21 fevral 2019, Cümə axşamı
Ana Səhifə - ƏDƏBİYYAT - Orfoqrafiya Komissiyası yeni qaydaları Nazirlər Kabinetinə TƏQDİMATA hazırladı  
Orfoqrafiya Komissiyası yeni qaydaları Nazirlər Kabinetinə TƏQDİMATA hazırladı  
17.09.2018, 12:48

“Bildiyiniz kimi, sentyabrın 13-də Azərbaycan Milli Elmlər Akademiyasında (AMEA)  Orfoqrafiya Komissiyasının yekun iclası keçirilib.  Hazırda Nazirlər Kabinetinə təqdim etmək üçün komissiyanın son iclasında yeni orfoqrafiya qaydaları ilə bağlı  irəli sürülən müddəalar nəzərə alınmaqla sənədin yekun variantı hazırlanır”.

 

Bu barədə Modern.az-a Milli Məclisin Təhsil komitəsinin sədri, AMEA-nın vitse-prezidenti, Orfoqrafiya Komissiyasının sədr müavini İsa Həbibbəyli məlumat verib.

 

AMAE-nın vitse-prezidenti bildirib ki,  Orfoqrafiya Komissiyası  yeni orfoqrafiya qaydaları ilə bağlı sənədin yekun variantını sabah və ya biri gün ərzində Nazirlər Kabinetinə təqdim edəcək.


Xatırladaq ki, Orfoqrafiya Komissiyasının 13 sentyabr tarixli yekun iclasının sonunda aşağıdakı üç maddə qəbul edilməyib:

- Maddə 34: Ərəb mənşəli –iyyat, -iyyət və -iyyə şəkilçilərində qoşa y samitlərindən birinin düşməsi.


Mövcud variant: ədəbiyyat, riyaziyyat, davamiyyət və s.

Təklif olunan variant: ədəbiyat, riyaziyat, mədəniyət, davamiyət, cərahiyyə, maliyyə və s.


- Avropa dillərindən alınma sözlərdə söz ortasında qoşa m hərflərindən birinin düşməsi:


Mövcud variant: qrammatika, kommersiya, kommutator, kommensal, kommentari, kommentator, kommersant, simmetriya, kommunist, meqommetr, lemma (riyaz.), lemminq (-lər) (zool.) və s.

Təklif olunan variant: qramatika, komersiya, komutator, komensal, komentari, komentator, komersant, simetriya, komunist, meqometr, lema (riyaz.), leminq (-lər) (zool.) və s.

 
- Apostrofun ləğvindən sonra sözlərdə heca yerinin dəyişməsi. 


Mövcud variant: sür′-ət, cür′-ət, məş′əl, Kən′-an və s. 

Təklif olunan variant: sü-rət, cü-rət, mə-şəl, Kə-nan və s.


Qəbul edilən yeni maddələr isə bunlardır:

- Maddə 31: Avropa dillərindən alınma sözlərdə söz əvvəlində qoşa s samitlərindən birinin düşməsi.


Mövcud variant: ssenari, ssuda.

Təklif olunan variant: senari, suda.


- Maddə 33: Avropa dillərindən alınma sözlərdə söz sonunda qoşa s samitlərindən birinin düşməsi.


Mövcud variant: boss, brass, ekspress, stress, trass və s.

Təklif olunan variant: bos, bras, ekspres, stres, tras və s.


- Anti... ön şəkilçisi və trans..., proto... morfemlərinin xüsusi isimlərlə birləşməsi qaydası. Bu ön şəkilçi və mürəkkəb sözlərin hissəcikləri xüsusi isimlərlə birləşdiyi zaman defislə ayrılır və xüsusi isimlər böyük hərflə başlayır.

Təklif olunan variant: anti-Rusiya, trans-Asiya, trans-Avropa, trans-Avrasiya, trans-Qafqaz, proto-Azərbaycan və s.


- Maddə 40-ın qeydi: Qeyri... və ümum... morfemləri xüsusi isimlərlə birləşdiyi zaman defislə ayrılır və xüsusi isimlər böyük hərflə başlayır.


