11 dekabr 2017, Bazar ertəsi
Ana Səhifə - REPORTAJ - “Təkcə Qondon çatışmırdı...” - atası Bakının neft mədənlərində işləmiş Kremlin “BOZ KARDİNAL”İ...
“Təkcə Qondon çatışmırdı...” - atası Bakının neft mədənlərində işləmiş Kremlin “BOZ KARDİNAL”İ... +
04.08.2017, 21:43

1972-ci ildə Fransanın Kommunist partiyasının rəhbərliyi dəyişdiriləndə yeni namizədin şəxsi işini Moskvaya göndərirlər. Kremlin xeyir-duasını almaq üçün sənədlər Suslova təqdim olunur. Həmişə təmkinini saxlamağı bacaran SSRİ-nin baş ideolqu qovluğu açanda əsəblərinə hakim ola bilmir:

“Bu provokasiyadır. Təkcə Qondon çatışmırdı. Bizə fransızların Qondonu gərək deyil. Biz hələ onu Moskvaya dəvət etməliyik, kameralar qarşısında onun Leonid İliçlə mehriban münasibətlərini, necə öpüşdüklərini nümayiş etdirməliyik. Xeyr, qətiyyən ola bilməz, Qondon soyadlı bir şəxs Kommunist partiyasına rəhbərlik edə bilməz. Başqa bir şey fikirləşin...”

Ətrafdakılar ilk dəfə olaraq Mixail Suslovun bu dərəcədə özündən çıxmağının şahidi olublar.

Modern.az saytı SSRİ-nin baş ideoloqu Mixail Andreyeviç Suslov haqqında yazını təqdim edir.

Stalinin hakimiyyəti dövründən SSRİ-nin siyasi elitasında yerini möhkəmlədən Suslov Brejnevin hakimiyyət illərində partiya xətti ilə ikinci şəxs olub. Dövrünün siyasətçiləri onu “görünməyən Baş katib”, “Kommunist partiyasında 1-ci adam”, “Brejnevin boz kardinalı” da adlandırıblar. Elə Leonid İliç Brejnev də bir çox mühüm məsələlərin həllində onun birinci olmağını aşıq şəkildə etiraf edib: “Hələ görək Suslov bu məsələyə nə deyəcək...”


Saratov quberniyasında kasıb kəndli ailəsində anadan olan Suslovun atası heç bir təsərrüfata və torpağa malik olmadığından 1904-1916-cı illərdə qazanc əldə etmək üçün Bakının neft mədənlərində işləyib.

1920-ci ildən siyasi fəaliyyətə başlayan Suslov SSRİ-i üçün mürəkkəb olan çətin məsələlərin həllində Siyasi Büronun ən fəal üzvlərindən biri olub. Macarıstan və Əfqanıstan məsələlərində, Jukovun vəzifəsindən kənarlaşdırılmasında, Xruşovun devrilməsində, Kremlin kadr siyasətində Suslovun siyasi dəsti-xəttini asanlıqla görmək mümkündür.

Suslov 1949-1950-ci illərdə SSRİ-nin ən nüfuzlu mətbu orqanı olan “Pravda” qəzetiniə rəhbərlik edib.

Onun həyat tərzi həmkarlarından kəskin şəkildə fərqlənib. Suslov üçün rəhbərlərin gecə yarıyadək davam edən ziyafətləri çansıxıcı görünüb, məclislərdə onun qədəhinə araq əvəzinə adi su süzülüb.

Suslovun digər büro üzvləri kimi ov şakəri olmayıb. Amma Brejnev ov zamanı əldə etdiyi qəniməti bölüşdürərkən ən əvvəl Suslovun payını kənara qoyaraq, baş ideoloq hamıdan çox işləyir, ona görə də onun payı hamıdan çox olmalıdır deyib.

Hansı vəzifədə işləməyindən asılı olmayaraq Suslova hədiyyə bəxş etməyə heç kimin cürəti çatmayıb. Onun qəbul etdiyi hədiyyə yalnız kitab olub ki, o da hökmən müəllifin imzası ilə təqdim olunmalıymış.

SSRİ-nin ən yüksək postlarının birində əyləşən Suslovun heç bir mülkü və əmlakı da olmayıb. Dövlətin təminatından bir addım olsun belə kənara çıxmayan baş ideoloqun ona ayrıldığı mənzilində olan mebellərinin arxasında da dördkünc möhür olub: “Sov.İKP MK-nın işlər idarəsi”. Yəni Suslov, yalnız dövlətin ona “məsləhət bildiyi” tərzdə yaşayıb.


Kreml yeməkxanasında onun üçün xüsusi olaraq sosiska və kartof püresi saxlanılıb. Digər rəhbərlər nərə və qızıl balıqla qidalandığı halda Suslov sadə sovet vətəndaşının menyusunda olan yeməklərlə qidalanmağa üstünlük verib.

