در 7 آگوست، ترکیه، عربستان سعودی و پاکستان یک ائتلاف دفاعی سهجانبه جدید به نام "توافق مکه" را امضا کردند. هدف اصلی این توافق که توسط رهبران هر سه کشور امضا شده، دفاع جمعی است.
گفته شده است که "توافق مکه" به تقویت مکانیسم بازدارندگی جمعی با هدف جلوگیری از تجاوز و گسترش همکاریهای دفاعی در همه زمینهها کمک میکند.
طرف ترکیه اعلام کرده است که این توافق علیه هیچ کشور یا طرف خاصی نیست. این توافق برای پیوستن سایر کشورهای منطقه نیز باز است.
اتحاد استراتژیک بین آذربایجان و ترکیه، و همچنین "اعلامیه شوشا" که شامل همکاری نظامی است، احتمال پیوستن آذربایجان به این ائتلاف را مطرح میکند.
اینکه حضور آذربایجان در این ائتلاف چقدر واقعی است، کنجکاوی برانگیز است.
الهان شاهیناوغلو، تحلیلگر سیاسی، در اظهارات خود به Modern.az گفت که آذربایجان بیشتر به روابط دوجانبه با کشورهای "توافق مکه" اهمیت میدهد:
"به نظر من، پیوستن آذربایجان به ائتلاف ترکیه، عربستان سعودی و پاکستان هنوز مطرح نیست. بله، آذربایجان روابط استراتژیک با ترکیه دارد و اعلامیه شوشا بین دو کشور وجود دارد. ما همچنین روابط مشارکت استراتژیک با پاکستان و عربستان سعودی داریم. هر سه کشور به دلیل اشغال قرهباغ، روابط دیپلماتیک با ارمنستان برقرار نکردند. با وجود پیروزی ما در جنگ دوم قرهباغ، هر سه کشور هنوز روابط دیپلماتیک با ارمنستان را از سر نگرفتهاند. ترکیه و پاکستان اگرچه تماسهای دیپلماتیک با ایروان برقرار کردهاند، اما تا زمانی که توافق صلح امضا نشود، روابط دیپلماتیک را از سر نخواهند گرفت. این نشاندهنده ارزش همکاری با آذربایجان است. با وجود همه اینها، آذربایجان بیشتر به روابط دوجانبه اهمیت میدهد."
به گفته این تحلیلگر سیاسی، از نظر روابط با اسرائیل نیز، پیوستن آذربایجان به این ائتلاف هنوز مطرح نیست:
"هم پاکستان، هم عربستان سعودی و بیشتر ترکیه، روابط پیچیده و پرتنش با اسرائیل دارند. اگر آذربایجان به این ائتلاف سهجانبه بپیوندد، مجبور خواهد شد موضع مشابهی در برابر اسرائیل اتخاذ کند. در حالی که در شرایط کنونی، آذربایجان با اسرائیل همکاری میکند و روابط مشارکتی با آن دارد. به همین دلیل، به نظر من، پیوستن آذربایجان به ائتلاف سهجانبه تازه تاسیس هنوز مطرح نیست."