20 sentyabr 2017, Çərşənbə axşamı
Ana Səhifə - REPORTAJ - Azərbaycanda heç kimin siqaret çəkmədiyi unikal kəndin adı YUNESKO-ya gedib çatıb - MARAQLI
Azərbaycanda heç kimin siqaret çəkmədiyi unikal kəndin adı YUNESKO-ya gedib çatıb - MARAQLI
14.03.2017, 14:14

Siqaretin sağlamlığa ziyanından illərdir ki, danışılır, ona qarşı müxtəlif cür təbliğat aparılır. Di gəl ki, siqaret çəkmək kimi zərərli vərdişə aludə olanların sayı nəinki azalır, əksinə, artır...

İndi siqaretin aludəçisinə çevrilənlər arasında hər yaşdan, hər cinsdən olanlar var – kişi, qadın, qoca, cavan, uşaq... Heç bir qanun, qadağa siqaret çəkənləri bu vərdişdən çəkindirə bilmir. Bəziləri siqareti “özünü göstərmək” xətrinə damağına qoysa da, çoxları siqaretlə necə deyərlər, “yatıb-durur”.

Bu problem bütün dünyanı ağuşuna alıb və çoxdan qlobal məsələlər sırasına daxil edilib.

Yəqin ki, indi dünyada elə bir yaşayış məntəqəsi yoxdu ki, orda heç kim siqaret çəkməsin. Əgər olsaydı, o kənd, o qəsəbə, o şəhər unikal bir yaşayış yeri kimi bəlkə də “Ginnesin Rekordlar Kitabı”na düşə bilərdi.

Amma belə bir yer əvvəllər – yaxın keçmişə qədər olub. Həm də elə bizim ölkəmizdə - Azərbaycanda. Bu, Kəlbəcər rayonunun Quzey Çirkin kəndidir. 1993-cü ilin aprelinədək işğal olunmayan bu kənddə heç 1 nəfər də siqaret çəkməyib.


Bəs necə olub ki, bu kənddə heç kim siqaret aludəçisi olmayıb?


Kəlbəcər rayonunun Quzey Çirkin kəndinin sakini Əlövsət Ağalarov bu haqda Modern.az saytına danışıb.

 

“Siqaret çəkənləri bezdirib kənddən çıxarardılar”

Əlövsət Ağalarov Quzey Çirkin kəndində heç kəsin siqaret çəkmədiyini təsdiqləyib.


“Bu, dədə-babadan gəlmə bir ənənə idi. Kəndin ağsaqqalları yığışıb belə bir qadağa qoymuşdular ki, kim siqaret çəksə, gərək kəndi tərk eləsin. Fərz edin ki, kəndin mağazasına rayon istehsalat şöbəsindən siqaret gətirilirdi və həmin siqaretlər aylarla orada qalırdı. Heç bir kənd sakini siqaret almırdı. Təsadüfən kəndə qonaq gələn şəxslər onu ala bilərdi. Artıq “Raypo”dan da bilirdilər ki, bizim kəndin mağazasına siqaret verməyə ehtiyac yoxdur. Bu bir ənənə idi. Çox qəribəydi ki, bizə qonşu kəndlərdə siqaret çəkirdilər. Qonşu kəndlərin sakinləri arasında həm yaşlı adamlar, həm də cavanlardan siqaret çəkənlər az deyildi. Kəndimizə toya, yasa, qonaq qalmağa gələnlər olurdu. Onlar yığışıb bir yerdə siqaret çəkəndə bizim kəndin sakinləri həmin adamları bezdirib Quzey Çirkin ən çıxarardılar. Onlara başa salırdılar ki, bir də bu kəndə gələndə siqaret çəkməsinlər. Və həmin qonaqlar növbəti dəfə kəndə gələndə siqaret çəkməzdilər.
Bax, bizim kəndimizdə belə bir daşlaşmış adət vardı. Daha sonralar Kəlbəcər, o cümlədən bizim  kənd  rayon işğal olundu, həmin adət aradan çıxdı, unuduldu”.



