26 Oktyabr 2021, Çərşənbə axşamı
13 İyul 2021, 17:22 | Ana Səhifə - Yazılar - Rüriklərdən Putinə kimi: tarixə həlləm-qəlləm baxış
Rüriklərdən Putinə kimi: tarixə həlləm-qəlləm baxış

Qəzənfər Həmidoğlu

Kremlin rəsmi saytında Rusiya Prezidenti Vladimir Putinin “Rusların və ukraynalıların tarixi birliyi haqqında” adlı psevdoanalitik-təbliğati məqaləsi dərc olunub. Məqalə rus və Ukrayna dillərində ( rus. “Об историческом единстве русских и украинцев”/ ukr. “Про історичну єдність росіян та українців”) təqdim edilir. Putin məqaləsində psevdotarixi anti-Ukrayna konsepsiyasını həlləm edib, qəlləm edib “sistemləşdirib”...

Rusiya lideri “son illərdə Rusiya və Ukrayna arasında peyda olan divarı” faciyə çevrilən böyük ümumi bəla adlandırır. Rusiya tarixinə Rüriklərdən özünə, yəni, Putinə kimi geniş ekskurs edən, olan-keçənlərə Kremlin dar pənçərəsindən baxan RF dövlət başçısının tarixi hadisələrlə bağlı baxış və fikirləri müasir tarixçilər arasında polemika mövzusudur. Putin dəfələrlə “rəsmi” tarixin təftişinə qəti şəkildə qarşı oldiğunu desə də, Kremlin sahibi tarixi istədiyi kimi təhrif edir, şübhəli tarixi faktlara istinad edir. Putinin bəzi tezis-fikirlərini isə birmənalı yozmaq mümkün deyil. Putinin “Ukraynanın gerçək suverenliyi məhz Rusiya ilə tərəfdaşlıq halında mümkündür” bəyanatını rəsmi Kiyev tövsiyə deyil, şantaj kimi də qəbul edə bilər. Putin bir tərəfdən Ukraynaya “hörməti”ni izhar edir, digər tərəfədənsə onu “tarixin səhvi” sayır. Əslində, Putinə görə, “Malorossiya” və “Novorossiya” var, “Ukrayna”nını isə Polşa panları və bolşeviklər uydurublar. Yəni, tarixi Putin bilir, qalanları qələt edir...

Xatırladaq ki, Putin bu günlərdə “Birbaşa xət”də Rusiya-Ukrayna münasibətlərinə dair suala cavab verərkən ruslarla ukraynalıların “vahid xalq” olduğunu bəyan etmişdi və məqaləsində həmin təbliğat tezisini bir daha vurğulayaraq “bu mənim inamımdır”,- deyə yazır. Ukrayna Prezidenti Zelenski isə daha əvvəl Putinə “biz dəqiq olaraq bir xalq deyilik” cavabını vermişdi: “Mümkün deyil ki, eyni vaxtda həm “vahid xalq”dan danışasan, həm də açıq şıkildə bizim əraziləri işğal edəsən və Donbasda qırğın törətməkdə davam edəsən”.

Lakin məqaləsini məhz ruslarla ukraynalıların “bir, vahid, eyni” xalq olmasına həsr edən, Qədim Rusun varisi olan velikoross, maloross və belorusların “üçlü vahid” xalq olmasından bəhs edən Putinə

Zelenskinin fikri maraqlı deyil. Lakin Zelenskinin “rus xalqını Ukraynanın köklü olmayan xalqı elan edən” qanun layihəsini Putini ciddi narahat edib. “Şişirtmədən demək olar ki, zorakı assimlyasiya kursu, Rusiyaya aqressiv münasibət bəsləyən etnik baxımdan təmiz Ukrayna dövlətinin formalaşdırılması öz nəticələrinə görə bizə qarşı kütləvi qırğın silahının tətbiqi ilə müqayisə edilə bilər, - deyə Kremlin sahibi mübaliğə edib.

