliyyatı işçilərini təltif edib

Deputatlar “Star” zavodunun əhəmiyyətindən DANIŞDI -“ Hər iki dövlət böyük gəlirlər əldə edəcək”
20.10.2018, 15:07

Deputatlar “Star” zavodunun əhəmiyyətindən DANIŞDI - Hər iki dövlət böyük gəlirlər əldə edəcək”

Qərargah: Badamdarda sürüşmə sahəsində uçqun tipli hərəkət qeydə alınıb
20.10.2018, 15:01

Qərargah: Badamdarda sürüşmə sahəsində uçqun tipli hərəkət qeydə alınıb

“Hizbullah”a yüksək dəqiqlikli raketlər üçün avadanlıq aparan təyyarə Livana enib
20.10.2018, 14:48

“Hizbullah”a yüksək dəqiqlikli raketlər üçün avadanlıq aparan təyyarə Livana enib

İranda nazir istefa verdi
20.10.2018, 14:36

İranda nazir istefa verdi

Şəkidə məcburi köçkün məktəblilərə dərs ləvazimatları paylanılıb
20.10.2018, 14:20

Şəkidə məcburi köçkün məktəblilərə dərs ləvazimatları paylanılıb

Bakı meriyasının təhvil verdiyi dayanacaqlarda problemlər var - RƏSMİ
20.10.2018, 14:18

Bakı meriyasının təhvil verdiyi dayanacaqlarda problemlər var - RƏSMİ

Bakıda 1 kq heroini 22 min manata satan dəstə zərərsizləşdirildi
20.10.2018, 14:12

Bakıda 1 kq heroini 22 min manata satan dəstə zərərsizləşdirildi

Cinayət törətməkdə şübhəli bilinən 32 nəfər saxlanılıb
20.10.2018, 13:49

Cinayət törətməkdə şübhəli bilinən 32 nəfər saxlanılıb

“STAR neft emalı zavodu Azərbaycanın gələcəyi üçün mühüm əhəmiyyət kəsb edir”
20.10.2018, 13:40

“STAR neft emalı zavodu Azərbaycanın gələcəyi üçün mühüm əhəmiyyət kəsb edir”

Kişilərin sipəri  
20.10.2018, 13:32

Kişilərin sipəri  

Sabah Bakıda 25 dərəcə isti olacaq
20.10.2018, 13:23

Sabah Bakıda 25 dərəcə isti olacaq

Baş Prokurorluq həbs olunmuş MTN generalları ilə bağlı məlumat YAYDI
20.10.2018, 13:16

Baş Prokurorluq həbs olunmuş MTN generalları ilə bağlı məlumat YAYDI

Gürcü namizəd azərbaycanlılara müraciət etdi: “Prezident seçilsəm, azərbaycanlı vətəndaşlarımız üçün...”
20.10.2018, 12:52

Gürcü namizəd azərbaycanlılara müraciət etdi: “Prezident seçilsəm, azərbaycanlı vətəndaşlarımız üçün...”

Azərbaycanda 9 min adda siqaret müsadirə olundu
20.10.2018, 12:47

Azərbaycanda 9 min adda siqaret müsadirə olundu

Sabah hava necə keçəcək? - PROQNOZ
20.10.2018, 12:39

Sabah hava necə keçəcək? - PROQNOZ

Qayda pozan avtobus sürücüləri niyə cərimələnmir? - Yol Polisindən AÇIQLAMA  
20.10.2018, 12:23

Qayda pozan avtobus sürücüləri niyə cərimələnmir? - Yol Polisindən AÇIQLAMA  

Ağstafada 18 yaşlı gəlin itkin düşdü
20.10.2018, 12:07

Ağstafada 18 yaşlı gəlin itkin düşdü

Axtarışda olan şəxs Rusiyada saxlanılaraq Azərbaycana ekstradisiya olunub
20.10.2018, 11:50

Axtarışda olan şəxs Rusiyada saxlanılaraq Azərbaycana ekstradisiya olunub

Hadi Rəcəbli dilənçilərdən DANIŞDI: “...əməklə məşğul olmağa yönləndirmək lazımdır”
20.10.2018, 11:36