“Siqaret çəkəni yerə yıxıb, ağzına mal peyini basırdılar…”

Müsahibimiz deyir ki, onun doğma kəndində siqaretə qarşı bir allergiya formalaşıbmış.

“Sizə olan hadisələrdən danışım. Deməli, yanacaqdoldurma məntəqəsində Camal adlı şəxs işləyirdi. O, aradabir gizlin siqaret çəkirmiş. Kimsə onun siqaret çəkdiyini görüb, gəlib kəndə xəbər vermişdi ki, Camala nəzarət olunsun. Kənd ağsaqqalları yığılıb cavanlara göstəriş vermişdilər ki, “Camalı tutun”. Cavanlar Camalı tutub, yıxmışdılar yerə. Sonra da cibindəki siqareti çıxarıb, əzmişdilər. Və ona dərs olsun deyə, ağzına mal peyini basmışdılar. Camalın “ay öldüm”, “ay boğuldum” kimi fəryadına məhəl qoyulmamışdı. Camal o hadisədən sonra əlinə bir də siqaret almadı.

Bax, o zamanlar kəndin ağsaqqallarına hörmət-izzət vardı. İndiki kimi deyildi. Ağsaqqalın bir kəlmə sözü hamıya bəs edirdi.

Bir dəfə də əsgərlikdən yenicə gəlmiş gənci cəzalandırmışdılar. O da siqaret çəkirdi. Onu da görüb ağsaqqallara xəbər vermişdilər. Ağsaqqallar onun valideynlərinə xəbər göndəırmişdilər: ya bu kənddən köçürsünüz, ya da oğlunuz  siqareti tərgidir. O oğlan həmin gündən qorxusundan siqareti tərgitdi”.  


“İndi həmkəndlilərimiz siqaret çəkirlər...”


Müsahibimiz onu da qeyd edib ki, Quzey Çirkin kəndi məhz siqaret çəkilmədiyinə görə YUNESCO-nun kitabına da düşüb:

“O vaxtlar kənddə tütün əkərdilər. Tütünü ondan hazırlanan tənbəkini satmaq üçün əkirdilər. Tək-tük hallarda kimsə onu kağıza büküb, çəkmişdi. O da daha sonra yığışdırıldı.
Bizim kənddə əkinçilik, heyvandarlıq və tütünçülük inkişaf etmişdi. Amma tütün əkilməsinə baxmayaraq, insanlar siqaret çəkmirdilər. Quzey Çirkin kəndində siqaretə nifrət vardı.

Amma dövran dəyişdi, araya köçkünlük düşdü… İndi məcburi köçkün həyatı yaşayan Quzey Çirkin sakinləri arasında siqaret çəkənlər var. Mən təxmini 7-8 nəfəri tanıyırm. Amma sayları elə də çox deyil. Çünki o adət-ənənə kənd adamlarının yaddaşında hələ də qalır. Hamı bilir ki, siqaret çəkmək olmaz. Həmçinin övladlarına da bunu başa salırlar”.


“Biri 100 yaşında rəhmətə gedəndə elə bilirdin ki, cavan adam ölüb”

Əlövsət Ağalarov deyir ki, Quzey Çirkin Azərbaycanda uzunömürlü inşanların ən çox yaşadığı kəndlərdən biri olub:


“Mənim nənəm 114 yaşında rəhmətə gedib. Kəndimizdə xəstəlikdən erkən yaşlarda ölən yox idi. Rəhmətə gedənlərin 90, 95, 100 yaşı olardı. Onda da elə bir ağlaşma qurulurdu ki, sanki cavan adam ölüb. Elə olub ki, 8,10 il ərzində bizim kənddə rəhmətə gedən olmayıb. Kəndin havası, suyu, təbiəti elə gözəl, elə saf idi ki… İnsanları da saf idi. Heç kim heç kimin toyuğuna kiş deməzdi, hərə öz işi ilə məşğul olurdu.
Bir sözlə, bizim kəndimizdən yox idi…”.

