16 iyul 2018, Bazar ertəsi
Ana Səhifə - CƏMİYYƏT - İşğal olunmuş torpaqda İŞĞALÇINI MƏĞLUB ETMƏK HƏQİQƏTİ...
İşğal olunmuş torpaqda İŞĞALÇINI MƏĞLUB ETMƏK HƏQİQƏTİ...
23.10.2017, 21:31

Böyük Vətən müharibəsi ilə bağlı ən çox xatırlanan hadisələrdən biri də 1942-ci ildə almanların işğal etdiyi Kiyev şəhərində alman qoşunlarının futbol komandası ilə Kiyev “Dinamo”su arasında keçirilən oyundur. SSRİ dövründə bu oyun haqqında kitablar yazılıb, filmlər çəkilib, mətbuat öz səhifələrində bu olaya geniş yer ayırıb. Kiyevli futbolçular qələbə qazanarsa güllələnəcəklərini bilsələr də, almanları məğlub etməsi əfsanələşdirilərək çəmiyyətə təqdim olunub.

Həqiqətənmi almanlar məğlub olduqlarına görə kiyevli futbolçuları oyundan sonra stadionda güllələyiblər?

Modern.az saytı tarixi oyunla bağlı mifləri və həqiqətləri təqdim edir.

 

Sovet ideologiyası öz ənənəsinə sadiq qalaraq oyunla bağlı kiyevli futbolçuların “əfsanəvi qəhrəmanlıq obrazını” yaradıb və bu oyunu tarixə öz istədikləri kimi həkk edib. Belə ki, sovet dönəminin oyunla bağlı təqdimatına görə Kiyevin işğalından sonra alman qoşunları “NKVD”-nin komandası olan “Dinamo” ilə matç keçirmək təklifini veriblər. 1942-ci ilin iyun ayından başlanan oyunlar avqusta qədər davam edib. Kiyev futbolçuları bütün oyunlardan qalib çıxıblar. Turnirin gedişi almanların heç də könlünü açmayıb, əksinə qəzəblərinə səbəb olub. Nəhayət, avqustun 9-da onlar utanc gətirən oyunlara son qoymaq qərarına gəliblər. Həmin gün “Zenit” stadionda kiyevli futbolçular alman hərbi-hava qüvvələrinin komandası ilə görüşüblər. Birinci hissə 3-1 kiyevlilərin xeyrinə bitib. Fasilə zamanı SS zabitləri Kiyev futbolşularının geyinib-soyunma otağına daxil olublar. Alman zabitlərindən biri oyunun hakimini də çağırtdırıb. Yüksəkçinli alman zabiti fikrini bir cümlə ilə ifadə edib: “Qələbəniz taleyinizin faciəsinə bərabər olacaq...”

İkinci hissə başlanıb. Ukraynalı futbolçular xəbərdarlığa məhəl qoymayaraq almanları 5-3 hesabı ilə məğlub ediblər. Sovet ideologiyasının təqdim etdiyi bu oyunda ən maraqlı məqam isə ondan ibarətdir ki, guya oyunun sonunda qapıçı ilə təkbətək çıxan kiyevli hücumçu 100 faizlik qol vurmaq şansından imtina edərək topu zərbə ilə qapıya deyil, arxa tərəfə ötürərək alman futbolçularını qıcıqlandırıb. Oyundan sonra bütün futbolçular həbs olunaraq almanlar tərəfindən güllələniblər.

 

Bəs həqiqət necədir? 90-cı illərdən sonra həmin oyunun canlı şahidlərinin söylədikləri tam fərqlidir.

Belə ki, həqiqətən də almanlar futbol turnirinin küçirilməsinin təşəbbüskarı olublar. Turnirdə iştirak edən komanda Kiyev “Dinamo”su deyil, “Start” komandası olub. Bu komandanın tərkibində “Dinamo”çular da olub. Komandanın bütün futbolçuları 1 saylı çörək zavodunun işçiləri olub. Turniri təşkil etməkdə almanlar işğal altında olan Kiyevdə həyatı canlandırmaq məqsədini daşıyıb. Oyun zamanı almanların ünvanlarına yağdırdıqları lənətə görə “Start” komandasının azarkeşlərindən bir neçəsi almanlar tərəfindən həbs olunub. Hətta azarkeşlərin çılğınlığının qarşısını almaq üçün havaya atəşlər açılıb.

Oyun “Start”-ın qələbəsi ilə başa çatıb. Komandanın heç bir oyunçusu həbs edilməyib və güllələnməyib. Hətta bu oyundan sonra “Start”-ın alman futbolçuları ilə daha iki görüşü keçirilib.