Təklif olunan variant: qeyri-Avropa, ümum-Azərbaycan, ümum-Avropa,ümum-Bakı, ümum-Rusiya və s.


- Azərbaycan Respublikasının Kənd Təsərrüfatı naziri, Azərbaycan Respublikasının Səhiyyə naziri tipli mürəkkəb adlarda sahə bildirən söz (Səhiyyə) böyük, vəzifə bildirən söz (nazir) kiçik hərflə yazılır.


- Tərkibində lisey, gimnaziya, vəqf, məktəb, fakültə, şöbə sözləri olan mürəkkəb adlarda ilk söz böyük, sonrakı sözlər kiçik hərflə yazılır:


Avropa liseyi, Dəyanət vəqfi, Humanitar fənlər gimnaziyası, Humanitar siyasət məsələləri şöbəsi, Uşaq-gənclər şahmat məktəbi, BDU-nun Filologiya fakültəsi, Nəsimi adına Dilçilik İnstitutunun Tətbiqi dilçilik şöbəsi.


- Fəxri adların özək hissəsini təşkil edən ilk söz böyük hərflə, sonrakı söz kiçik hərflə yazılır: Azərbaycan Respublikasının Əməkdar müəllimi, Azərbaycan Respublikasının Əməkdar incəsənət xadimi, Azərbaycan Respublikasının Xalq şairi və s.


Mirmahmud KAZIMOĞLU
Xəbərin müəllifi
xeber, parlament, ölkə, qarabağ, müsahibə, müəlliflər, təhsil, iqtisadiyyat, reportaj, gündəm, mədəniyyət, dünya, media, ədəbiyyat, fotosöhbət, Azərbaycan, xəbərlər, Russia, Turkey, Azerbaijan, Bakı, Baku

Şərh yaz

Bu kateqoriyadan olan xəbərlər
SON XƏBƏR
DTX arxivi açdı: Tarixi əhəmiyyətli sertifikatlar təqdim olundu
21.02.2019, 21:28

DTX arxivi açdı: Tarixi əhəmiyyətli sertifikatlar təqdim olundu

Prezident Azərbaycan Əfqanıstan Veteranları İctimai Birliyinə 1 milyon manat ayırdı
21.02.2019, 21:13

Prezident Azərbaycan Əfqanıstan Veteranları İctimai Birliyinə 1 milyon manat ayırdı

Ankarada yeni kanal tikiləcək
21.02.2019, 20:57

Ankarada yeni kanal tikiləcək

İraqda İŞİD-i maliyyələşdirən gizli şəbəkə aşkarlandı
21.02.2019, 20:44

İraqda İŞİD-i maliyyələşdirən gizli şəbəkə aşkarlandı

“Gürcüstan parlamenti Xocalıda törədilmiş qətliamı soyqırımı kimi tanımalıdır” – Gürcü siyasətçi
21.02.2019, 20:27

“Gürcüstan parlamenti Xocalıda törədilmiş qətliamı soyqırımı kimi tanımalıdır” – Gürcü siyasətçi

Avtobus qəzasında yaralananlardan 19-u xəstəxanadadır - Səhiyyə Nazirliyi
21.02.2019, 20:16

Avtobus qəzasında yaralananlardan 19-u xəstəxanadadır - Səhiyyə Nazirliyi

Azərbaycanla İtaliya arasında ticarət dövriyyəsi 10 faiz artıb
21.02.2019, 20:03

Azərbaycanla İtaliya arasında ticarət dövriyyəsi 10 faiz artıb

Ağdaşda canavarlar sürüyə hücum edib - FOTO
21.02.2019, 19:56

Ağdaşda canavarlar sürüyə hücum edib - FOTO

Suriyada PARTLAYIŞ - 15 ölü
21.02.2019, 19:38

Suriyada PARTLAYIŞ - 15 ölü

Kənd təsərrüfatı məhsullarının istehsalı 2,4 faiz artıb
21.02.2019, 19:23

Kənd təsərrüfatı məhsullarının istehsalı 2,4 faiz artıb

“Yuventus”un səhmləri “Atletiko”ya məğlubiyyətdən sonra ucuzlaşıb
21.02.2019, 19:17

