Ռուսաստանի առևտրային ներկայացուցիչ Ադամ Խակիմովը հայտարարել է, որ նախատեսվում է շքեղ զբոսաշրջային լայներներ գործարկել Մոսկվայի և Բաքվի միջև։ Նրա խոսքով՝ երկկողմանի ճանապարհորդությունը կտևի մոտ 14 օր։ Յուրաքանչյուր ուղղությամբ ճանապարհորդությունը կտևի մեկ շաբաթ։
Modern.az-ին տված հարցազրույցում Միլի Մեջլիսի Տնտեսական քաղաքականության, արդյունաբերության և ձեռներեցության հանձնաժողովի նախագահի տեղակալ Ազեր Բադամովը դրական է գնահատել Մոսկվա-Բաքու երթուղով շքեղ զբոսաշրջային լայներներ գործարկելու նախաձեռնությունը։
Պատգամավորի խոսքով՝ նախագիծը պետք է հնարավորություն ընձեռի փոխադարձ զբոսաշրջային ուղևորություններ կազմակերպել ոչ միայն Մոսկվա-Բաքու, այլև Բաքու-Մոսկվա ուղղությամբ։
«Այս նախագիծը հնարավորություն կտա կազմակերպել փոխադարձ զբոսաշրջային ուղևորություններ ոչ միայն Մոսկվա-Բաքու, այլև Բաքու-Մոսկվա երթուղով։ Այս նախաձեռնությունը կարող է խթան հանդիսանալ Ադրբեջանի զբոսաշրջության ոլորտում նոր և հեռանկարային ուղղության ձևավորման համար։ Եթե նայենք աշխարհի, հատկապես եվրոպական երկրների զբոսաշրջության փորձին, կտեսնենք, որ զբոսաշրջային նավարկությունը տարիներ շարունակ լայնորեն տարածված է և մեծ հետաքրքրություն է առաջացնում զբոսաշրջիկների շրջանում։ Այս առումով, Կասպից ծովում նման զբոսաշրջային մոդելի զարգացումը նոր տնտեսական և զբոսաշրջային հնարավորություններ կստեղծի մեր երկրի համար»։
Ազեր Բադամովը կարծում է, որ Ադրբեջանը պետք է ավելի լայնորեն ուսումնասիրի առկա հնարավորությունները՝ զբոսաշրջության ոլորտը տարածաշրջանային մասշտաբով ընդլայնելու, նոր երթուղիներ ստեղծելու և միջազգային զբոսաշրջային հոսքը մեծացնելու ուղղությամբ։
«Բաքուն իր բարենպաստ աշխարհագրական դիրքով, զարգացած զբոսաշրջային ենթակառուցվածքով և հարուստ մշակութային-պատմական ժառանգությամբ ունի ներուժ՝ ապագայում դառնալու Կասպից ավազանում զբոսաշրջային նավարկության հիմնական կենտրոններից մեկը։ Իհարկե, դրա համար բավարար չէ միայն զբոսաշրջային լայներներ գործարկելը։ Բաքվի միջազգային ծովային առևտրային նավահանգստում համապատասխան ուղևորային ենթակառուցվածքը, մաքսային և սահմանային անցման ընթացակարգերը, զբոսաշրջիկների ընդունման և սպասարկման մակարդակը պետք է համապատասխանեցվեն միջազգային ստանդարտներին։ Միաժամանակ, անվտանգության, լոգիստիկայի և երթուղու տնտեսական արդյունավետության հետ կապված հարցերը նույնպես պետք է համալիր լուծում ստանան։
Նման նախագծի իրականացումը կնպաստի երկիր լրացուցիչ զբոսաշրջիկների ներգրավմանը, հյուրանոցների, ռեստորանների, տրանսպորտի, առևտրի և այլ ծառայությունների ոլորտների զարգացմանը։ Սա, իր հերթին, կարող է նպաստել նոր աշխատատեղերի ստեղծմանը, ձեռնարկատիրական գործունեության ընդլայնմանը և երկրի տնտեսությանը լրացուցիչ ֆինանսական մուտքերի ապահովմանը»։