 

Mirmahmud KAZIMOĞLU

 


Şərh yaz

Bu kateqoriyadan olan xəbərlər
SON XƏBƏR
Sahibkarların yoxlanmasına qoyulan qadağanın müddəti başa çatır - Nə dəyişdi?   
20.09.2017, 09:26

Sahibkarların yoxlanmasına qoyulan qadağanın müddəti başa çatır - Nə dəyişdi?  

Ermənistan cəbhədə təxribat yaratdı 
20.09.2017, 09:19

Ermənistan cəbhədə təxribat yaratdı 

Manat və dolların bugünkü MƏZƏNNƏSİ
20.09.2017, 09:14

Manat və dolların bugünkü MƏZƏNNƏSİ

Mehman Əliyev: “İstəyirlərsə, gedib təzədən türmədə oturum...”
20.09.2017, 09:09

Mehman Əliyev: “İstəyirlərsə, gedib təzədən türmədə oturum...”

Yol Polisi: Velosiped qəzalarında 11 nəfər ölüb
20.09.2017, 09:03

Yol Polisi: Velosiped qəzalarında 11 nəfər ölüb

Azərbaycanda 10 nəfər SSRİ Xalq artisti qalıb - ADLAR   
20.09.2017, 08:59

Azərbaycanda 10 nəfər SSRİ Xalq artisti qalıb - ADLAR  

Bakıda bal yarmarkası keçiriləcək   
20.09.2017, 08:34

Bakıda bal yarmarkası keçiriləcək  

Biləsuvarda ağır yol qəzası - 4 ölü, 1 yaralı
20.09.2017, 08:29

Biləsuvarda ağır yol qəzası - 4 ölü, 1 yaralı

Salyanda qəzada ölənlərin hamısı eyni şirkətin işçiləridir  - Yenilənib, VİDEO
20.09.2017, 00:48

Salyanda qəzada ölənlərin hamısı eyni şirkətin işçiləridir  - Yenilənib, VİDEO

Meksikada zəlzələ nəticəsində 5 nəfər öldü - Yenilənib
20.09.2017, 00:36

Meksikada zəlzələ nəticəsində 5 nəfər öldü - Yenilənib

Paytaxta köçən 4 uşaq təhsil ala bilmir - VİDEO
20.09.2017, 00:23

Paytaxta köçən 4 uşaq təhsil ala bilmir - VİDEO

Bu gün Azərbaycanda Neftçilər günü qeyd olunur
20.09.2017, 00:11

Bu gün Azərbaycanda Neftçilər günü qeyd olunur

Yevlaxda təmizlik işçilərini daşıyan avtobus aşdı
19.09.2017, 23:27

Yevlaxda təmizlik işçilərini daşıyan avtobus aşdı

Naxçıvan əhalisinin sayı 451 min 132 nəfərə çatıb
19.09.2017, 23:14

Naxçıvan əhalisinin sayı 451 min 132 nəfərə çatıb

Bakıda daşınmaz əmlak bahalaşacaq...
19.09.2017, 22:44

Bakıda daşınmaz əmlak bahalaşacaq...

Qarabağı ermənilərə verməyən Xruşovun Almaniya kansleri haqqında “ŞALVARALTI” MÜLAHİZƏSİ
19.09.2017, 22:12

Qarabağı ermənilərə verməyən Xruşovun Almaniya kansleri haqqında “ŞALVARALTI” MÜLAHİZƏSİ

Azərbaycan İsrail-Fələstin münaqişəsinin siyasi həllini dəstəkləyir   
19.09.2017, 21:37

Azərbaycan İsrail-Fələstin münaqişəsinin siyasi həllini dəstəkləyir  

Azərbaycan prezidenti BMT-də ümumi müzakirələrin açılışında iştirak edib - FOTOLAR
19.09.2017, 21:19

Azərbaycan prezidenti BMT-də ümumi müzakirələrin açılışında iştirak edib - FOTOLAR

