Խորհրդարաններում տարիքի հարցը ժամանակ առ ժամանակ ուշադրություն է գրավել։
Ռուսաստանի, Ադրբեջանի, Թուրքիայի, Ուկրաինայի և այլ երկրների օրենսդիր մարմիններում գործում են պատգամավորներ, որոնք անցել են կենսաթոշակային տարիքը, 70-ը, նույնիսկ 80-ը։
Modern.az կայքը ուսումնասիրել է, թե ովքեր են 12 երկրների խորհրդարաններում ամենատարեց պատգամավորները, ներառյալ մերձավոր տարածաշրջանը և հարևան երկրները։ Հետաքրքիր է, որ ցուցակի առաջին շարքերում տեղ են գտել ոչ միայն պրոֆեսիոնալ քաղաքական գործիչներ, այլև ակադեմիկոսներ, բժիշկներ, իրավաբաններ և գիտնականներ։
Ռուսաստան – Վլադիմիր Ռեսին, 90 տարեկան
Ցուցակի ամենատարեց անդամը Ռուսաստանում է։ Վլադիմիր Ռեսինը ծնվել է 1936 թվականի փետրվարի 21-ին և ներկայումս 90 տարեկան է։
Վ. Ռեսինը իշխող «Միասնական Ռուսաստան» կուսակցության անդամ է և երկար տարիներ եղել է Պետդումայի պատգամավոր։ Նա նախկինում ղեկավարել է Մոսկվայի շինարարական համալիրը, այնուհետև աշխատել է որպես մայրաքաղաքի քաղաքապետի առաջին տեղակալ։
Ռուսաստանում նոր ավարտված 2026 թվականի խորհրդարանական ընտրություններում Վլադիմիր Ռեսինը կրկին ընդգրկվել է «Միասնական Ռուսաստան» կուսակցության Մոսկվայի ցուցակում և ընտրություններից հետո դարձել է IX գումարման Պետդումայում մանդատ ստացած թեկնածուներից մեկը։
Վլադիմիր Ռեսինի հետ կապված հետաքրքիր փաստ. 2021 թվականին VIII գումարման Պետդումայի առաջին նիստը պետք է բացեր նա՝ որպես տարիքով ամենամեծ պատգամավոր։ Սակայն Վ. Ռեսինն այդ ժամանակ այդ իրավունքը զիջել էր իրենից մեկ տարով փոքր Վալենտինա Տերեշկովային։
Ի դեպ, նախկին ԽՍՀՄ-ի առաջին կին տիեզերագնաց Վալենտինա Տերեշկովան 89 տարեկանում կրկին պատգամավոր է դարձել։ Նա՝ որպես իշխող «Միասնական Ռուսաստան» կուսակցության անդամ, տեղ է գտել IX գումարման Պետդումայում։ Տերեշկովան ընտրություններում գլխավորել է կուսակցության ցուցակը։
Ադրբեջան – Զիյադ Սամեձադե, 86 տարեկան
Ադրբեջանի Միլլի Մեջլիսի ամենատարեց պատգամավորը ակադեմիկոս Զիյադ Սամեձադեն է։
Նա ծնվել է 1940 թվականի հունիսի 25-ին Բաքվում։ Տնտեսագիտական գիտությունների դոկտոր է, պրոֆեսոր և Ադրբեջանի ԳԱԱ ակադեմիկոս։ Միլլի Մեջլիսի կայքում նրա կուսակցական պատկանելությունը նշված է որպես անկուսակցական։
Զիյադ Սամեձադեն 2024 թվականի սեպտեմբերի 23-ին կրկին ընտրվել է պատգամավոր և ներկայացնում է թիվ 23 Նասիմի-Սաբաիլ ընտրատարածքը։ Նա ներկայումս Տնտեսական քաղաքականության, արդյունաբերության և ձեռներեցության հանձնաժողովի անդամ է։ Նա նաև ղեկավարում է Ադրբեջան-Բելառուս միջխորհրդարանական կապերի աշխատանքային խումբը։
Ակադեմիկոս Զիյադ Սամեձադեն ընդհանուր առմամբ 8 անգամ ընտրվել է պատգամավոր՝ եղել է Ադրբեջանի Հանրապետության Միլլի Մեջլիսի III, IV, V, VI և VII գումարումների պատգամավոր (2005 թվականից անընդմեջ)։
Նա նախկինում՝ խորհրդային և անցումային շրջանում, նույնպես 3 անգամ ընտրվել է պատգամավոր՝ եղել է Ադրբեջանական ԽՍՀ Գերագույն Խորհրդի X, XI և XII գումարումների պատգամավոր (XII գումարման շրջանում, այսինքն՝ 1990-1995 թվականներին, նա նաև զբաղեցրել է Գերագույն Խորհրդի նախագահի առաջին տեղակալի պաշտոնը անկախության նախաշեմին)։
Ուկրաինա – Յուլի Իոֆֆե, 85 տարեկան
Ուկրաինայի Գերագույն Ռադայի ամենատարեց պատգամավորը Յուլի Իոֆֆեն է։
