24 sentyabr 2018, Bazar ertəsi
Ana Səhifə - GÜNDƏM - Vergi güzəştlərinin tətbiqi labüddür  
Vergi güzəştlərinin tətbiqi labüddür  
17.10.2017, 17:13

Elçin Qurbanov  
V
ergilər üzrə ekspert,
Auditorlar Palatasının üzvü


Vergilər Nazirliyinin vergi ödəyicilərinə göndərdiyi yeni və çoxsaylı məktubların mahiyyəti icarəhaqqlarının bazar qiymətləri ilə nəzərə alınması haqqında bildirişlərdir.

Qeyd etmək istəyirəm ki, icarəhaqqlarına tətbiq edilməli olan vergilər ən möhtərəm iqtisadi təlimlərin təbirinə uyğundur. Staqfiliyasiya risklərinin azaldılması, istehsalın və məşğulluğun səviyyəsinin artırılması məqsədilə istehsala tətbiq olunan vergilər azaldılmalıdır. Məlum olduğu kimi, daşınmaz əmlakın icarəsindən əldə olunan gəlir fiziki şəxslərə münasibətdə qeyri sahibkarlıq fəaliyyətindən əldə olunan gəlirlər kateqoriyasına aid edilir. Lakin son dövrlərə qədər bu sahəyə bir o qədər də əhəmiyyət verilməməsinin əsas səbəbi əmlak sahiblərinin əksəriyyətinin yüksək çinli məmurlar olmasıdır.


Məsələyə yeni müstəvidən yanaşmaq zənnimcə qismən təqdirəlayiqdir. Üzərində dayanılması gərək olan məsələ odur ki, ötən günlərdə daşınmaz əmlakı icarəyə verən subyektlərin vergi məbləğləri vergi orqanları tərəfindən təhlil olundu və büdcəyə alınması barədə müvafiq tədbirlər də görüldü. Ardından isə dərhal həmin mülkiyyətçilər təhlil nəticəsində il ərzində ödəməli olduqları vergi məbləğlərinin hər ay bərabər həcmdə ödənilməsi barədə vergi orqanı ilə razılaşma əldə olundu. Bu isə  o deməkdir ki, mülkiyyətçi ilə icarəçi arasında müəyyən olunmuş əvəzli əqdin ( müqavilə qiymətinin) tərkibi bazar qiymətinə uyğunlaşdırılmışdır. Bu hadisənin üzərindən heç bir ay keçməmiş müqavilənin digər iştirakçılarına bildiriş göndərilməyə başlandı. Yəni vergi orqanları həm əmlakın sahibindən , həm də icarəçidən ayrı-ayrılıqda icarə haqqının bazar qiyməti üzrə ödəmə mənbəyində verginin ödənilməsini tələb edir. Bu da eyni mənbədən verginin təkrar ödənilməsinin tələb edilməsi effektini yaradır. Yəni Azərbaycan Konstitusiyasının 73-cü maddəsinin II – hissəsi ilə ziddiyyət təşkil edir.


Digər problem isə vergilər üçün bütün rezervlərin tükədilməsidir. Məlumdur ki, son dövrlər ölkənin monetar siyasi kursu konservativ elementlərlə müşahidə olunur. Dövlət tədavüldə olan pul kütləsinin və əmakhaqqlarının artım səviyyəsini məhdudlaşdırır. Dövlət büdcəsinin xərcləri azaldılır, bank faizləri yüksək həddə qərarlaşdırılır. Bu isə o, deməkdir ki, dövlət inflyasiyanın qarşısının alınması tədbirlərini həyata keçirir. Lakin beynəlxalq təcrübə göstərir ki, belə konservativ monetar proqram həyata keçirilərkən hökmən vergi güzəştləri də tətbiq olunmalıdır. Buna ABŞ- da Ronald Reyqan, Böyük Britaniyada M. Tetçer hakimiyyəti dövründəki təcrübə əyani misaldır. Əgər pulun dövriyyədən yığılması belə davam edərsə staqfiliyasiya riskləri kəskinləşər, investisiya mühiti tamamilə sıradan çıxar, yoxsulluğun və işsizliyin səviyyəsi isə artar. Unutmaq olmaz ki, qiymətləri aşağı səviyyədə saxlamaq nə qədər gərəklidirsə, vergilərin də adekvat azaldılması bir o qədər vacibdir. Çünki istehsal xərcləri və məhsulun qiymətinə bilavasitə təsir göstərən amil vergidir. Ona görə də istehsalı vergi yolu ilə stimullaşdırmaq lazımdır.  Əks təqdirdə vergilər qiymətlərin artımına səbəb olacaq. Yəni  vergilər sərtləşdirildiyi və ya olduğu kimi saxlanıldığı halda istehsal rentabelsiz nəticələrə köklənəcək.