“Yuventus”un səhmləri “Atletiko”ya məğlubiyyətdən sonra ucuzlaşıb

Sumqayıtdakı qəzada yaralılardan biri hamilədir - RƏSMİ AÇIQLAMA
21.02.2019, 18:55

Sumqayıtdakı qəzada yaralılardan biri hamilədir - RƏSMİ AÇIQLAMA

Türkiyə-Azərbaycan parlamentlərarası dostluq qrupunun nümayəndələri BDU-da
21.02.2019, 18:30

Türkiyə-Azərbaycan parlamentlərarası dostluq qrupunun nümayəndələri BDU-da

Sumqayıtda avtobus binaya çırpıldı - 31 sərnişin xəstəxanada
21.02.2019, 18:15

Sumqayıtda avtobus binaya çırpıldı - 31 sərnişin xəstəxanada

İnam Kərimov Sabirabadda sakinlərlə görüşəcək
21.02.2019, 18:11

İnam Kərimov Sabirabadda sakinlərlə görüşəcək

Əbülfəs Qarayevin iştirakı ilə dəyirmi masa keçirildi
21.02.2019, 18:09

Əbülfəs Qarayevin iştirakı ilə dəyirmi masa keçirildi

“Cavabdeh şəxslər barəsində tədbir görüləcək” - AÇIQLAMA   
21.02.2019, 18:06

“Cavabdeh şəxslər barəsində tədbir görüləcək” - AÇIQLAMA  

Rezidenturaya ərizə qəbulunun vaxtı uzadıldı
21.02.2019, 17:52

Rezidenturaya ərizə qəbulunun vaxtı uzadıldı

Nazarbayev hökuməti istefaya göndərdi
21.02.2019, 17:49

Nazarbayev hökuməti istefaya göndərdi

Bakıda iki bələdiyyənin sədri istefa verdi
21.02.2019, 17:46

Bakıda iki bələdiyyənin sədri istefa verdi

“Azərbaycanın üzvlüyü ilə bağlı UNEC-də faydalı müzakirələr aparıldı”
21.02.2019, 17:43

“Azərbaycanın üzvlüyü ilə bağlı UNEC-də faydalı müzakirələr aparıldı”

Prezident onların da təqaüdünü artırdı
21.02.2019, 17:40

Prezident onların da təqaüdünü artırdı

Yeni Milli Meşə Proqramının ilkin müzakirəsi aparılır
21.02.2019, 17:34

Yeni Milli Meşə Proqramının ilkin müzakirəsi aparılır

Azərbaycanda 7 minə yaxın Əfqanıstan veteranı var - Ruslan Auşev DTX-dakı tədbirdə   
21.02.2019, 17:34

Azərbaycanda 7 minə yaxın Əfqanıstan veteranı var - Ruslan Auşev DTX-dakı tədbirdə  

İŞİD-in nəzarətindəki sonuncu kənddə döyüşlər başladı - Qruplaşma tarixdən silinəcək?
21.02.2019, 17:10

İŞİD-in nəzarətindəki sonuncu kənddə döyüşlər başladı - Qruplaşma tarixdən silinəcək?

Manat sabah bu məzənnədə olacaq  
21.02.2019, 17:08

Manat sabah bu məzənnədə olacaq  

Xocalıdan olan ana Prezidentdən kömək istədi - MÜRACİƏT
21.02.2019, 17:03

Xocalıdan olan ana Prezidentdən kömək istədi - MÜRACİƏT

Vətənə xidmət vəzifəsi
21.02.2019, 17:01

Vətənə xidmət vəzifəsi

Dövlət Gömrük Komitəsi quzu əti ilə bağlı açıqlama yaydı
21.02.2019, 16:30

Dövlət Gömrük Komitəsi quzu əti ilə bağlı açıqlama yaydı

Əli Əhmədov Dünya Bankının regional direktoru ilə müzakirə apardı
21.02.2019, 16:26