1940 թվականի դեկտեմբերի 10-ին ծնված Իոֆֆեն ներկայումս 85 տարեկան է։ Նա տարբեր գումարումների Ուկրաինայի խորհրդարանի պատգամավոր է եղել և ներկայումս «Կյանքի և խաղաղության պլատֆորմ» պատգամավորական խմբի անդամ է։
Գերագույն Ռադայի պաշտոնական տվյալներով՝ Իոֆֆեն 2019 թվականին խորհրդարան է ընտրվել «Ընդդիմադիր պլատֆորմ՝ հանուն կյանքի» կուսակցության ցուցակով։ Ներկայումս նա գործում է պատգամավորական խմբում։
Նրա խորհրդարանական պատմությունը բավականին երկար է. պաշտոնական տվյալներում նշված է, որ նա եղել է I, II, III, IV, VII, VIII և IX գումարումների պատգամավոր։
Մոլդովա – Վլադիմիր Վորոնին, 85 տարեկան
Մոլդովայի խորհրդարանի ամենատարեց պատգամավորը երկրի նախկին նախագահ Վլադիմիր Վորոնինն է։
1941 թվականի մայիսի 25-ին ծնված Վ. Վորոնինը ներկայումս 85 տարեկան է։ Մոլդովայի խորհրդարանի տվյալներով՝ նա 2025 թվականին կայացած ընտրություններից հետո ձևավորված XII գումարման խորհրդարանի ամենատարեց պատգամավորն է եղել։ Այդ ժամանակ նա 84 տարեկան էր։
Վորոնինը խորհրդարան է ընտրվել Կոմունիստների և սոցիալիստների բլոկի ցուցակով։ Նա ներկայիս խորհրդարանում արդեն 9-րդ պատգամավորական մանդատն է կրում։
Վ. Վորոնինի քաղաքական կարիերայի ամենակարևոր փուլը կապված է Մոլդովայի նախագահության հետ։ Նա 2001-2009 թվականներին եղել է Մոլդովայի նախագահ։ Մինչ այդ և դրանից հետո երկար տարիներ ղեկավարել է Մոլդովայի կոմունիստական կուսակցությունը։
Մոլդովայի խորհրդարանի տվյալներով՝ 2025 թվականի ընտրություններից հետո նոր օրենսդիր մարմնում ամենաերիտասարդ պատգամավորների տարիքը 26 էր, իսկ ամենատարեց պատգամավորի՝ Վլադիմիր Վորոնինի տարիքը՝ 84։
Հայաստան – Կնյազ Հասանով, 81 տարեկան
Հայաստանի խորհրդարանում ամենատարեց պատգամավորը Կնյազ Հասանովն է։ Նա ազգությամբ եզդի քուրդ է։
Կ. Հասանովը ծնվել է 1945 թվականի հունվարի 17-ին և ներկայումս 81 տարեկան է։ Նա Հայաստանի վարչապետ Նիկոլ Փաշինյանի ղեկավարած իշխող «Քաղաքացիական պայմանագիր» կուսակցության պատգամավոր է։
Կնյազ Հասանովը խորհրդարան է ընտրվել իշխող կուսակցության ցուցակով՝ ազգային փոքրամասնությունների (քրդական համայնքի) համար հատկացված հատուկ քվոտայով։
Նա ներկայացված է օրենսդիր մարմնում իշխող կուսակցության խմբակցությունում և քվեարկություններում աջակցում է իշխանության դիրքորոշմանը։
Կ. Հասանովը նախկինում նույնպես ներկայացված է եղել Հայաստանի խորհրդարանի տարբեր գումարումներում։
Թուրքիա – Դևլեթ Բահչելի, 78 տարեկան
Թուրքիայի Մեծ Ազգային Ժողովի (ԹՄԱԺ) ամենատարեց պատգամավորը Ազգայնական շարժման կուսակցության (ՄՀՊ) նախագահ Դևլեթ Բահչելին է։
Դ. Բահչելին ծնվել է 1948 թվականին և 2026 թվականին լրացել է նրա 78 տարին։ ԹՄԱԺ-ի պաշտոնական կայքում նշված է, որ նա 28-րդ գումարման Օսմանիեի պատգամավոր է։
ՄՀՊ նախագահը երկար տարիներ գործունեություն է ծավալում Թուրքիայի քաղաքականության և խորհրդարանի շրջանակներում։ ԹՄԱԺ-ի տվյալներով՝ նա 21, 23, 24, 25, 26 և 27-րդ գումարումներում նույնպես ընտրվել է Օսմանիեից պատգամավոր։
Դևլեթ Բահչելին գրանցվել է որպես 2023 թվականին ձևավորված ներկայիս խորհրդարանի ամենատարեց պատգամավոր։
Իրան – Ալաեդդին Բորուջերդի, 75 տարեկան
Իրանի խորհրդարանի (Իսլամական խորհրդարան) ներկայումս ամենատարեց անդամը Ալաեդդին Բորուջերդին է։