Ona görə də investisiya mühiti sıradan çıxacaq. Tələbi süni şəkildə məhdudlaşdırmaq üçün bu proqramın  bütün meyarları nəzərə alınmalıdır. Vergilər iqtisadi mühiti düzgün təşviq etmədiyi üçün korrupsiya və rüşvət üçün geniş imkanlar yaradacaq.  Əgər yadınızdadırsa çox yaxın keçmişdə, təxminən 6-ay öncə ARDNŞ –nin işçilərinin peşə-ixtisas dərəcələri aşağı salınaraq onların əməkhaqqları 30- 40 faiz azaldıldı. Bildiyimiz kimi bu aksiya çox geniş sferanı əhatə edir. ARDNŞ yalnız bir misaldır. Əgər məcmu gəlir azalırsa,təbii ki istehlak xərcləri də azalır. Çünki tələb azalır , iqtisadi dövriyyə aşağı düşür. Təsəvvür edin ki, bir tərəfdən də vergilər artırılarsa nə baş verməlidir.

 

 


xeber, parlament, ölkə, qarabağ, müsahibə, müəlliflər, təhsil, iqtisadiyyat, reportaj, gündəm, mədəniyyət, dünya, media, ədəbiyyat, fotosöhbət, Azərbaycan, xəbərlər, Russia, Turkey, Azerbaijan, Bakı, Baku

Şərh yaz

Bu kateqoriyadan olan xəbərlər
SON XƏBƏR
ABŞ-dan İranın terrorla bağlı ittihamlarına cavab
24.09.2018, 00:41

ABŞ-dan İranın terrorla bağlı ittihamlarına cavab

Sərnişin gəmisi qəzasında ölü sayı 225-ə çatdı
24.09.2018, 00:17

Sərnişin gəmisi qəzasında ölü sayı 225-ə çatdı

Gənc qız intihara cəhd etdi
23.09.2018, 23:48

Gənc qız intihara cəhd etdi

İsveçdə deputat seçilən 20 yaşlı azərbaycanlı tələbə
23.09.2018, 23:27

İsveçdə deputat seçilən 20 yaşlı azərbaycanlı tələbə

Güclü külək təyyarənin eniş etməsinə imkan vermədi - VİDEO
23.09.2018, 23:04

Güclü külək təyyarənin eniş etməsinə imkan vermədi - VİDEO

Binəli Yıldırım Özbəkistana getdi
23.09.2018, 22:51

Binəli Yıldırım Özbəkistana getdi

“Qarabağ” “Qəbələ”yə şans vermədi
23.09.2018, 22:24

“Qarabağ” “Qəbələ”yə şans vermədi

Nobel mükafatı alan alim öldü
23.09.2018, 22:11

Nobel mükafatı alan alim öldü

İraqda qadın ilk dəfə prezidentliyə namizəd oldu
23.09.2018, 21:51

İraqda qadın ilk dəfə prezidentliyə namizəd oldu

Təhlükəsizlik qüvvələrinin 513 əməkdaşı öldürüldü
23.09.2018, 21:42

Təhlükəsizlik qüvvələrinin 513 əməkdaşı öldürüldü

Çempionlar Liqasında ilk turun ən yaxşı qolu seçildi - VİDEO
23.09.2018, 21:23

Çempionlar Liqasında ilk turun ən yaxşı qolu seçildi - VİDEO

Hökumət 4 min saytı blokladı
23.09.2018, 21:08

Hökumət 4 min saytı blokladı

Növbəti komanda-qərargah təlimi başa çatıb
23.09.2018, 20:57

Növbəti komanda-qərargah təlimi başa çatıb

Azərbaycan “OPEC”in iclasında təmsil olunub
23.09.2018, 20:46

Azərbaycan “OPEC”in iclasında təmsil olunub

Saatlıda kürəkənin törətdiyi qətlin təfərrüatları məlum oldu - VİDEO   
23.09.2018, 20:32

