22 yanvar 2018, Bazar ertəsi
Ana Səhifə - REPORTAJ - Azərbaycanda heç kimin siqaret çəkmədiyi unikal kəndin adı YUNESKO-ya gedib çatıb - MARAQLI
Azərbaycanda heç kimin siqaret çəkmədiyi unikal kəndin adı YUNESKO-ya gedib çatıb - MARAQLI
14.03.2017, 14:14

Siqaretin sağlamlığa ziyanından illərdir ki, danışılır, ona qarşı müxtəlif cür təbliğat aparılır. Di gəl ki, siqaret çəkmək kimi zərərli vərdişə aludə olanların sayı nəinki azalır, əksinə, artır...

İndi siqaretin aludəçisinə çevrilənlər arasında hər yaşdan, hər cinsdən olanlar var – kişi, qadın, qoca, cavan, uşaq... Heç bir qanun, qadağa siqaret çəkənləri bu vərdişdən çəkindirə bilmir. Bəziləri siqareti “özünü göstərmək” xətrinə damağına qoysa da, çoxları siqaretlə necə deyərlər, “yatıb-durur”.

Bu problem bütün dünyanı ağuşuna alıb və çoxdan qlobal məsələlər sırasına daxil edilib.

Yəqin ki, indi dünyada elə bir yaşayış məntəqəsi yoxdu ki, orda heç kim siqaret çəkməsin. Əgər olsaydı, o kənd, o qəsəbə, o şəhər unikal bir yaşayış yeri kimi bəlkə də “Ginnesin Rekordlar Kitabı”na düşə bilərdi.

Amma belə bir yer əvvəllər – yaxın keçmişə qədər olub. Həm də elə bizim ölkəmizdə - Azərbaycanda. Bu, Kəlbəcər rayonunun Quzey Çirkin kəndidir. 1993-cü ilin aprelinədək işğal olunmayan bu kənddə heç 1 nəfər də siqaret çəkməyib.


Bəs necə olub ki, bu kənddə heç kim siqaret aludəçisi olmayıb?


Kəlbəcər rayonunun Quzey Çirkin kəndinin sakini Əlövsət Ağalarov bu haqda Modern.az saytına danışıb.

 

“Siqaret çəkənləri bezdirib kənddən çıxarardılar”

Əlövsət Ağalarov Quzey Çirkin kəndində heç kəsin siqaret çəkmədiyini təsdiqləyib.


“Bu, dədə-babadan gəlmə bir ənənə idi. Kəndin ağsaqqalları yığışıb belə bir qadağa qoymuşdular ki, kim siqaret çəksə, gərək kəndi tərk eləsin. Fərz edin ki, kəndin mağazasına rayon istehsalat şöbəsindən siqaret gətirilirdi və həmin siqaretlər aylarla orada qalırdı. Heç bir kənd sakini siqaret almırdı. Təsadüfən kəndə qonaq gələn şəxslər onu ala bilərdi. Artıq “Raypo”dan da bilirdilər ki, bizim kəndin mağazasına siqaret verməyə ehtiyac yoxdur. Bu bir ənənə idi. Çox qəribəydi ki, bizə qonşu kəndlərdə siqaret çəkirdilər. Qonşu kəndlərin sakinləri arasında həm yaşlı adamlar, həm də cavanlardan siqaret çəkənlər az deyildi. Kəndimizə toya, yasa, qonaq qalmağa gələnlər olurdu. Onlar yığışıb bir yerdə siqaret çəkəndə bizim kəndin sakinləri həmin adamları bezdirib Quzey Çirkin ən çıxarardılar. Onlara başa salırdılar ki, bir də bu kəndə gələndə siqaret çəkməsinlər. Və həmin qonaqlar növbəti dəfə kəndə gələndə siqaret çəkməzdilər.
Bax, bizim kəndimizdə belə bir daşlaşmış adət vardı. Daha sonralar Kəlbəcər, o cümlədən bizim  kənd  rayon işğal olundu, həmin adət aradan çıxdı, unuduldu”.