1951 թվականի մարտի 21-ին ծնված Բորուջերդին ներկայումս 75 տարեկան է։ Նա 73 տարեկան էր, երբ 2024 թվականին ընտրվեց խորհրդարան։
Ա. Բորուջերդիի անունը հատկապես հիշվել է խորհրդարանի առաջին նիստի հետ կապված։ XII գումարման առաջին նիստում, լինելով ամենատարեց պատգամավորը, նա տեղ է գտել խորհրդարանի ժամանակավոր ղեկավարությունում։
Ուզբեկստան – Նարիման Ումարով, 74 տարեկան
Ուզբեկստանի Օրենսդիր պալատի ամենատարեց պատգամավորը Նարիման Ումարովն է։
Ն. Ումարովը ծնվել է 1952 թվականին և ներկայումս 74 տարեկան է։ Երբ 2024 թվականին ձևավորվեց նոր խորհրդարան, նա 72 տարեկան էր և գրանցվեց որպես ամենատարեց պատգամավոր։
Ուզբեկստանի խորհրդարանի պաշտոնական պատգամավորական ցուցակում Ն. Ումարովը նշված է որպես «Ադոլաթ» սոցիալ-դեմոկրատական կուսակցության խմբակցության անդամ։ Նա գործունեություն է ծավալում Ժողովրդավարական ինստիտուտների և քաղաքացիական հասարակության զարգացման հարցերի հանձնաժողովում։
Նարիման Ումարովը նախկինում ներկայացված է եղել նաև «Ադոլաթ» կուսակցության ղեկավարությունում և ընտրություններում մասնակցել է որպես Ուզբեկստանի նախագահի թեկնածու։
Վրաստան – Վլադիմեր Կախաձե, 72 տարեկան
Վրաստանի խորհրդարանի ամենատարեց պատգամավորը Վլադիմեր Կախաձեն է։
1953 թվականի հոկտեմբերի 28-ին ծնված Կախաձեն 72 տարեկան է։ Նա մասնագիտությամբ բժիշկ-ռադիոլոգ է։
Վրաստանի խորհրդարանի պաշտոնական կայքում Վ. Կախաձեն նշված է որպես իշխող «Վրացական երազանք» խմբակցության անդամ։
Թուրքմենստան – Բայլի Սեյիլով, 67 տարեկան
Թուրքմենստանի Մեջլիսի ամենատարեց պատգամավորը Բայլի Թոյլիևիչ Սեյիլովն է։
Սեյիլովը ծնվել է 1959 թվականի փետրվարի 19-ին Դաշողուզի մարզում և ներկայումս 67 տարեկան է։
Թուրքմենստանի խորհրդարանի պաշտոնական կայքում նա նշված է որպես Մարդու իրավունքների և ազատությունների պաշտպանության հանձնաժողովի անդամ։ Սեյիլովը ներկայացնում է թիվ 52 «Աքսարայ» ընտրատարածքը։
Նա իրավաբանական կրթություն է ստացել և տարբեր տարիներին աշխատել է գյուղատնտեսության, իրավունքի և տեղական ինքնակառավարման ոլորտներում։ Խորհրդարանի կայքի պաշտոնական կենսագրության համաձայն՝ նա ժամանակին աշխատել է նաև Թուրքմենստանի կոմունիստական կուսակցության շրջանային կոմիտեում։
Բելառուս – Իվան Գորդեյչիկ, 69 տարեկան
Բելառուսի խորհրդարանի ստորին պալատի՝ Ներկայացուցիչների պալատի ամենատարեց պատգամավորը Իվան Գորդեյչիկն է։
1957 թվականին ծնված Գորդեյչիկը 69 տարեկան է։ Նա 66 տարեկան էր 2024 թվականի ընտրությունների ժամանակ։
Իվան Գորդեյչիկը հայտնի է որպես անկուսակցական պատգամավոր։ Նա եղել է Բելառուսի վետերանների միության նախկին ղեկավարը։
Ղազախստան – Երլան Բատիրբեկով, 65 տարեկան
Ղազախստանում, քանի որ 2026 թվականին խորհրդարանական համակարգը փոխվել է, այստեղ առանձին ուշագրավ իրավիճակ է ստեղծվել։ Նոր միապալատ Կուրուլտայի ամենատարեց անդամը Երլան Բատիրբեկովն է։
Ե. Բատիրբեկովը ծնվել է 1961 թվականին և խորհրդարան ընտրվելիս 65 տարեկան էր։
Ղազախստանի Կենտրոնական ընտրական հանձնաժողովը 2026 թվականի օգոստոսի 23-ի ընտրություններից հետո Բատիրբեկովին գրանցել է որպես Կուրուլտայի պատգամավոր։
Բատիրբեկովի հիմնական գործունեությունը կապված է եղել գիտության և միջուկային էներգետիկայի հետ։ Նա ղեկավար պաշտոններ է զբաղեցրել Ղազախստանի Ազգային միջուկային կենտրոնում։
Ա. Ղաֆարլի