«Ընդհանուր առմամբ, կարծում եմ, որ Ադրբեջանը պետք է զարգացնի զբոսաշրջային նավարկությունը որպես նոր զբոսաշրջային արտադրանք Կասպից տարածաշրջանում, օգտվի միջազգային փորձից այս ոլորտում և արդյունավետորեն օգտագործի առկա հնարավորությունները։ Այս ուղղությամբ ձեռնարկվող քայլերը կարող են նպաստել Բաքվի դիրքերի ամրապնդմանը միջազգային զբոսաշրջային քարտեզի վրա», – նշել է պատգամավորը։
Միլի Մեջլիսի Տնտեսական քաղաքականության, արդյունաբերության և ձեռներեցության հանձնաժողովի անդամ Վուգար Բայրամովը կարծում է, որ զբոսաշրջային կապերի զարգացումը պետք է դիտարկել ոչ միայն Ռուսաստանի, այլև Կասպից ծովի ափամերձ Կենտրոնական Ասիայի երկրների հետ համագործակցության համատեքստում։

Պատգամավորի խոսքով՝ Կասպից ծովով զբոսաշրջային լայներների գործարկումը և տուրերի կազմակերպումը կարող է նպաստել տարածաշրջան ավելի շատ զբոսաշրջիկների ներգրավմանը։
«Կասպից ծովով զբոսաշրջային լայներների գործարկումը, տուրերի կազմակերպումը կարող է հանգեցնել տարածաշրջան ավելի շատ զբոսաշրջիկների ներգրավմանը։ Այսօր կարևոր է զբոսաշրջության ոլորտում շատ տարբեր ապրանքներ առաջարկել։ Ի վերջո, սա կարող է ազդել Ադրբեջան ժամանող զբոսաշրջիկների թվի վրա։ Զբոսաշրջությունը Ադրբեջանի համար կարևոր ոլորտներից մեկն է։ Ներկայումս Ադրբեջանում երկրորդ ամենաշատ արտարժույթ բերող ոլորտը զբոսաշրջությունն է։ Ե՛վ Ռուսաստանի հետ համագործակցությունը, և՛ ապագայում Կասպից ծովի ափամերձ երկրների հետ համագործակցությունը կարևոր են ավելի շատ զբոսաշրջիկների, ավելի շատ արտարժույթի և պետական եկամուտների առումով»։

Որքա՞ն կարող է արժենալ ճանապարհորդությունը։
Մոսկվա-Բաքու զբոսաշրջային նավարկության գինը համեմատելու համար կարելի է դիտարկել Ռուսաստանում վաճառվող նմանատիպ տևողությամբ շքեղ նավային տուրերը։
Օրինակ, «Մուստայ Կարիմ» նավով 2027 թվականի հունիսին Մոսկվա-Կազան ուղղությամբ յոթօրյա ճանապարհորդությունը մեկ անձի համար սկսվում է 192 200 ռուբլուց, մոտ 4 հազար մանաթից։ «Վլադիմիր Ժիրինովսկի» լայներով հուլիսին Սանկտ Պետերբուրգ-Մոսկվա երթուղով յոթօրյա զբոսաշրջային նավարկության զեղչված մեկնարկային գինը մոտ 4 575 մանաթ է։ Նույն լայներով Մոսկվա-Սանկտ Պետերբուրգ-Մոսկվա ուղղությամբ 15-օրյա տուրն առաջարկվում է մոտ 9 566 մանաթից։
Եթե այս օրինակները հիմք ընդունենք, և Մոսկվա-Բաքու գծում կիրառվի նմանատիպ գնային քաղաքականություն, ապա մեկ շաբաթյա ուղևորության համար մեկ անձի համար կարելի է ենթադրել մոտ 4-5 հազար մանաթ, իսկ երկշաբաթյա երկկողմանի ուղևորության համար՝ 8-10 հազար մանաթ մեկնարկային գին։ Այս գումարները համեմատության հիման վրա հաշվարկված մոտավոր ցուցանիշներ են։ Վերջնական սակագինը կախված կլինի նավի մակարդակից, խցիկի կատեգորիայից, սեզոնից և փաթեթում ներառվող ծառայություններից։