 

Bəs futbolçular nə vaxt və hansı səbəbdən güllələniblər? Əvvəla qeyd etmək lazımdır ki, heç də bütün furbolçular güllələnməyib.

Həbslər bir neçə aydan sonra başlayıb. Belə ki, SS zabitlərinə 1 saylı çörək zavodunda almanlar üçün hazırlanan çörəklərin içərisinə şüşə qırıntıları qatmaq haqqında məlumat çatdırılıb. Bu məlumatdan sonra zavodun 200-dən artıq işçisi həbs olunuraq Sırets düşərgəsinə göndərilib. Həbs olunanların arasında “Start” komandasının oyunçuları da olub. Bütün həbs ounanlar ən ağır işləri görməyə cəlb olunublar.

Futbolçulardan dörd nəfər isə güllələnməyə məhkum olunub. Nikolay Korotkix, İvan Kuzmenko, Aleksey Klimenko və Nikolay Truseviç Kiyev “Dinamo”sunun oyunçuları olub.

 

Futbolşuların güllələnmə səbəbləri haqqında bir neçə versiya var. Amma bu versiyaların heç biri tarixi avqust oyunundakı qələbə ilə bağlı deyil.

Əsas versiya dinamoçuların “NKVD” ilə sıx əlaqədə olmalarıdır. Hətta furbolçuların evində axtarış aparılarkən “NKVD” ilə bağlı sənəd və şəkillər də tapılıb.

Bütün bu versiyalara, miflərə və həqiqətlərə baxmayaraq, bu hadisədə bir gerçəklik var: İşğal olunmuş torpaqda işğalçını məğlub etmək həqiqəti...

Məhz elə buna görə də bu tarixi matçın əsas qəhrəmanlarının, güllələnmiş futbolçuların Ukrayna paytaxtının Labanovski adına mərkəzi stadionunun qarşısında möhtəşəm monumenti ucalıb...

 

Kiyev şəhəri, 21 oktyabr, 2017-ci il

Foto müəllifindir

 

 


İlham Cəmiloğlu
Xəbərin müəllifi
xeber, parlament, ölkə, qarabağ, müsahibə, müəlliflər, təhsil, iqtisadiyyat, reportaj, gündəm, mədəniyyət, dünya, media, ədəbiyyat, fotosöhbət, Azərbaycan, xəbərlər, Russia, Turkey, Azerbaijan, Bakı, Baku

Şərh yaz

Bu kateqoriyadan olan xəbərlər
SON XƏBƏR
Dövlət Neft Fondu gəlir və xərclərini açıqladı
16.07.2018, 20:14

Dövlət Neft Fondu gəlir və xərclərini açıqladı

Trampla Putinin mətbuat konfransında İNSİDENT
16.07.2018, 20:03

Trampla Putinin mətbuat konfransında İNSİDENT

Azərbaycanda yeni Dövlət Agentliyi yaradıldı
16.07.2018, 19:56

Azərbaycanda yeni Dövlət Agentliyi yaradıldı

Putin və Trampın mətbuat konfransında insident olub
16.07.2018, 19:51

Putin və Trampın mətbuat konfransında insident olub

Putin: “Rusiya və ABŞ dünyada təhlükəsizliyin təmin olunmasında məsuliyyət daşıyır”
16.07.2018, 19:43

Putin: “Rusiya və ABŞ dünyada təhlükəsizliyin təmin olunmasında məsuliyyət daşıyır”

Mətbuat Şurasının İdarə Heyəti Gəncə hadisələrini iclasda müzakirə edib
16.07.2018, 19:33

Mətbuat Şurasının İdarə Heyəti Gəncə hadisələrini iclasda müzakirə edib

Prezident yanında Bilik Fondunun Himayəçilik Şurasının üzvləri təyin edilib
16.07.2018, 19:26

