23 yanvar 2018, Çərşənbə
Ana Səhifə - CƏMİYYƏT - İşğal olunmuş torpaqda İŞĞALÇINI MƏĞLUB ETMƏK HƏQİQƏTİ...
İşğal olunmuş torpaqda İŞĞALÇINI MƏĞLUB ETMƏK HƏQİQƏTİ...
23.10.2017, 21:31

Böyük Vətən müharibəsi ilə bağlı ən çox xatırlanan hadisələrdən biri də 1942-ci ildə almanların işğal etdiyi Kiyev şəhərində alman qoşunlarının futbol komandası ilə Kiyev “Dinamo”su arasında keçirilən oyundur. SSRİ dövründə bu oyun haqqında kitablar yazılıb, filmlər çəkilib, mətbuat öz səhifələrində bu olaya geniş yer ayırıb. Kiyevli futbolçular qələbə qazanarsa güllələnəcəklərini bilsələr də, almanları məğlub etməsi əfsanələşdirilərək çəmiyyətə təqdim olunub.

Həqiqətənmi almanlar məğlub olduqlarına görə kiyevli futbolçuları oyundan sonra stadionda güllələyiblər?

Modern.az saytı tarixi oyunla bağlı mifləri və həqiqətləri təqdim edir.

 

Sovet ideologiyası öz ənənəsinə sadiq qalaraq oyunla bağlı kiyevli futbolçuların “əfsanəvi qəhrəmanlıq obrazını” yaradıb və bu oyunu tarixə öz istədikləri kimi həkk edib. Belə ki, sovet dönəminin oyunla bağlı təqdimatına görə Kiyevin işğalından sonra alman qoşunları “NKVD”-nin komandası olan “Dinamo” ilə matç keçirmək təklifini veriblər. 1942-ci ilin iyun ayından başlanan oyunlar avqusta qədər davam edib. Kiyev futbolçuları bütün oyunlardan qalib çıxıblar. Turnirin gedişi almanların heç də könlünü açmayıb, əksinə qəzəblərinə səbəb olub. Nəhayət, avqustun 9-da onlar utanc gətirən oyunlara son qoymaq qərarına gəliblər. Həmin gün “Zenit” stadionda kiyevli futbolçular alman hərbi-hava qüvvələrinin komandası ilə görüşüblər. Birinci hissə 3-1 kiyevlilərin xeyrinə bitib. Fasilə zamanı SS zabitləri Kiyev futbolşularının geyinib-soyunma otağına daxil olublar. Alman zabitlərindən biri oyunun hakimini də çağırtdırıb. Yüksəkçinli alman zabiti fikrini bir cümlə ilə ifadə edib: “Qələbəniz taleyinizin faciəsinə bərabər olacaq...”

İkinci hissə başlanıb. Ukraynalı futbolçular xəbərdarlığa məhəl qoymayaraq almanları 5-3 hesabı ilə məğlub ediblər. Sovet ideologiyasının təqdim etdiyi bu oyunda ən maraqlı məqam isə ondan ibarətdir ki, guya oyunun sonunda qapıçı ilə təkbətək çıxan kiyevli hücumçu 100 faizlik qol vurmaq şansından imtina edərək topu zərbə ilə qapıya deyil, arxa tərəfə ötürərək alman futbolçularını qıcıqlandırıb. Oyundan sonra bütün futbolçular həbs olunaraq almanlar tərəfindən güllələniblər.

 

Bəs həqiqət necədir? 90-cı illərdən sonra həmin oyunun canlı şahidlərinin söylədikləri tam fərqlidir.

Belə ki, həqiqətən də almanlar futbol turnirinin küçirilməsinin təşəbbüskarı olublar. Turnirdə iştirak edən komanda Kiyev “Dinamo”su deyil, “Start” komandası olub. Bu komandanın tərkibində “Dinamo”çular da olub. Komandanın bütün futbolçuları 1 saylı çörək zavodunun işçiləri olub. Turniri təşkil etməkdə almanlar işğal altında olan Kiyevdə həyatı canlandırmaq məqsədini daşıyıb. Oyun zamanı almanların ünvanlarına yağdırdıqları lənətə görə “Start” komandasının azarkeşlərindən bir neçəsi almanlar tərəfindən həbs olunub. Hətta azarkeşlərin çılğınlığının qarşısını almaq üçün havaya atəşlər açılıb.

Oyun “Start”-ın qələbəsi ilə başa çatıb. Komandanın heç bir oyunçusu həbs edilməyib və güllələnməyib. Hətta bu oyundan sonra “Start”-ın alman futbolçuları ilə daha iki görüşü keçirilib.