Sovet ideologiyasının gələcəyinə, kommunizmin ideyalarına varlığı qədər inanan Suslovun təklifləri, müraciətləri, təşəbbüsləri Siyasi Büronun iclaslarında həmişə çox ciddi qarşılanıb. Ancaq bu iclasların birində Brejnev Suslovla bağlı daha “ciddi” bir məsələ qaldırıb: “Yoldaşlar, hörmətli büro üzvləri, gəlin hamılıqla köməkləşib Mixail Suslova təzə palto alaq...” Suslov 30 ilə yaxın bir müddətdə eyni paltonu geyinib.

Mərkəzi Komitədə onun “boz kardinal” adlandırılmağı da təsadüfi olmayıb. İstənilən mühüm bir məsələnin həllində Suslovun fikri həlledici səslərdən biri sayılıb, ancaq buna baxmayaraq o həmişə hiyləgərcəsinə özünün kənarda olmasını göstərməyi bacarıb.

Uzun illər Suslovla qonşuluqda yaşayan Brejnevin kürəkəni Çurbanovun onunla bağlı fikirləri də maraqlıdır:

“Suslov çox hiyləgər bir siyasətçi idi. Onun fəaliyyəti haqqında yalnız bir neçə nəfər, SSRİ-nin ən yüksək vəzifələrində işləyənlər tam məlumatlı ola bilərdilər. Suslov birinciləri ram etməyi bacarıb. O Stalinlə də yaxın olub, Xruşov üçün əvəzolunmaz kadr sayılıb, Brejnevin isə sağ əli idi. Şəxsən mənim qayınatam Leonid İliç ona böyük diqqət və hörmətlə yanaşıb. Bəlkə hələ bir az da ondan çəkinib. Brejnev ona Mixail Andreyeviç deyə müraciət edirdi. Suslov isə Baş katibi sadəcə Leonid çağırırdı. Və onu da qeyd edim ki, Suslovla işləmək o qədər də sadə və asan deyildi...”

İki dəfə Sosialist Əməyi Qəhrəmanı, beş dəfə “Lenin” ordeni və digər ali mükafatlarla təltif olunan Suslov 25 yanvar 1982-ci ildə vəfat edib. Kremlin həkimi Çazov Suslovun ölüm səbəbinin həmişə müalicə olduğu ürək xəstəliyindən deyil, beyninə qan sızmasından olduğunu qeyd edib. Suslovun dəfni ilə bağlı SSRİ-də 3 günlük matəm elan olunub. Və ən nəhayət, ölümündən sonra məlum olub ki, Mixail Suslov hər ay maaşının böyük bir hissəsini Sülh Fonduna köşürübmüş...


İlham Cəmiloğlu
Xəbərin müəllifi
xeber, parlament, ölkə, qarabağ, müsahibə, müəlliflər, təhsil, iqtisadiyyat, reportaj, gündəm, mədəniyyət, dünya, media, ədəbiyyat, fotosöhbət, Azərbaycan, xəbərlər, Russia, Turkey, Azerbaijan, Bakı, Baku

Şərh yaz

Bu kateqoriyadan olan xəbərlər
SON XƏBƏR
Kılıçdaroğlu daxili işlər nazirini məhkəməyə verdi  - SƏBƏB
11.12.2017, 13:28

Kılıçdaroğlu daxili işlər nazirini məhkəməyə verdi  - SƏBƏB

Müğənni Elnarə aparıcılıq edəcək
11.12.2017, 13:27

Müğənni Elnarə aparıcılıq edəcək

Prezident Rusiya Dövlət Dumasının nümayəndələrini qəbul etdi - YENİLƏNİB
11.12.2017, 13:27

Prezident Rusiya Dövlət Dumasının nümayəndələrini qəbul etdi - YENİLƏNİB

Pənah Hüseynin partiyası qurultaya hazırlaşır - AÇIQLAMA
11.12.2017, 13:13

Pənah Hüseynin partiyası qurultaya hazırlaşır - AÇIQLAMA

Erməni zabitlər yol qəzasına düşdülər
11.12.2017, 13:02

Erməni zabitlər yol qəzasına düşdülər

Sabahın hava PROQNOZU   
11.12.2017, 13:00

Sabahın hava PROQNOZU  

Səudiyyə Ərəbistanında daha bir qadağa ləğv olunur
11.12.2017, 12:58

Səudiyyə Ərəbistanında daha bir qadağa ləğv olunur

Azərbaycan BMT-nin Fövqəladə Yardım Fonduna ödənişlərini artıracaq
11.12.2017, 12:56

Azərbaycan BMT-nin Fövqəladə Yardım Fonduna ödənişlərini artıracaq

Yeni açılan telekanal üçün kimlər müraciət edib?..
11.12.2017, 12:55

Yeni açılan telekanal üçün kimlər müraciət edib?..