19.09.2017, 21:06

"Rusiyanın bu siyasəti təəccüb, ciddi sual və dərin təəssüf doğurur" - Hikmət Hacıyev

"Şimali Koreyanı tamamilə məhv etməkdən başqa seçimimiz olmayacaq" - Tramp
19.09.2017, 20:48

"Şimali Koreyanı tamamilə məhv etməkdən başqa seçimimiz olmayacaq" - Tramp

"Gazelli"dəki yanğında xəsarət alan olmayıb
19.09.2017, 20:33

"Gazelli"dəki yanğında xəsarət alan olmayıb

Çin Azərbaycanın iki nazirliyinə 21 min ədəd noutbuk verib
19.09.2017, 20:17

Çin Azərbaycanın iki nazirliyinə 21 min ədəd noutbuk verib

Pambıqçıları daşıyan mikroavtobus aşdı
19.09.2017, 20:05

Pambıqçıları daşıyan mikroavtobus aşdı

Bakı-Supsa neft kəmərindən oğurluğa cəhd olub
19.09.2017, 19:51

Bakı-Supsa neft kəmərindən oğurluğa cəhd olub

Tramp BMT tribunasından İranı sərt tənqid etdi
19.09.2017, 19:00

Tramp BMT tribunasından İranı sərt tənqid etdi

Bakının bu ərazilərində qaz məhdudiyyətlərlə veriləcək
19.09.2017, 18:44

Bakının bu ərazilərində qaz məhdudiyyətlərlə veriləcək

Aleksandr Plemakova Azərbaycan Prezidentinin fərdi təqaüdü verilib
19.09.2017, 18:31

Aleksandr Plemakova Azərbaycan Prezidentinin fərdi təqaüdü verilib

Prezident neftçiləri orden və medallarla təltif etdi - SİYAHI
19.09.2017, 18:20

Prezident neftçiləri orden və medallarla təltif etdi - SİYAHI

Paytaxtda mənzildə meyit tapılıb
19.09.2017, 18:07

Paytaxtda mənzildə meyit tapılıb

Şura Katibliyinin məsləhətçisi: QHT sektorunun inkişafı üçün dəstək davam etdirilir
19.09.2017, 17:47

Şura Katibliyinin məsləhətçisi: QHT sektorunun inkişafı üçün dəstək davam etdirilir

Azərbaycan və Ermənistan XİN rəhbərləri Nyu-Yorkda görüşə bilər
19.09.2017, 17:40

Azərbaycan və Ermənistan XİN rəhbərləri Nyu-Yorkda görüşə bilər

Cahangir Əsgərovun ailə şirkətində güclü yanğın oldu
19.09.2017, 17:38

Cahangir Əsgərovun ailə şirkətində güclü yanğın oldu

Abşeron Gənclər Şəhərciyində “JEK”in özbaşınılığı – icra hakimiyyəti “bizlik deyil” deyir
19.09.2017, 17:23

Abşeron Gənclər Şəhərciyində “JEK”in özbaşınılığı – icra hakimiyyəti “bizlik deyil” deyir

Dilqəm Əsgərovun oğlu ATƏT-in Varşava sammitində KÖMƏK İSTƏDİ   
19.09.2017, 17:14

Dilqəm Əsgərovun oğlu ATƏT-in Varşava sammitində KÖMƏK İSTƏDİ  

Nazim İbrahimov UAK-la bağlı son qərarı pislədi
19.09.2017, 17:10

Nazim İbrahimov UAK-la bağlı son qərarı pislədi

ARXİV
SORĞU
Məhərrəmliyin əsas şərtlərini qəbul edirsiniz?
- Bəli qəbul edirəm və Kərbəla şəhidlərinə mütləq yas saxlayacam (45.8%)
- Məhərrəmliyin şərtləri yalnız şiələr üçündür(9.55%)
- Bu şərtlərin heç birini qəbul etmirəm(14.0%)
- Məhərrəmlık əsl İslama ziddir(30.5%)