 

Bəs futbolçular nə vaxt və hansı səbəbdən güllələniblər? Əvvəla qeyd etmək lazımdır ki, heç də bütün furbolçular güllələnməyib.

Həbslər bir neçə aydan sonra başlayıb. Belə ki, SS zabitlərinə 1 saylı çörək zavodunda almanlar üçün hazırlanan çörəklərin içərisinə şüşə qırıntıları qatmaq haqqında məlumat çatdırılıb. Bu məlumatdan sonra zavodun 200-dən artıq işçisi həbs olunuraq Sırets düşərgəsinə göndərilib. Həbs olunanların arasında “Start” komandasının oyunçuları da olub. Bütün həbs ounanlar ən ağır işləri görməyə cəlb olunublar.

Futbolçulardan dörd nəfər isə güllələnməyə məhkum olunub. Nikolay Korotkix, İvan Kuzmenko, Aleksey Klimenko və Nikolay Truseviç Kiyev “Dinamo”sunun oyunçuları olub.

 

Futbolşuların güllələnmə səbəbləri haqqında bir neçə versiya var. Amma bu versiyaların heç biri tarixi avqust oyunundakı qələbə ilə bağlı deyil.

Əsas versiya dinamoçuların “NKVD” ilə sıx əlaqədə olmalarıdır. Hətta furbolçuların evində axtarış aparılarkən “NKVD” ilə bağlı sənəd və şəkillər də tapılıb.

Bütün bu versiyalara, miflərə və həqiqətlərə baxmayaraq, bu hadisədə bir gerçəklik var: İşğal olunmuş torpaqda işğalçını məğlub etmək həqiqəti...

Məhz elə buna görə də bu tarixi matçın əsas qəhrəmanlarının, güllələnmiş futbolçuların Ukrayna paytaxtının Labanovski adına mərkəzi stadionunun qarşısında möhtəşəm monumenti ucalıb...

 

Kiyev şəhəri, 21 oktyabr, 2017-ci il

Foto müəllifindir

 

 


İlham Cəmiloğlu
Xəbərin müəllifi

Şərh yaz

Bu kateqoriyadan olan xəbərlər
SON XƏBƏR
Yeni vergi islahatları: Süni əngəllər qalxacaq, yaşlılar penisya, müəllimlər maaş alacaq, əsgərə şərait yaradılacaq
23.01.2018, 11:44

Yeni vergi islahatları: Süni əngəllər qalxacaq, yaşlılar penisya, müəllimlər maaş alacaq, əsgərə şərait yaradılacaq

100-dən çox oğlanı zorlayan manyak yaxalandı
23.01.2018, 11:44

100-dən çox oğlanı zorlayan manyak yaxalandı

Rusiya şirkəti Xankəndində əyləncə kompleksi tikir - TƏXRİBAT
23.01.2018, 11:27

Rusiya şirkəti Xankəndində əyləncə kompleksi tikir - TƏXRİBAT

Dünyaya üç cümləlik şahanə Türk mesajı!
23.01.2018, 11:26

Dünyaya üç cümləlik şahanə Türk mesajı!

Rezidenturaya qəbul olmaq istəyənlər üçün sınaq imtahanı keçiriləcək
23.01.2018, 11:22

Rezidenturaya qəbul olmaq istəyənlər üçün sınaq imtahanı keçiriləcək

Bakı Ali Neft Məktəbi Amerika ilə əməkdaşlığı genişləndirir
23.01.2018, 11:15

Bakı Ali Neft Məktəbi Amerika ilə əməkdaşlığı genişləndirir

Azərbaycan məhsulları dünyanın ən nüfuzlu beynəlxalq sərgisində - FOTOLAR
23.01.2018, 11:14

Azərbaycan məhsulları dünyanın ən nüfuzlu beynəlxalq sərgisində - FOTOLAR

Azərbaycanda internetdən istifadə və dünyada III YER
23.01.2018, 11:09

Azərbaycanda internetdən istifadə və dünyada III YER

Bakıda gizlədilən odlu silah aşkarlandı
23.01.2018, 10:59

Bakıda gizlədilən odlu silah aşkarlandı

Dövlət qulluğuna qəbulla bağlı təkrar sınaq imtahanı keçiriləcək
23.01.2018, 10:57

Dövlət qulluğuna qəbulla bağlı təkrar sınaq imtahanı keçiriləcək

 UNEC-in keyfiyyət elçiləri ilə görüş
23.01.2018, 09:59

UNEC-in keyfiyyət elçiləri ilə görüş

Bakıda gənc özünü asdı
23.01.2018, 09:57

Bakıda gənc özünü asdı

Gürcüstandan Azərbaycana ban nömrəsi saxtalaşdırılan maşın gətirilib - FOTO
23.01.2018, 09:45