Bir mənzili bir neçə şəxsə satmaq mümkün olmayacaq - Yeni qanun HAZIRLANIR   
11.12.2017, 12:47

Bir mənzili bir neçə şəxsə satmaq mümkün olmayacaq - Yeni qanun HAZIRLANIR  

NASA astronavtı Bakıda jurnalistlərlə GÖRÜŞDÜ: “Kosmosda qutunun arxasınca tullanmaq istədim”
11.12.2017, 12:45

NASA astronavtı Bakıda jurnalistlərlə GÖRÜŞDÜ: “Kosmosda qutunun arxasınca tullanmaq istədim”

62 yaşlı Mehman Cavadoğlu: “Ömürdü də, gəldi, keçdi..” - Ad günü MÜSAHİBƏSİ   
11.12.2017, 12:44

62 yaşlı Mehman Cavadoğlu: “Ömürdü də, gəldi, keçdi..” - Ad günü MÜSAHİBƏSİ  

Sabah Bakıda yollar bağlanacaq
11.12.2017, 12:32

Sabah Bakıda yollar bağlanacaq

Daxili orqanında heroin gətirmək istəyən TUTULDU
11.12.2017, 12:18

Daxili orqanında heroin gətirmək istəyən TUTULDU

Mançester derbisindən sonra futbolçular və məşqçilər arasında dava düşdü
11.12.2017, 12:09

Mançester derbisindən sonra futbolçular və məşqçilər arasında dava düşdü

Universitetin geniş rezonansa səbəb olan
11.12.2017, 12:09

Universitetin geniş rezonansa səbəb olan "UNEC2B" platforması

İlhamə Quliyevanın oğlu niyə azad olundu? - “Məsuliyyətsizlik etdim”   
11.12.2017, 12:08

İlhamə Quliyevanın oğlu niyə azad olundu? - “Məsuliyyətsizlik etdim”  

11.12.2017, 12:06

"School of Project Management"in yeni qrupunun açılışı olub

Mənzildən 4 min manat oğurlayan tutuldu   
11.12.2017, 12:03

Mənzildən 4 min manat oğurlayan tutuldu  

Aslan İsmayılovun paranoyak bəyanatları  - Taleh Şahsuvarlının YAZISI   
11.12.2017, 12:00

Aslan İsmayılovun paranoyak bəyanatları  - Taleh Şahsuvarlının YAZISI  

Saakaşvili məhkəməyə gətirildi
11.12.2017, 11:52

Saakaşvili məhkəməyə gətirildi

Erməni deputat Qarabağda qəzaya düşdü
11.12.2017, 11:49

Erməni deputat Qarabağda qəzaya düşdü

Kapital Bank-ın təşkilatçılığı ilə “Azərbaycanda Etika və komplayns” konfransı keçirilib
11.12.2017, 11:40

Kapital Bank-ın təşkilatçılığı ilə “Azərbaycanda Etika və komplayns” konfransı keçirilib

Qənirə Paşayeva iraqlıları Azərbayacan dəvət edib
11.12.2017, 11:38

Qənirə Paşayeva iraqlıları Azərbayacan dəvət edib

Məşhur Gülüstan kəndi bu gün - FOTO
11.12.2017, 11:34

Məşhur Gülüstan kəndi bu gün - FOTO

Məhkəmə Əli Həsənovun nəvəsi barədə qərar verdi  
11.12.2017, 11:29

Məhkəmə Əli Həsənovun nəvəsi barədə qərar verdi  

Deputatlardan xaricilərin Azərbaycanda keçirdiyi sorğuya reaksiya: “Uzun illər Azərbaycana İlham Əliyev rəhbərlik edəcək”
11.12.2017, 11:25

Deputatlardan xaricilərin Azərbaycanda keçirdiyi sorğuya reaksiya: “Uzun illər Azərbaycana İlham Əliyev rəhbərlik edəcək”

Hacı Məmmədovun bacısı jurnalistləri qınadı: “Nəyinizə lazımdır Hacının qəbri, axtarmayın!”
11.12.2017, 11:20

Hacı Məmmədovun bacısı jurnalistləri qınadı: “Nəyinizə lazımdır Hacının qəbri, axtarmayın!”

Bakı meri atəşfəşanlıq təşkil edəcək
11.12.2017, 11:13

Bakı meri atəşfəşanlıq təşkil edəcək

Keçmiş prezidenti yumurta atəşinə tutdular
11.12.2017, 11:09

Keçmiş prezidenti yumurta atəşinə tutdular

Daşnaklara qarşı savaşan polkovnik Məmməd Ağpolad kim olub?   
11.12.2017, 11:03

Daşnaklara qarşı savaşan polkovnik Məmməd Ağpolad kim olub?  

Bakı metrosunda HADİSƏ: 17 yaşlı gənc relslərinin üzərinə yıxıldı
11.12.2017, 10:03

Bakı metrosunda HADİSƏ: 17 yaşlı gənc relslərinin üzərinə yıxıldı

Bacısının ərini və qayınatasını GÜLLƏLƏDİ
11.12.2017, 10:03

Bacısının ərini və qayınatasını GÜLLƏLƏDİ

Parisdə "Qarabağ, mən səni tərk etmirəm" sənədli filmi nümayiş etdiriləcək
11.12.2017, 09:57

Parisdə "Qarabağ, mən səni tərk etmirəm" sənədli filmi nümayiş etdiriləcək

Bu il Azərbaycanda 160 min ton üzüm yığılıb   
11.12.2017, 09:41

Bu il Azərbaycanda 160 min ton üzüm yığılıb  

ARXİV