Əli Əhmədov Dünya Bankının regional direktoru ilə müzakirə apardı

Azərbaycan sərhədini pozmaq istəyən 5 əcnəbi saxlanıldı
21.02.2019, 16:21

Azərbaycan sərhədini pozmaq istəyən 5 əcnəbi saxlanıldı

Mehman Əliyevin atası vəfat edib   
21.02.2019, 16:16

Mehman Əliyevin atası vəfat edib  

Kamal Abdulla Metin Yıldızla müzakirə apardı
21.02.2019, 16:13

Kamal Abdulla Metin Yıldızla müzakirə apardı

İcra başçısı Ermənistanla sərhəddə səyyar qəbul keçirdi
21.02.2019, 16:11

İcra başçısı Ermənistanla sərhəddə səyyar qəbul keçirdi

Ülvi Quliyevdən gənclərə ÇAĞIRIŞ
21.02.2019, 16:06

Ülvi Quliyevdən gənclərə ÇAĞIRIŞ

ATƏT-də Xocalı məsələsi qaldırılacaq   
21.02.2019, 15:56

ATƏT-də Xocalı məsələsi qaldırılacaq  

Ağdamda Ermənistanın PUA-sı məhv edildi
21.02.2019, 15:48

Ağdamda Ermənistanın PUA-sı məhv edildi

ATƏT PA-nın İpək Yoluna Dəstək Qrupu mühüm qərarlar qəbul etdi
21.02.2019, 15:43

ATƏT PA-nın İpək Yoluna Dəstək Qrupu mühüm qərarlar qəbul etdi

Venesuelanın Xarici İşlər nazirinin müavini ADU-da
21.02.2019, 15:42

Venesuelanın Xarici İşlər nazirinin müavini ADU-da

Sarkisyanın qardaşının gizləndiyi ölkə məlum oldu
21.02.2019, 15:39

Sarkisyanın qardaşının gizləndiyi ölkə məlum oldu

Magistraturaya qəbul imtahanı keçiriləcək
21.02.2019, 15:35

Magistraturaya qəbul imtahanı keçiriləcək

“Könüllülər Parlamenti - Azərbaycan, 2019” layihəsinin bağlanış mərasimi keçirildi   
21.02.2019, 15:24

“Könüllülər Parlamenti - Azərbaycan, 2019” layihəsinin bağlanış mərasimi keçirildi  

Təhqir və böhtana görə cəzalar sərtləşdirilə bilər - Birinci vitse-spikerdən ANONS
21.02.2019, 15:20

Təhqir və böhtana görə cəzalar sərtləşdirilə bilər - Birinci vitse-spikerdən ANONS

Növbədənkənar parlament seçkiləri keçirilməyəcək – Ziyafət Əsgərov
21.02.2019, 15:11

Növbədənkənar parlament seçkiləri keçirilməyəcək – Ziyafət Əsgərov

Almaniyada silahlı insidentdə 2 nəfər öldü
21.02.2019, 15:10

Almaniyada silahlı insidentdə 2 nəfər öldü

“Xalqa sevgi, vətənpərvərlik, humanizm...” - Deputatlar Mehriban Əliyevanın fəaliyyətindən DANIŞDILAR
21.02.2019, 15:04

“Xalqa sevgi, vətənpərvərlik, humanizm...” - Deputatlar Mehriban Əliyevanın fəaliyyətindən DANIŞDILAR

Azərbaycanla Türkiyə Ermənistanla sərhəddə təlim keçirir
21.02.2019, 14:38

Azərbaycanla Türkiyə Ermənistanla sərhəddə təlim keçirir

Bakı metrosunda daha bir YENİLİK
21.02.2019, 14:38

Bakı metrosunda daha bir YENİLİK

Avropada Qarabağ üçün birləşək! - Böyük mitinqə çağırış
21.02.2019, 14:37

Avropada Qarabağ üçün birləşək! - Böyük mitinqə çağırış

İki deputat Avstraliyadadır
21.02.2019, 14:29

İki deputat Avstraliyadadır

ARXİV