25 fevral 2017, Şənbə
Ana Səhifə - Yazılar - Bu da tərbiyəmiz, adamlığımız
Bu da tərbiyəmiz, adamlığımız
04.11.2016, 17:43

Hidayət Elvüsal

 

O gün sosial şəbəkələrin birində gördüyüm fotoşəkil mədəniyyətimizin, tərbiyəmizin tablosu təsiri bağışladı. Metrodakı qatarda hamilə gəlin ayaq üstə söykənəcəyin qoluna sıxılıb, yol gedir. Böyründəki oturacaqdakı gənclərin necə deyərlər heç tükü də tərpənmir. Heç birinin ayağa qalxıb, mədəniyyət cəhənnəmə, kişiliyi də çatmır ki, o gəlinə yer təklif eləsin.

Sonra yadıma özümüzü öymək üçün başımızdan böyük sözlərimiz düşdü:

- Bizim mədəniyyətimiz…

- Tərbiyəmiz…

- Kişiliyimiz…

- Anamız, bacımız…

- Azərbaycan qadını…

- Birimiz Koroğlunun, o birimiz Babəkin, Həcərin, Nigarın, Qaçaq Nəbinin… daha kimin, hətta qadın gözəlliyini vəsf eləyən Füzulinin, Nizaminin, Vaqifin… nəvələri olduğumuzu deyirik. Və bunu deyərkən ağzımıza çullu dovşan yerləşmir. Real həyatda isə heç keçəl Həmzənin də nəvəsi ola bilmirik. O keçəl bir qadının uğrunda heç olması Qıratı oğurlamışdı. Biz… ayağa qalxıb hamilə qadına yer vermirik.

O Avropanın-zadın mədəniyyətini bəyənmirik haa, özümüzə və onlara baxaq. Fransız kişilər hamilə qadın gördükdə ayaq saxlayır, şlyapasını, ya da başında nə varsa, onu çıxarıb, ana olacaq o insanın qarşısında baş əyirlər. Amma biz öküz kimi oturacağa yayılıb, saqqız… gövşəyirik.

Açıq danışaq – paytaxt Bakı özünün mədəniyyətini, şirinliyini, kübarlığını itirib. Küçədə yerə tüpürə-tüpürə, səsimizi başımıza alırıq. Avtobusda, orda-burda telefonla danışanda dəqiqələrlə bar-bar bağırırıq. Başqalarının hüzurunu pozuruq, zəhləsini aparırıq, bezdiririk. Gənc oğlan, ya da qız, elə yaşlısı da qeybətçi arvadlar kimi 30-40 kilometrlik yolda ağızlarına gələni danışır, telefonu qulaqlarından aralamırlar.

Şəhərin hər yerində zibil qutuları düzülüb. Hər yerində! Siqaretin kötüyünü ya yaşıllığa, ya da iki barmağımızın arasında sıxıb, daş kimi hara gəldi tullayırıq. Gözümüzün qarşısında əlində süpürgə, yan-yörəmizi təmizləyən o qadına hörmət eləmirik. Buna mədəniyyətimiz, düşüncəmiz, zəkamız, adamlığımız çatmır.

Küçələr, nəqliyyat-filan öz yerində. Televiziya ekranlarında belə nə gündə olduğumuzu nümayiş etdiririk. Ha-ha-lar, hi-hi-lər, düşük-düşük söhbətlər, mövzular, gic-gic şeirlər, əttökən rəqslər, ekrana çıxarılan səviyyəsizlər dəstələri… hər gün təkrar-təkrar gördüyümüz şeylərdir. Yox, yox – elə ŞEYLƏR!

Ekranda hərə öz ləhcəsində danışır.

- İndi səndən bir mahnı ALACIX…

“Alacıx” nədi? Birincisi mahnını o yerdə almazlar, dinləyərlər, eşidərlər. Mahnını almaq üçün gedərlər bəstəkarın yanına, pulunu verib, alarlar.

- Səndən bir mahnı alaq!

Və müğənni başlayır oxumağa. Həm də nə oxumağa? 3-4 qız da başlayırlar şit-şit dingildəməyə.

Bunu misal üçün dedik. O ekranlarımız, bu da ümumi həyatımız. “Koroğlunun nəvəsi”nin, o göyçək oğlanın ətəkli sırğası, dodağının pomadası, ənliyi-kirşanı, cırıq şalvarı…

“Babəkin nəvəsi”nin barmağındakı üzüklər, boynunda-boğazında, hətta başındakı nakolkalar.

“Nigarın nəvəsi”nin bakirəliyini ləğvi yolunda çarpışması, ya da “Bir dostdan hamilə qaldım”, “İndiyə qədər sevdiklərimə bir qoz” deyib, ailəli kişidən dünyaya uşaq gətirməsi…

Düz gəlmir axı!

Küçədə-bacada, metroda-avtobusda, ekranda-filanda bir tərbiyə, bir mədəniyyət görmək istəyimiz içimizdə boğulur.

Şəhər, həm də paytaxt şəhər bütün ölkə üçün bir nümunədir. Mədəniyyəti, təhsili, iqtisadiyyatı, dəbi, küçəsi, evi, məktəbi, insanları, ekranı…

Buna görəmi qadına, böyük-kiçiyə, dilə, dinə, səliqəyə, təmizliyə… daha nələrə, nələrə… münasibətimiz kobudlaşıb, bir özbaşınalıq yaranıb.