Hadi Rəcəbli dilənçilərdən DANIŞDI: “...əməklə məşğul olmağa yönləndirmək lazımdır”

Zəhərlənərək ölən iranlı dənizçilərin cəsədləri hələ Bakıdadır
20.10.2018, 11:33

Zəhərlənərək ölən iranlı dənizçilərin cəsədləri hələ Bakıdadır

Dövlət qulluğuna qəbulla bağlı sınaq imtahanı keçirilir
20.10.2018, 11:22

Dövlət qulluğuna qəbulla bağlı sınaq imtahanı keçirilir

Ağstafada 18 yaşlı gəlin itkin düşdü
20.10.2018, 11:10

Ağstafada 18 yaşlı gəlin itkin düşdü

Azercell-dən iPhone Xs və iPhone Xs Max ilə Limitsiz İnternet Hədiyyə!
20.10.2018, 11:00

Azercell-dən iPhone Xs və iPhone Xs Max ilə Limitsiz İnternet Hədiyyə!

Qida Təhlükəsizliyi Agentliyində sahibkarlarla görüş keçirilib
20.10.2018, 10:53

Qida Təhlükəsizliyi Agentliyində sahibkarlarla görüş keçirilib

Əfqanıstanda Parlamentin Aşağı Palatasına seçkilər başladı
20.10.2018, 10:44

Əfqanıstanda Parlamentin Aşağı Palatasına seçkilər başladı

YAP Binəqədi Rayon Təşkilatı 9 ayın yekunu vurulub
20.10.2018, 10:40

YAP Binəqədi Rayon Təşkilatı 9 ayın yekunu vurulub

Gəmidə zəhərlənən İran vətəndaşlarından 6 nəfər evə buraxılıb
20.10.2018, 10:32

Gəmidə zəhərlənən İran vətəndaşlarından 6 nəfər evə buraxılıb

Bir şəklin tarixçəsi - Heydər Əliyevlə Əbdürrəhman Vəzirovun ALİ QONAĞI - FOTO   
20.10.2018, 10:27

Bir şəklin tarixçəsi - Heydər Əliyevlə Əbdürrəhman Vəzirovun ALİ QONAĞI - FOTO  

İcra başçısı aidiyyatı qurumlara nöqsanlardan nəticə çıxarmağı tapşırdı  
20.10.2018, 10:26

İcra başçısı aidiyyatı qurumlara nöqsanlardan nəticə çıxarmağı tapşırdı  

120 kiloqram fındıq oğurlayan Zaqatala sakini saxlanıldı
20.10.2018, 10:14

120 kiloqram fındıq oğurlayan Zaqatala sakini saxlanıldı

Dövlət Komitəsində Karabağlar bələdiyyəsi ilə əməkdaşlıq müzakirə olunub
20.10.2018, 10:10

Dövlət Komitəsində Karabağlar bələdiyyəsi ilə əməkdaşlıq müzakirə olunub

STAR-ın ərazisi Xüsusi Sənaye Zonası elan edilib
20.10.2018, 10:00

STAR-ın ərazisi Xüsusi Sənaye Zonası elan edilib

Qərargah: Badamdardakı sürüşmə sahəsində yeni çatlar yaranıb
20.10.2018, 09:45

Qərargah: Badamdardakı sürüşmə sahəsində yeni çatlar yaranıb

Cəbhədə atəşkəs 30 dəfə pozulub
20.10.2018, 09:41

Cəbhədə atəşkəs 30 dəfə pozulub

ABŞ KXDR-ə qarşı sanksiyaları ləğv etməyəcək
20.10.2018, 09:28

ABŞ KXDR-ə qarşı sanksiyaları ləğv etməyəcək

Sergey Şoyqu: İŞİD Suriyada tamamilə darmadağın edilib
20.10.2018, 09:17

Sergey Şoyqu: İŞİD Suriyada tamamilə darmadağın edilib

Səudiyyə Ərəbistanı jurnalist Camal Qaşıqçının öldürüldüyünü təsdiqlədi - 18 nəfər saxlanıldı
20.10.2018, 09:03

Səudiyyə Ərəbistanı jurnalist Camal Qaşıqçının öldürüldüyünü təsdiqlədi - 18 nəfər saxlanıldı

ARXİV