Azerbaycan'da çok boyutlu yoksulluk seviyesi oldukça düşük bir göstergeye geriledi.
Modern.az haber verir ki, bu, BM Kalkınma Programı (UNDP) ve Oxford Yoksulluk ve İnsan Gelişimi Girişimi tarafından hazırlanan 2025 Küresel Çok Boyutlu Yoksulluk Endeksi'nde yer aldı.
Rapora göre, Azerbaycan'da nüfusun yüzde 0,2'si, yani yaklaşık 18 bin kişi çok boyutlu yoksulluk koşullarında yaşıyor. Daha kesin hesaplamada gösterge yüzde 0,18'dir.
Azerbaycan'da ağır çok boyutlu yoksulluk göstergesi ise yüzde 0,0 seviyesinde gösterildi. Aynı zamanda nüfusun yüzde 1,4'ü – yaklaşık 145 bin kişi çok boyutlu yoksulluk riski altında olan kategoriye dahil edildi.
Azerbaycan'ın Çok Boyutlu Yoksulluk Endeksi (MPI) 0,001 olarak gerçekleşti.
Karşılaştırma için, Avrupa ve Orta Asya bölgesinde çok boyutlu yoksulluğun ortalama seviyesi yüzde 1,5, ağır çok boyutlu yoksulluk ise yüzde 0,1'dir. Bu açıdan Azerbaycan'ın göstergesi bölgesel ortalamanın önemli ölçüde altındadır.
Raporda Azerbaycan için hesaplamalar 2023 yılında yapılan Çok Göstergeli Küme Araştırması'nın (MICS) sonuçlarına dayanmaktadır.
İlginçtir ki, önceki döneme kıyasla Azerbaycan'da çok boyutlu yoksulluk önemli ölçüde azaldı. UNDP'nin karşılaştırmalı verilerinde 2006 yılında ülkede çok boyutlu yoksulluğun nüfusun yüzde 4,16'sını, yani o dönemin hesaplamasıyla 362 bin kişiyi kapsadığı gösteriliyor. 2023 yılı verisinde ise bu gösterge yüzde 0,18'e ve 18 bin kişiye düştü.
Böylece, karşılaştırılan dönemde çok boyutlu yoksulluğun kapsadığı nüfusun payı yaklaşık 23 kat azaldı.
Çok boyutlu yoksulluğun sadece kişinin geliriyle ölçülmediğini belirtmek gerekir. Küresel MPI, sağlık, eğitim ve yaşam standardı açısından aynı anda karşılaşılan yoksunlukları dikkate alır. Bir kişi ölçülen yoksunlukların en az üçte birine maruz kalıyorsa, çok boyutlu yoksul kabul edilir.
2025 Küresel Çok Boyutlu Yoksulluk Endeksi 109 gelişmekte olan ülkeyi kapsamaktadır. Rapora göre, bu ülkelerde toplamda 6,3 milyar insan yaşıyor ve bunların yaklaşık 1,1 milyarı çok boyutlu yoksulluk koşullarında.
UNDP, ülkeleri MPI göstergesine göre resmi olarak sıralamadığını da özellikle belirtiyor. Bunun nedeni, ülkeler için kullanılan anketlerin farklı yıllara ait olmasıdır. Bu nedenle Azerbaycan'ı somut olarak “dünyada falan yerde” şeklinde sunmaktansa, çok boyutlu yoksulluğun en düşük göstergelerinden birine sahip ülkelerden biri olarak göstermek daha doğrudur.