Rusiya lideri məqaləsində Qərbi Ukraynada “anti-Rusiya” layihəsi reallaşdırmaqda ittiham edir, 2014-ci ildən Donbasda başlayan hadisələri Ukrayna xalqının “ədalətli narazılığı” adlandırır və Kiyevdə “dövlət çevirilişi edən” Qərb ölkələrini isə bundan “sinikcəsinə istifadədə” ittiham edir.

Aydındır ki, SSRİ-nin süqutunu XX əsrin böyük faciəsi adlandıran Putinin Ukraynaya qarşı sərt münasibəti, normaları aşan siyasət və təzyiqləri Kiyevin Qərbyönümlü kursu ilə Rusiya liderinin neoimperiya planlarına əngəl olması ilə bağlıdır. Moskva nüfuz dairəsindəki postsovet və Avrasiya məkanı ilə bağlı sonrakı gedişlərini Ukraynasız natamam olacağını, effekt verməyəcəyini təxmin edir. Bunun nəticəsidir ki, Putinin məqaləsi yetərincə aqressivdir. Rusiya lideri Ukraynanın cənub-şərqini Rusiyanın tarixi torpaqları adlandırır, ümumiyyətlə, məqalədə müasir Ukrayna bolşevik ideilogiyasının məhsulu “bütünlükdə və tamamilə sovet epoxasının yetirməsi” kimi təqdim olunur.

Putin hələ də SSRİ-nin süqutunu unuda bilmir. Məqalədə qeyd olunur ki, 1922-ci ildə qurulan SSRİ-nin yaradılış Bəyannaməsində və SSRİ Konstitusiyasında respublikalara İttifaqdan müstəqil çıxış hüququnun verilməsi “bizim dövlətçiliyimizin əsasına qoyulan ən təhlükəli “gec açılan mina” idi”. Putin yalnız bu “mina”nın partlamasına, respublikaların “suverinitet paradı”na və Belovejsk sazişinin imzalanmasına yas tutmur və Ukraynanın timsalında post sovet məkanı ilə bağlı təhdidvari, dolaşıq və ziddiyyətli iddialarını ortaya qoyur. Rusiya lideri postsovet məkanındakı dövlətlərə hörmət etdiyini desə də, faktiki olaraq onları “kvazidövlət” saydığını gizlətmir. Putinin Sobçakdan çəkdiyi misal isə həm tənqidə dözmür, həm də onun imper planlarını nə qədər çətinliklə malaladığından xəbər verir: ”Sobçak 1992-ci ildə belə rəy vermişdi: İttifaqın təsisçisi olan respublikalar 1922-ci il Müqaviləsi ləğv etdikdən sonra İttifaqa girdikləri andakı sərhədlərə qayıtmalıdırlar. Hər halda sonradan əldə edilən qalan ərazilər müzakirə, danışıqlar mövzusudur, çünki əsas ləğv edilib. Başqa sözlə, necə gəlmişdiniz, elə də gedin”.

Sobçakın iddiası mübahisəli və məntiqsiz olsa da (Rusiya 1992-ci il dekabrın 8-də MDB sazişini imzalamaqla İttifaq Müqaviləsindən çıxmış və Qazaxıstan qalmışdı, İkinci Dünya müharibəsində əldə edilən torpaqlara həm də qeyri-rusların qanı bahasına nail olunmuşdu), Putinin iddiaya “bu məntiqlə mübahisə etmək çətindir” kimi şərh verməsi və bütünlükdə məqaləsindəki bir sıra tezislərin təhlili belə təxmin etməyə imkan verir ki, Rusiya regionda aqressiv siyasət yürütməkdə israrlıdır və bu məqalə Ukraynaya və ya hansısa başqa postsovet məkanı ölkəsinə qarşı yeni planının, təhdidin və təzyiqlər dalğasının siqnalı da ola bilər.