Prezident yanında Bilik Fondunun Himayəçilik Şurasının üzvləri təyin edilib

BTC vasitəsilə 3 milyard barel neft ixrac olunub
16.07.2018, 19:18

BTC vasitəsilə 3 milyard barel neft ixrac olunub

Nazir Bakı Yay Enerji Məktəbində çıxış etdi
16.07.2018, 19:09

Nazir Bakı Yay Enerji Məktəbində çıxış etdi

Rusiyada “quş qripi” aşkarlandı
16.07.2018, 19:00

Rusiyada “quş qripi” aşkarlandı

Bakı Metropolitenindən paytaxtdakı çökmə ilə bağlı AÇIQLAMA
16.07.2018, 18:45

Bakı Metropolitenindən paytaxtdakı çökmə ilə bağlı AÇIQLAMA

ANAMA işçiləri təltif edildi - SİYAHI
16.07.2018, 18:29

ANAMA işçiləri təltif edildi - SİYAHI

Prezident qəzetlərə maliyyə yardımı ayırdı
16.07.2018, 18:16

Prezident qəzetlərə maliyyə yardımı ayır

Tramp Putinlə görüşdən razı qaldı
16.07.2018, 18:10

Tramp Putinlə görüşdən razı qaldı

Qəzəbli kütlə 300 timsahı öldürdü
16.07.2018, 17:48

Qəzəbli kütlə 300 timsahı öldürdü

UNEC-in gənc müəllimi ABŞ universitetində tədqiqat aparır
16.07.2018, 17:41

UNEC-in gənc müəllimi ABŞ universitetində tədqiqat aparır

Deputat: “Dövlətimizə arxadan zərbə vurmaq istəyənlərin niyyəti puç oldu”   
16.07.2018, 17:30

Deputat: “Dövlətimizə arxadan zərbə vurmaq istəyənlərin niyyəti puç oldu”  

Fuad Muradov Almaniyada azərbaycanlı iş adamları ilə görüşüb - FOTOLAR
16.07.2018, 17:29

Fuad Muradov Almaniyada azərbaycanlı iş adamları ilə görüşüb - FOTOLAR

Tramp Putinlə tək qalmaq üçün təkid edib
16.07.2018, 17:18

Tramp Putinlə tək qalmaq üçün təkid edib

Manatın sabahkı MƏZƏNNƏSİ
16.07.2018, 17:17

Manatın sabahkı MƏZƏNNƏSİ

Əbülfəs Qarayev Qazaxda vətəndaşları qəbul edəcək
16.07.2018, 17:12

Əbülfəs Qarayev Qazaxda vətəndaşları qəbul edəcək

Azercell-in 4G şəbəkəsi daha 5 bölgə boyu genişləndi
16.07.2018, 17:08

Azercell-in 4G şəbəkəsi daha 5 bölgə boyu genişləndi

12 yaşlı Məhəmmədi iflic olmaqdan xilas edək!
16.07.2018, 17:03

12 yaşlı Məhəmmədi iflic olmaqdan xilas edək!

Adnan Oktarın Azərbaycanda fəaliyyət göstərən daha bir ŞİRKƏTİ
16.07.2018, 17:03

Adnan Oktarın Azərbaycanda fəaliyyət göstərən daha bir ŞİRKƏTİ

Agentlikdən sosial layihə: “Sevgi-Məsuliyyətdir”
16.07.2018, 17:02

Agentlikdən sosial layihə: “Sevgi-Məsuliyyətdir”

Dünyəvi dövlətin sarsılmazlığı Gəncə hadisələrinin sifarişçiləri üçün ən ağır cəzadır
16.07.2018, 17:00

Dünyəvi dövlətin sarsılmazlığı Gəncə hadisələrinin sifarişçiləri üçün ən ağır cəzadır

Yerevanda bina uçdu: ölən və yaralananlar var
16.07.2018, 16:57

Yerevanda bina uçdu: ölən və yaralananlar var

Eldar Əzizov yeni vəzifəyə gətirildi - Bakı Meriyası ona tapşırıldı - DOSYE   
16.07.2018, 16:57

Eldar Əzizov yeni vəzifəyə gətirildi - Bakı Meriyası ona tapşırıldı - DOSYE  

Qanunsuz yolla əldə edilmiş meşə materialı aşkar edilib
16.07.2018, 16:31

Qanunsuz yolla əldə edilmiş meşə materialı aşkar edilib

Cənubi koreyalılar haqda...
16.07.2018, 16:22

Cənubi koreyalılar haqda...

Tramp Putindən öncə Ərdoğanla danışıb
16.07.2018, 16:16

Tramp Putindən öncə Ərdoğanla danışıb

Azərbaycanda Türkiyənin daha bir hərbi məktəbinə qəbul elan edildi
16.07.2018, 16:15

Azərbaycanda Türkiyənin daha bir hərbi məktəbinə qəbul elan edildi

“Bölgələrdən bölgələrə” Yaradıcılıq Festivalı Mingəçevirdə
16.07.2018, 16:06

“Bölgələrdən bölgələrə” Yaradıcılıq Festivalı Mingəçevirdə

Ali Məhkəməsinin Plenumu İlqar Məmmədov barəsindəki qərarı LƏĞV ETDİ
16.07.2018, 16:01

Ali Məhkəməsinin Plenumu İlqar Məmmədov barəsindəki qərarı LƏĞV ETDİ

Yerevanın yeni meri seçilmədi
16.07.2018, 15:56

Yerevanın yeni meri seçilmədi

ARXİV