“Siqaret çəkəni yerə yıxıb, ağzına mal peyini basırdılar…”

Müsahibimiz deyir ki, onun doğma kəndində siqaretə qarşı bir allergiya formalaşıbmış.

“Sizə olan hadisələrdən danışım. Deməli, yanacaqdoldurma məntəqəsində Camal adlı şəxs işləyirdi. O, aradabir gizlin siqaret çəkirmiş. Kimsə onun siqaret çəkdiyini görüb, gəlib kəndə xəbər vermişdi ki, Camala nəzarət olunsun. Kənd ağsaqqalları yığılıb cavanlara göstəriş vermişdilər ki, “Camalı tutun”. Cavanlar Camalı tutub, yıxmışdılar yerə. Sonra da cibindəki siqareti çıxarıb, əzmişdilər. Və ona dərs olsun deyə, ağzına mal peyini basmışdılar. Camalın “ay öldüm”, “ay boğuldum” kimi fəryadına məhəl qoyulmamışdı. Camal o hadisədən sonra əlinə bir də siqaret almadı.

Bax, o zamanlar kəndin ağsaqqallarına hörmət-izzət vardı. İndiki kimi deyildi. Ağsaqqalın bir kəlmə sözü hamıya bəs edirdi.

Bir dəfə də əsgərlikdən yenicə gəlmiş gənci cəzalandırmışdılar. O da siqaret çəkirdi. Onu da görüb ağsaqqallara xəbər vermişdilər. Ağsaqqallar onun valideynlərinə xəbər göndəırmişdilər: ya bu kənddən köçürsünüz, ya da oğlunuz  siqareti tərgidir. O oğlan həmin gündən qorxusundan siqareti tərgitdi”.  


“İndi həmkəndlilərimiz siqaret çəkirlər...”


Müsahibimiz onu da qeyd edib ki, Quzey Çirkin kəndi məhz siqaret çəkilmədiyinə görə YUNESCO-nun kitabına da düşüb:

“O vaxtlar kənddə tütün əkərdilər. Tütünü ondan hazırlanan tənbəkini satmaq üçün əkirdilər. Tək-tük hallarda kimsə onu kağıza büküb, çəkmişdi. O da daha sonra yığışdırıldı.
Bizim kənddə əkinçilik, heyvandarlıq və tütünçülük inkişaf etmişdi. Amma tütün əkilməsinə baxmayaraq, insanlar siqaret çəkmirdilər. Quzey Çirkin kəndində siqaretə nifrət vardı.

Amma dövran dəyişdi, araya köçkünlük düşdü… İndi məcburi köçkün həyatı yaşayan Quzey Çirkin sakinləri arasında siqaret çəkənlər var. Mən təxmini 7-8 nəfəri tanıyırm. Amma sayları elə də çox deyil. Çünki o adət-ənənə kənd adamlarının yaddaşında hələ də qalır. Hamı bilir ki, siqaret çəkmək olmaz. Həmçinin övladlarına da bunu başa salırlar”.


“Biri 100 yaşında rəhmətə gedəndə elə bilirdin ki, cavan adam ölüb”

Əlövsət Ağalarov deyir ki, Quzey Çirkin Azərbaycanda uzunömürlü inşanların ən çox yaşadığı kəndlərdən biri olub:


“Mənim nənəm 114 yaşında rəhmətə gedib. Kəndimizdə xəstəlikdən erkən yaşlarda ölən yox idi. Rəhmətə gedənlərin 90, 95, 100 yaşı olardı. Onda da elə bir ağlaşma qurulurdu ki, sanki cavan adam ölüb. Elə olub ki, 8,10 il ərzində bizim kənddə rəhmətə gedən olmayıb. Kəndin havası, suyu, təbiəti elə gözəl, elə saf idi ki… İnsanları da saf idi. Heç kim heç kimin toyuğuna kiş deməzdi, hərə öz işi ilə məşğul olurdu.
Bir sözlə, bizim kəndimizdən yox idi…”.