Saatlıda kürəkənin törətdiyi qətlin təfərrüatları məlum oldu - VİDEO  

Avropada müsəlmanlarla bağlı yeni qərar
23.09.2018, 20:15

Avropada müsəlmanlarla bağlı yeni qərar

Azərbaycanda yeni tipli gəmilər hazırlanır
23.09.2018, 20:01

Azərbaycanda yeni tipli gəmilər hazırlanır

Kəlbəcər həsrətli Məmməd Aslansız 3 il...
23.09.2018, 17:59

Kəlbəcər həsrətli Məmməd Aslansız 3 il...

Ruhani: “İran Əhvazda törədilən terror aktının cavabını ağır verəcək”
23.09.2018, 17:51

Ruhani: “İran Əhvazda törədilən terror aktının cavabını ağır verəcək”

Deputat Tahir Süleymanov: “Keçirdiyim hissləri bütün dostlara arzulayıram”
23.09.2018, 17:45

Deputat Tahir Süleymanov: “Keçirdiyim hissləri bütün dostlara arzulayıram”

“Son 1 ildə kirayə mənzil bazarında qiymətlər artıb”
23.09.2018, 17:16

“Son 1 ildə kirayə mənzil bazarında qiymətlər artıb”

Bakıda avtomobillər dağıntı altında qaldı - FOTO
23.09.2018, 16:10

Bakıda avtomobillər dağıntı altında qaldı - FOTO

Gürcüstanda silahlı insident nəticəsində 4 azərbaycanlı yaralanıb
23.09.2018, 16:02

Gürcüstanda silahlı insident nəticəsində 4 azərbaycanlı yaralanıb

Bakıda daha bir yol çökdü - FOTO
23.09.2018, 14:58

Bakıda daha bir yol çökdü - FOTO

Gürcüstanda prezident seçkilərində 25 namizəd iştirak edəcək
23.09.2018, 14:37

Gürcüstanda prezident seçkilərində 25 namizəd iştirak edəcək

Eldar Əzizov xəbərdarlığa görə hərəkətə keçdi
23.09.2018, 14:17

Eldar Əzizov xəbərdarlığa görə hərəkətə keçdi

“Azərsu”yun əməkdaşları subasma ərazilərinə səfərbər edilib
23.09.2018, 13:59

“Azərsu”yun əməkdaşları subasma ərazilərinə səfərbər edilib

Yağış suyu avtobuslara doldu - “7A” və “7 B”nin sərnişinləri yollarda qaldı - VİDEO
23.09.2018, 13:19

Yağış suyu avtobuslara doldu - “7A” və “7 B”nin sərnişinləri yollarda qaldı - VİDEO

Sabah sel və daşqınlar ola bilər - XƏBƏRDARLIQ
23.09.2018, 13:04

Sabah sel və daşqınlar ola bilər - XƏBƏRDARLIQ

Ölkəyə normadan artıq yağış yağıb - RƏSMİ
23.09.2018, 12:51

Ölkəyə normadan artıq yağış yağıb - RƏSMİ

Bakıda yerləşən dünyanın ikinci palçıq vulkan püskürdü - FOTO
23.09.2018, 12:41

Bakıda yerləşən dünyanın ikinci palçıq vulkan püskürdü - FOTO

Bakını su basdı - Rəsmilərsə “bunu normal qarşılayın” deyirlər
23.09.2018, 12:28

Bakını su basdı - Rəsmilərsə “bunu normal qarşılayın” deyirlər

Güclü yağış işıqları da söndürdü
23.09.2018, 12:18

Güclü yağış işıqları da söndürdü

Nazirlik Bakıya yağan yağışlarla bağlı hərəkətə KEÇDİ
23.09.2018, 12:01

Nazirlik Bakıya yağan yağışlarla bağlı hərəkətə KEÇDİ

70 yaşlı kişi laqonda ilə ayağını kəsib - ŞƏKİDƏ
23.09.2018, 11:40

70 yaşlı kişi laqonda ilə ayağını kəsib - ŞƏKİDƏ

ARXİV