مذاکرات در مورد به رسمیت شناختن "نسل کشی ارامنه" در اسرائیل در جریان است. دولت اسرائیل در حال آماده شدن برای ارائه این تصمیم به کنست است. آذربایجان بلافاصله به این موضوع واکنش نشان داد. وزارت امور خارجه آذربایجان از اسرائیل خواست تا این تصمیم را بازنگری کند.
ییلدیریم توغرول، نماینده حزب عدالت و توسعه (AKP) در مجلس ملی کبیر ترکیه (TBMM)، در اظهاراتی به Modern.az گفت که اسرائیل می خواهد عیب خود را بپوشاند:
"اقدامات اسرائیل در 1-2 سال اخیر توسط کشورهای جهان و ساختارهای بین المللی به عنوان تهدیدی برای صلح نامیده شده است. اکنون نیز برای پوشاندن عیب خود، سعی در افشای حوادثی دارند. اما این تلاش ها نباید جدی گرفته شود. چنین موضوعاتی را می توان با افراد جدی ارزیابی کرد. کنست با چه حقی می تواند به چنین موضوعاتی رسیدگی کند؟ اینها کارهای بیهوده ای است."
ییلدیریم توغرول واکنش آذربایجان به این تصمیم را رفتاری با وقار نامید:
"آذربایجان کاری را که شایسته اش بود انجام داد. آذربایجان روابط خوبی با اسرائیل دارد. اما خوب بودن روابط با یک کشور، دلیلی برای پذیرش اشتباهات آن نیست. آذربایجان نیز با رفتاری با وقار، موضع خود را در این باره اعلام کرد."
ایلم ارتوغرول، نماینده حزب جمهوری خواه خلق (CHP)، حزب اصلی مخالف در مجلس ملی کبیر ترکیه (TBMM)، گفت که اسرائیل سعی دارد گناهان خود را به گردن دیگری بیندازد:
"این البته وضعیتی نیست که بتوان آن را پذیرفت. ارزیابی کاملاً یکجانبه حوادث سال 1915 و اتخاذ چنین تصمیمی، در واقع به نوعی نادیده گرفتن حملاتی است که دولت آنها در مقابل چشمان تمام دنیا انجام می دهد. یعنی آنها سعی می کنند گناهان خود را به گردن دیگری بیندازند.
بله، متاسفانه در حوادث سال 1915 تلفات جانی و حوادث ناخوشایندی رخ داد. اما این تلفات نه تنها در میان شهروندان ارمنی ما، بلکه در میان شهروندان ترک و مسلمان ما نیز بود. این حوادث در شرایط آن دوره، در چارچوب جنگ جهانی اول و روند شکل گیری مجدد منطقه، به ویژه در جبهه قفقاز رخ داد. اما گفتن "نسل کشی" به این موضوع قابل قبول نیست.
تصمیم در مورد این موضوع را باید مورخان بگیرند. این تصمیمی نیست که سیاستمداران و دولت ها بگیرند. حوادث باید مطابق با شرایط آن دوره ارزیابی شوند. مورخان با بررسی شواهد و آرشیوها به نتیجه می رسند. هر کس اسناد مربوط به کشور خود یا اسنادی را که در اختیار دارد ارائه می دهد. آرشیوهای دولتی، آرشیو عثمانی بررسی می شود: چه اتفاقی افتاده است، چگونه اتفاق افتاده است، مردم به چه دلایلی جان خود را از دست داده اند؟
اینها باید روشن شود. در چنین موضوعی، باز هم می گویم، حکم را باید مورخان بدهند، نه سیاستمداران."
نماینده CHP خاطرنشان کرد که موضع آذربایجان قابل انتظار بود:
"ما چنین اقدامی را از آذربایجان، کشور دوست و برادر، که آن را با شعار "دو دولت، یک ملت" ارزیابی می کنیم، انتظار داشتیم. این برای ما رفتاری مثبت و حمایت کننده از مواضع بین المللی ما است. البته، در چارچوب چنین درک متحدی، اتخاذ چنین تصمیمی و اعلام موضع محکومیت برای ما بسیار ارزشمند و مهم است."