Gürcüstandan Azərbaycana ban nömrəsi saxtalaşdırılan maşın gətirilib - FOTO

Yaponiya GUAM-a niyə maraq göstərir? - SƏBƏBLƏR
23.01.2018, 09:45

Yaponiya GUAM-a niyə maraq göstərir? - SƏBƏBLƏR

Hollivudun ən qocaman aktrisası öldü   
23.01.2018, 09:40

Hollivudun ən qocaman aktrisası öldü  

Ermənistan atəşkəsi 112 dəfə pozdu
23.01.2018, 09:39

Ermənistan atəşkəsi 112 dəfə pozdu

Ələt Azad İqtisadi Zonasında iki işçi dili olacaq
23.01.2018, 09:30

Ələt Azad İqtisadi Zonasında iki işçi dili olacaq

Ötən gün Azərbaycanda 26 şübhəli saxlanılıb   
23.01.2018, 09:05

Ötən gün Azərbaycanda 26 şübhəli saxlanılıb  

Yeni vergilər naziri “Naz-Lifan”dan istifadə edir
23.01.2018, 09:03

Yeni vergilər naziri “Naz-Lifan”dan istifadə edir

Hindistanın ən təhlükəli terrorçusu tutuldu
23.01.2018, 09:01

Hindistanın ən təhlükəli terrorçusu tutuldu

Manat və dolların bugünkü məzənnəsi
23.01.2018, 08:45

Manat və dolların bugünkü məzənnəsi

Türkiyə "Zeytun budağı" əməliyyatında şəhid verdi
23.01.2018, 00:59

Türkiyə "Zeytun budağı" əməliyyatında şəhid verdi

Bakıda 58 yaşlı kişi evində bıçaqlandı
23.01.2018, 00:50

Bakıda 58 yaşlı kişi evində bıçaqlandı

ABŞ qondarma rejimin "vətəndaşlarına" viza verir - Video   
23.01.2018, 00:37

ABŞ qondarma rejimin "vətəndaşlarına" viza verir - Video  

Türklərlə kürdlər arasında kütləvi dava
23.01.2018, 00:25

Türklərlə kürdlər arasında kütləvi dava

Oktan ədədi 95-dən az olan benzin növlərinin aksiz vergisi 200 dəfə artırılıb
23.01.2018, 00:11

Oktan ədədi 95-dən az olan benzin növlərinin aksiz vergisi 200 dəfə artırılıb

Prezident “Royal Phillips”in baş icraçı direktoru ilə müzakirə apardı
22.01.2018, 23:57

Prezident “Royal Phillips”in baş icraçı direktoru ilə müzakirə apardı

Sumqayıtda intihara cəhdin qarşısı alınıb
22.01.2018, 23:43

Sumqayıtda intihara cəhdin qarşısı alınıb

Azərbaycan nefti ucuzlaşdı
22.01.2018, 23:26

Azərbaycan nefti ucuzlaşdı

Avtobus qəzasında 18 nəfər öldü
22.01.2018, 23:15

Avtobus qəzasında 18 nəfər öldü

BMT-nin Yəmən üzrə xüsusi elçisi istefa verib
22.01.2018, 22:59

BMT-nin Yəmən üzrə xüsusi elçisi istefa verib

“Planlaşdırılmış bütün ərazilər nəzarət altına alınıb” – Bəkir Bozdağ
22.01.2018, 22:45

“Planlaşdırılmış bütün ərazilər nəzarət altına alınıb” – Bəkir Bozdağ

Ciddi və ya qeyri-ciddi saydığımız İNANCLAR
22.01.2018, 22:29

Ciddi və ya qeyri-ciddi saydığımız İNANCLAR

Tramp Davosa getməyə bilər
22.01.2018, 22:13

Tramp Davosa getməyə bilər

1 stəkan ilıq su və yarım qaşıq sarıkök – İNANILMAZ NƏTİCƏ
22.01.2018, 21:58

1 stəkan ilıq su və yarım qaşıq sarıkök – İNANILMAZ NƏTİCƏ

ARXİV
SORĞU
Hansı şirkətlər sosial layihələrə dəstək verir, xeyriyyəçilik edir?
BP Azərbaycan(42.5%)
SOCAR(12.7%)
Azersun Holding(10.6%)
Azercell(4.25%)
Bakcell(8.51%)
Nar mobile(2.12%)
Gilan Holdinq(4.25%)
Nurgun Group(2.12%)
Paşa Holding(2.12%)
Akkord(10.6%)