 

XİN-dən Avstriyaya TƏBRİK 26 Oktyabr 2021, 19:15 Azərbaycan və Türkiyə liderləri arasında Zəngilanda görüş - FOTO 26 Oktyabr 2021, 19:13 Prezidentlər Zəngəzur dəhlizinin TƏMƏLİNİ QOYDULAR 26 Oktyabr 2021, 19:11 Əli Əsədov BP-nin nümayəndə heyəti ilə görüşüb 26 Oktyabr 2021, 18:57 Ərdoğandan İlham Əliyevə özəl hədiyyə - FOTO 26 Oktyabr 2021, 18:44 Metroda sərnişin sıxlığına qarşı nəzarət qrupları yaradıldı 26 Oktyabr 2021, 18:37 ADA universitetində mükafatlandırma mərasimi keçirilib 26 Oktyabr 2021, 18:30 Bayden Makronla görüşəcək 26 Oktyabr 2021, 18:22 BMT-nin Baş katibindən yeni pandemiya ÇAĞIRIŞI 26 Oktyabr 2021, 18:15 Türk konseyinin mediaforumunda Azərbaycanın təklifləri qeydə alındı 26 Oktyabr 2021, 18:09 Ermənistan parlamentinin Azərbaycan müzakirəsi başa çatdı 26 Oktyabr 2021, 18:00 Azərbaycanda yeni seysmik stansiya quraşdırılıb 26 Oktyabr 2021, 17:54 Manatın xarici valyutalara qarşı məzənnəsi sabit qaldı 26 Oktyabr 2021, 17:48 Mehriban Əliyeva Zəngilandan FOTO paylaşdı 26 Oktyabr 2021, 17:42 Dövlət başçıları “Ağıllı kənd” layihəsində görülən işlərlə tanış olublar 26 Oktyabr 2021, 17:36 Prezidentlər Zəngilanda ağac əkdilər - FOTOLAR 26 Oktyabr 2021, 17:30 Zəfərimizin bir ililə bağlı videokonfrans 26 Oktyabr 2021, 17:24 Azad edilən ərazilərdə mühəndis işləri aparılır - FOTO/VİDEO 26 Oktyabr 2021, 17:18 Qazilər yolu niyə bağlamışdılar? - “Azərenerji” İcra Hakimiyyətini suçladı 26 Oktyabr 2021, 17:12 Koçaryanın məhkəməsindən yeni XƏBƏR VAR 26 Oktyabr 2021, 17:06 DİN-dən axundunun cinayətinin araşdırılmaması ilə bağlı iddialara CAVAB 26 Oktyabr 2021, 17:05 Xüsusi təhsil müəssisələrinə müəllimlər seçilir 26 Oktyabr 2021, 17:02 Nərimanovda şəhidlərin anım günü - FOTO 26 Oktyabr 2021, 16:58 Zəngilanda Ərdoğanı qarşılama mərasimi - VİDEO 26 Oktyabr 2021, 16:52 Laçında qəbirüstü at fiqurları tapıldı 26 Oktyabr 2021, 16:46 YAP-ın Ərazi Partiya Təşkilatı hesabat verdi 26 Oktyabr 2021, 16:40 İlham Əliyev və Ərdoğan Zəngilanda “Dost Aqropark”ın təməlini qoydular 26 Oktyabr 2021, 16:35 Bakıda narkotik satanlar tutuldu - VİDEO 26 Oktyabr 2021, 16:30 Almaniyanın nümayəndə heyəti Azərbaycana gəlir 26 Oktyabr 2021, 16:24 “Azəristiliktəchizat” istilik mövsümünə bu tarixdən BAŞLAYACAQ 26 Oktyabr 2021, 16:18 Ata qızını 500 dollara satdı: “Digər uşaqlarım acından ölürdü” 26 Oktyabr 2021, 16:12 Prezidentlər Zəngilanda jurnalistlərin suallarını cavablandıracaqlar 26 Oktyabr 2021, 16:06 Qəbələdə toy sahibləri CƏRİMƏLƏNDİ 26 Oktyabr 2021, 16:00 “Səyyar qəbul otağı” Cəlilabadda - FOTO 26 Oktyabr 2021, 15:55 Aprel‌ ‌şəhidi‌nin ailəsi‌ ‌ziyarət‌ ‌olunub‌ 26 Oktyabr 2021, 15:50