Sürdükləri avtomobillərin şüşələrində yazdıqlarına baxın:

“3a rulyom Bakinets”

“3a rulyom Yeraz”

“3a rulyom talış”

“3a rulyom lezgin”

Bərəkallah! Bu da elan etdiyimiz bir özgə mədəniyyət. Həmin multukulturalizm qəlpələri. Özü də əcnəbi dildə. Niyə? Çünki, belə şeyləri Şeytanlar istəyir, onlar uydurur. Bu bölücülük təqdimatları oralardan gəlmədir. Milli mədəniyyət, özünüdərk, birlik… korroziyaya uğrayır.

…Yenə metroda, ayaq üstə yol gedən hamilə qadın yadıma düşdü. Ona qarşı biganəliyin, hörmətsizliyin, qeyri-insani hərəkətin haralardan gəldiyini az bir qismindən danışdıq.

Və o qədər danışmışıq ki…

Az qalmışdı mən də yazım ki, “Avtor statyi Kelbadjerete”.


Müəllifin digər yazıları
SON XƏBƏR
25.02.2017, 17:31

Berlində Xocalı soyqırımının 25-ci ildönümü anılıb

25.02.2017, 17:09

Qarabağdakı döyüşlərlə bağlı mediaya XƏBƏRDARLIQ

25.02.2017, 16:50

Məşhur ekspert cəbhədəki vəziyyət HAQDA: “Qarabağda müharibə qaçılmazdır”

25.02.2017, 16:30

Avstraliyanın Melburn şəhərində Xocalı şəhidləri anıldı – FOTOLAR

25.02.2017, 16:12

Nazir: "Xudafərin kəndi ermənilər tərəfindən tamamilə dağıdılıb"

25.02.2017, 15:54

Şoyqu: "Beynəlxalq Ordu Oyunlarından biri Azərbaycanda keçiriləcək"

25.02.2017, 15:42

Sevgilər qanadlanmayanda    

25.02.2017, 15:26

ABŞ “Orion” kosmik gəmilərini sınaqdan keçirəcək

25.02.2017, 15:05

Novruz Məmmədov: Erməni tarixi soyqırımı damğasını daim daşıyacaq

25.02.2017, 14:56

Gədəbəy sakini özünü GÜLLƏLƏDİ

25.02.2017, 14:36

“Mehriban Əliyevanın dinamik xarakteri dövlət idarəçiliyinə də sirayət edəcək” – RƏSMİ

25.02.2017, 14:31

Azərbaycana gələn əcnəbilərin sayı ARTIB

25.02.2017, 14:28

Azərbaycan-Gürcüstan-Türkiyə biznes-forumuna İran da qoşula bilər

25.02.2017, 14:22

“İstəyirik ki, bütün bəşəriyyət Xocalı soyqırımını törədənlərə nifrət etsin”

25.02.2017, 14:18

Tərtərdə vəziyyət necədir?

25.02.2017, 13:30

Sabah 12-yə kimi metronun "Xətai" stansiyası işləməyəcək

25.02.2017, 13:00

Sosial şəbəkələrdəki təhlükələrdən uşaqları necə qorumalı

25.02.2017, 12:54

Azərbaycandan cəbhədəki döyüşlərlə bağlı XƏBƏRDARLIQ: "Ermənistan peşman olacaq"

25.02.2017, 12:43

“Meyitlərimizin üstündə oturub gülə-gülə araq içirdilər” – Xocalı sakini 25 il əvvəldən DANIŞIR

25.02.2017, 12:34

"Favorit market"in 17-ci filialı açıldı - FOTOLAR

25.02.2017, 12:31

Şirvan sakinini şantaj edən şəxs tutuldu  

25.02.2017, 12:21

Sabahın hava PROQNOZU: Bakıda 16 dərəcə isti olacaq

25.02.2017, 12:16

Polis  saxta viza düzəldən Ucar sakinini axtarır

25.02.2017, 12:02

Hökumət rəsmisi Xocalı soyqırımına abidə ucaldılması fikrini DƏSƏTKLƏDİ

25.02.2017, 11:42

Əli bəy Hüseynzadənin Əhməd bəy Ağaoğluna sevgi və sirlərlə dolu bir məktubu

25.02.2017, 11:37

Əli Əhmədovdan Xocalıda hər iki valideynini itirən 25 uşağa ev verilməsinə MÜNASİBƏT    

25.02.2017, 11:28

Ağdamda gərgin GECƏ: ermənilər evləri atəşə tutub -  icra başçısından AÇIQLAMA

25.02.2017, 11:23

Bakıda şəkər xəstəsi olan qadın özünü yandıraraq intihar etdi

25.02.2017, 10:55

“Fitch” Azərbaycanın reytinqini qiymətləndirdi

25.02.2017, 10:39

Ölkədəki cərrahların, ginekoloqların SAYI

25.02.2017, 10:21

Erməni təxribatının qarşısı alındı: Azərbaycan ordusunun itkiləri var

25.02.2017, 10:11

Cəbhənin bütün istiqamətlərində şiddətli ATIŞMA

25.02.2017, 10:06

Abituriyent ikinci imtahanda iştirakına görə ödəniş edəcək – RƏSMİ

25.02.2017, 10:05

“Xocalı blokadada olanda İran prezidenti Rəfsəncanidən kömək istədim” - MÜSAHİBƏ                 

25.02.2017, 10:01

Azərbaycanda ötən il açılan iş yerləri - RƏQƏMLƏR

ARXİV
SORĞU
“Hansı din xadiminə, dini ekspert və ya ilahiyyatçıya inanırsınız?”
Şeyxülislam Allahşükür Paşazadə(0.27%)
Hacı Sabir Həsənli(0.17%)
Hacı Fuad Nurullayev(0.01%)
Vasim Məmmədəliyev(0.28%)
Rafiq Əliyev(0.12%)
Hacı İlqar İbrahimoğlu(43.2%)
Hacı Şahin Həsənli(53.2%)
Elşad Miri(2.65%)