 

Mirmahmud KAZIMOĞLU

 


Şərh yaz

Bu kateqoriyadan olan xəbərlər
SON XƏBƏR
Kürdlər Moskvanın Afrinlə bağlı gizli təklifini AÇIQLADI
22.01.2018, 17:49

Kürdlər Moskvanın Afrinlə bağlı gizli təklifini AÇIQLADI

Çevik Polis Alayında MÜŞAVİRƏ - Nazir ayıq-sayıq olmağa ÇAĞIRDI   
22.01.2018, 17:39

Çevik Polis Alayında MÜŞAVİRƏ - Nazir ayıq-sayıq olmağa ÇAĞIRDI  

Manat və dolların sabahkı məzənnəsi
22.01.2018, 17:35

Manat və dolların sabahkı məzənnəsi

Yerevandakı Göy məscid YUNESKO-nun siyahısına salına bilər
22.01.2018, 17:28

Yerevandakı Göy məscid YUNESKO-nun siyahısına salına bilər

İlhamə Quliyevanın adına şərabı kim hazırlatdırıb: biri “özü” deyir, qohumunun isə bundan xəbəri yoxdur
22.01.2018, 17:24

İlhamə Quliyevanın adına şərabı kim hazırlatdırıb: biri “özü” deyir, qohumunun isə bundan xəbəri yoxdur

Azərbaycanda qanunsuz miqrasiya kanalı təşkil edənlər saxlanıldı
22.01.2018, 17:23

Azərbaycanda qanunsuz miqrasiya kanalı təşkil edənlər saxlanıldı

Dünya çempionatının kuboku Bakıya gətiriləcək
22.01.2018, 17:09

Dünya çempionatının kuboku Bakıya gətiriləcək

Ələt Azad İqtisadi Zonasının hüquqları müəyyənləşib - SİYAHI
22.01.2018, 17:08

Ələt Azad İqtisadi Zonasının hüquqları müəyyənləşib - SİYAHI

İsa Qəmbər müalicəsinə xaricdə davam edəcək? -  Aida Qəmbər CAVAB VERDİ   
22.01.2018, 17:03

İsa Qəmbər müalicəsinə xaricdə davam edəcək? -  Aida Qəmbər CAVAB VERDİ  

NATO-dakı Rusiya nümayəndəsi geri çağırıldı
22.01.2018, 16:54

NATO-dakı Rusiya nümayəndəsi geri çağırıldı

Mətbuat Şurası Türkiyə səfirliyi ilə «Cümhuriyyət ili»nin birgə tədbirlərini müzakirə etdi   
22.01.2018, 16:46

Mətbuat Şurası Türkiyə səfirliyi ilə «Cümhuriyyət ili»nin birgə tədbirlərini müzakirə etdi  

Bakıda yanğın - azyaşlı öldü
22.01.2018, 16:44

Bakıda yanğın - azyaşlı öldü

DİN-dən Milli Şuranın iddialarına CAVAB
22.01.2018, 16:39

DİN-dən Milli Şuranın iddialarına CAVAB

Siyasi partiyaların seçki fəallığı nə vaxt başlayacaq...  
22.01.2018, 16:36

Siyasi partiyaların seçki fəallığı nə vaxt başlayacaq...  

Barama-dan Startuplar üçün uğurlu təqdimat və PR təlimi
22.01.2018, 16:35

Barama-dan Startuplar üçün uğurlu təqdimat və PR təlimi

“Ali təhsil ocaqları imtahanların təşkilini ictimaiyyət üçün açıq elan etməlidir”
22.01.2018, 16:29

“Ali təhsil ocaqları imtahanların təşkilini ictimaiyyət üçün açıq elan etməlidir”

Azad İqtisadi Zonaya daxil olan mallar gömrük rüsumundan azad ediləcək   
22.01.2018, 16:26

Azad İqtisadi Zonaya daxil olan mallar gömrük rüsumundan azad ediləcək  

Ucqar kəndin gənc müəllimi - Magistraturanı bitirib fransız dilini öyrədən müəllim - FOTOLAR
22.01.2018, 16:26

Ucqar kəndin gənc müəllimi - Magistraturanı bitirib fransız dilini öyrədən müəllim - FOTOLAR

