NATO, Rusya'nın olası bir saldırısını tespit etmek ve önlemek amacıyla doğu sınırlarının savunmasını dronlar, sensörler ve yapay zeka tabanlı geniş ölçekli bir ağ aracılığıyla güçlendirmeyi planlıyor.
Modern.az haber verir ki, bu konuda “Politico” bilgi yayınladı.
Batılı yetkililere göre, NATO savunma kabiliyetini güçlendirme yönündeki geniş ölçekli tedbirler çerçevesinde yapay zeka destekli dronların kullanım imkanlarını araştırıyor.
Ancak amaç, tam otonom sistemlerin oluşturulması değil. Yapay zeka, dronların yönetimine ve uçuş sürecine yardımcı olacak, hedeflerin belirlenmesi ve saldırı yapılmasıyla ilgili kararları ise insanlar alacak.
Bu yaklaşım, Ukrayna'nın savaş koşullarında uyguladığı yöntemlere benziyor. Ukrayna, dron operasyonlarında yapay zekayı giderek daha geniş bir şekilde kullanıyor. Bununla birlikte, hem askerler hem de savunma teknolojileri şirketlerinin temsilcileri, savaşın otomasyonu artsa bile, savaş sürecinde insan faktörünün temel olarak kalması gerektiğini defalarca vurguladılar.
NATO için yapay zeka destekli dronlar, “Doğu Kanadı Caydırıcılık Girişimi”nin (Eastern Flank Deterrence Initiative - EFDI) bir parçası olacak.
Bu girişim çerçevesinde ittifak, Rusya ve Belarus sınırları boyunca ortaya çıkan tehditleri izlemek için dijital savaş alanı ağı oluşturuyor. Ağın Finlandiya'nın kuzeyinden Karadeniz'e kadar uzanan alanı kapsaması öngörülüyor.
Yeni konsept, binlerce insansız hava aracı, sensör ve uydunun yapay zeka aracılığıyla tek bir sistemde birleştirilmesini öngörüyor. Bu teknolojiler, müttefiklerin topraklarına olası müdahaleleri tespit etmeli ve saldırıların önlenmesinde ilk savunma hattı rolünü oynamalıdır.
Bununla birlikte, tanklar, savaş uçakları ve topçu gibi geleneksel silahlı kuvvetler, NATO'nun savunmasının temelini oluşturmaya devam edecek.
ABD ordusu binbaşısı, program operasyonları subayı Ben Schiff, “Bild”e yaptığı açıklamada, hem Ukrayna hem de Rusya'nın dronların yönetiminde hala insanları kullandığını belirtti.
Onun sözlerine göre, bazı sistemler uçuş sırasında kısa süreli otonom faaliyet göstermeye imkan veren yapay zeka ve makine öğrenmesi yeteneklerine sahiptir. Ancak dronların yönetimi esas olarak yerüstü operatörler tarafından gerçekleştiriliyor.
Schiff, dronların savaş meydanında uzun süre uçarak hedef araması gibi “en sıkıcı uçuş elementleri”nin otomatikleştirilmesi gerektiğini düşünüyor. Ancak dronun hangi hedefe saldırı yapacağı kararı insan tarafından alınmalıdır.
“İnsanlar dronun ne yapacağına karar verir, ancak onun yönetimini kendileri gerçekleştirmeye mecbur değiller. Çünkü bizim bir milyon pilotumuz yok. Biz aynı anda bir milyon dronu yönetemeyiz,” diye Schiff belirtti.
Schiff, NATO kuvvetlerine bilgilerin tespiti, sınıflandırılması, paylaşılması ve bunların temelinde operatif bir şekilde karar alınmasına imkan vermesi öngörülen EFDI Data Backbone sisteminin ürün yöneticisidir.
Hazırlanan bu yapı, çeşitli NATO ülkelerinin birbiriyle uyumlu olmayan bilgisayar ve komuta-kontrol sistemlerini tek bir ağda birleştirmelidir. Bununla da gerçek zamanlı olarak ön cephedeki sensörlerden bilgilerin doğrudan karargahlara iletilmesi mümkün olacak.
NATO bununla, şu anda kullanılan ve “vuruş zinciri” (kill chain) olarak adlandırılan doğrusal sistemden “vuruş ağı”na (kill web) geçmeyi hedefliyor. Mevcut sistemde bilgi ön cepheden karar veren kişiye, oradan ise yeniden savaş meydanına iletiliyor. Yeni modelde ise sensörlerden elde edilen bilgilerin silah sistemlerine ve operatörlere derhal ulaştırılması öngörülüyor.
ABD ordusunun Avrupa ve Afrika temsilcisi binbaşı Matt Blubau ise, dronun, sensörün veya diğer aracın değerinin sadece teknik özellikleriyle belirlenmediğini belirtti.
“Onun etkinliği, daha geniş operasyonel ekosisteme ne kadar iyi entegre olduğundan asılıdır,” diye o vurguladı.