AŞPA-nın yeni sədri kimdir? – DOSYE
22.01.2018, 16:22

AŞPA-nın yeni sədri kimdir? – DOSYE

Bakıda marşrut avtobusu minik maşını ilə toqquşdu
22.01.2018, 16:20

Bakıda marşrut avtobusu minik maşını ilə toqquşdu

Azərbaycanda bir ildə 53 min mənzil dövlət reyestrinə alınıb
22.01.2018, 15:58

Azərbaycanda bir ildə 53 min mənzil dövlət reyestrinə alınıb

Kərə yağına görə gömrük rüsumunun azalması monopolistlərin xeyrinə işləyir
22.01.2018, 15:55

Kərə yağına görə gömrük rüsumunun azalması monopolistlərin xeyrinə işləyir

Əbülfəs Qarayev Davosda mədəniyyət nazirlərinin konfransına qatılıb
22.01.2018, 15:47

Əbülfəs Qarayev Davosda mədəniyyət nazirlərinin konfransına qatılıb

AŞPA-ya yeni sədr seçildi
22.01.2018, 15:47

AŞPA-ya yeni sədr seçildi

Səməd Seyidov AŞPA-nın vitse-prezidenti oldu
22.01.2018, 15:46

Səməd Seyidov AŞPA-nın vitse-prezidenti oldu

Fəzail Ağamalı: “Zərdüşt Əlizadə allahsızlıq edir”
22.01.2018, 15:26

Fəzail Ağamalı: “Zərdüşt Əlizadə allahsızlıq edir”

“Sinema Güzeli” layihəsinin Azərbaycan seçimi başa çatdı – Qaliblərin adları
22.01.2018, 15:19

“Sinema Güzeli” layihəsinin Azərbaycan seçimi başa çatdı – Qaliblərin adları

Tanınmış alim vəfat etdi
22.01.2018, 15:12

Tanınmış alim vəfat etdi

Kremldən Afrin əməliyyatı ilə bağlı AÇIQLAMA
22.01.2018, 15:07

Kremldən Afrin əməliyyatı ilə bağlı AÇIQLAMA

Bakıda silahlı şəxs saxlanıldı
22.01.2018, 15:05

Bakıda silahlı şəxs saxlanıldı

Qulu Məhərrəmli orfoqrafiya qaydaları ilə bağlı Tərcümə Mərkəzini dəstəklədi
22.01.2018, 15:01

Qulu Məhərrəmli orfoqrafiya qaydaları ilə bağlı Tərcümə Mərkəzini dəstəklədi

REAL-dan AXCP-yə İTTİHAM: “Bununla bağlı  bir dəfə də siyasi qərarlarını görməmişik” – MÜSAHİBƏ
22.01.2018, 15:00

REAL-dan AXCP-yə İTTİHAM: “Bununla bağlı  bir dəfə də siyasi qərarlarını görməmişik” – MÜSAHİBƏ

Dünya İqtisadi Forumunun məlumatı: Azərbaycan üçüncü yeri tutub
22.01.2018, 14:50

Dünya İqtisadi Forumunun məlumatı: Azərbaycan üçüncü yeri tutub

Alpinistlərin getdiyi ərazilərdə qar mayın sonları-iyundan əriməyə başlayır - AÇIQLAMA
22.01.2018, 14:43

Alpinistlərin getdiyi ərazilərdə qar mayın sonları-iyundan əriməyə başlayır - AÇIQLAMA

Almaniyadan deportasiya edilən azərbaycanlıların sayı açıqlandı
22.01.2018, 14:36

Almaniyadan deportasiya edilən azərbaycanlıların sayı açıqlandı

ARXİV
SORĞU
Hansı şirkətlər sosial layihələrə dəstək verir, xeyriyyəçilik edir?
BP Azərbaycan(41.8%)
SOCAR(13.9%)
Azersun Holding(11.6%)
Azercell(2.32%)
Bakcell(9.30%)
Nar mobile(2.32%)
Gilan Holdinq(4.65%)
Nurgun Group(2.32%)
Paşa Holding(2.32%)
Akkord(9.30%)