17 Aprel 2019, 12:28 | Ana Səhifə - Yazılar - Toplumun güclü sosial müdafiəsini yaradan sosial dövlət modeli
Toplumun güclü sosial müdafiəsini yaradan sosial dövlət modeli

Elman Babayev

Azərbaycan  güclü iqtisadi inkişafa əsaslanan sosial dövlət modelini prioritet seçib.  Bu, dəfələrlə prezident İlham Əliyevin nitqlərində də vurğulanıb, hakimiyyət komandasının açıqlamalarında da öz əksini tapıb.  Prezidentin ictimai-siyasi məsələlər üzrə köməkçisi Əli Həsənov bu yeni model çərçivəsində davam etdirilən və yaxın perspektivdə həyata vəsiqə qazanacaq islahatlardan danışıb.

 

Bütövlükdə diqqətin sosial dövlət anlayışı üzərinə gəlməsi Azərbaycanın sosial dövlət olub-olmaması kimi suallara aktuallıq qazandırıb.  

Azərbaycan sosial dövlətdirmi? Bəli. Sosial layihələrin hər zaman ön planda tutulması bu iddianı  qətiyyətlə təsdiqləyir.

Ən klassik baxış belədir ki, dövlət bütün vətəndaşlarının ümumi sosial rifahının təminatını tam üzərinə götürsün və Azərbaycan da məhz belə bir ölkə kimi fərqlənməyi hədəfləyir.  

Bəzi dövlətlərdə hamı dövlət tərəfindən sosial müdafiə ilə əhatə edilmir. Sistem müstəqil, könüllü və dövlət xidmətlərinin əlaqələndirilməsi ilə fəaliyyət göstərir.

Başqa bir yanaşma "ümumi rifah" və ya bəzi ekspertlərin dediyi kimi  "dövlətin təqdim etdiyi rifah" sistemidir.  Bu sistemin əsas elementləri sırasında minimal standartlara, həmçinin minimal gəlirə zəmanət, təhlükəsizlik olmadıqda sosial müdafiə və mümkün səviyyədə ən yaxşı xidmətlərin göstərilməsi yer alır. Bu sistemə üstünlük verən ölkələrdə sosial müdafiəyə yönəldilən resursların təyin edilməsi prinsipləri, təşkilati-struktur, sosial müdafiə tədbirlərinin məzmunu və nəticələr fərqlənir.


Məsələyə ümumi yanaşdıqda belə bir mənzərə yaranır ki, heç bir ölkədə sosial dövlətin ideal tipini özündə əks etdirən modellərə rast gəlmək mümkün deyil. Əksər hallarda müxtəlif modellərin elementlərinin birləşməsi təcrübəsi ortadadır.

 

Azərbaycanın isə qısa zaman kəsiyində sosial dövlət quruculuğu sahəsində əldə etdiyi təcrübə oxşar inkişaf yolu seçmiş başqa ölkələr üçün də model rolunda çıxış etmək imkanındadır. Bu heç də gəlişigözəl söz kimi qəbul edilməməlidir. Söhbət ondan gedir ki, Azərbaycanın unikal sosial dövlət modeli sahibkarlığın daha sürətli inkişafına, eləcə də yeni mülkiyyət formalarının yaranmasına istiqamətlənmiş kompleks tədbirlər əhalinin sosial baxımdan həssas təbəqəsinin maraqlarını rədd etmir. Bu modeldə aztəminatlı təbəqənin mənafeləri qorunur. Bazar iqtisadiyyatının inkişafı üçün atılan bütün addımlar bu təbəqənin maraqları ilə uzlaşdırılaraq həyata keçirilir.

 

 

Bir sözlə, Azərbaycanda İlham Əlieyevin rəhbərliyi ilə sabit və ardıcıl inkişafın əsas məqsədi ondan ibarətdir ki, sosial təbəqə bu siyasətin nəticəsində öz rifah halından məmnun olsun, bütün sosial qayğılarına dövlətdən dəstək görsün!

 

Çünki hər bir dövlətin dayanıqlığı güclü iqtisadiyyat və bu iqtisadiyyatla yüksək yaşama nail olmuş cəmiyyətlərin siyasi hakimiyyətdən razı qalması faktoruna bağlıdır. Azərbaycan hal-hazırda nə edir?

İlk növbədə, əhalinin əmək və təsərrüfatçılıq fəaliyyətini stimullaşdırmağa və bu əsasda həyat səviyyəsini yüksəltməyə çalışır.

Digər başlıca istiqamətlərindən biri iqtisadi imkanların yaradılması, ümumi iqtisadi artımın bazasında əhalinin gəlir əldə etmək imkanlarının genişləndirilməsi tədbirləridir. Bunun da kökündə təbii ki, iqtisadi inkişaf durur.

 

Prezidentin köməkçisi Əli Həsənovun açıqladığı məlumatlara əsasən, son aylar ərzində Prezident İlham Əliyev tərəfindən imzalanan və sosial sahəni əhatə edən fərman və sərəncamların maliyyə yükü büdcədən əlavə 2,5 milyard manata yaxındır. İcra olunan sosial paket Azərbaycan əhalisinin az qala yarısını əhatə edir.

Təbii ki, bu, sosial  dövlət olmaq səylərinin bariz göstəricisidir. 

 

Sirr deyil ki, islahatlar nəticəsində yoxsulluğun, işsizliyin azaldılmasına nail olmaq mümkün olsa da, cəmiyyətdə hər zaman maddi durumu dövlətin sosial müdafiə sistemindən asılı olan insanlar da mövcuddur. Məhz sosial dövlət prinsipinə əsaslanan Azərbaycanda əhalinin qeyd olunan təbəqəsinin sosial müdafiəsi mexanizminin bazar iqtisadiyyatının tələblərinə uyğun şəkildə qurulması əsas vəzifələrdən biri kimi qarşıda dayanır. Həyata keçirilməkdə olan sosial paket bunun əyani sübutudur.

 

Beləliklə, Azərbaycanda qısa müddət ərzində yeni iqtisadi sistemin qurulmasına xidmət edən ciddi addımlar atılıb. Ölkə, həyatın bütün sahələrində dərinləşən çoxşaxəli iqtisadiyyatın ahəngdar inkişafına malik modern dövlətə çevrilir.

 

İlham Əliyevin iradəsi, tapşırıq və sərəncamları məhz ona xidmət edir ki, Azərbaycan inkişaf yolunda dayanmadan, sürətlə irəliləsin; vətəndaşın sosial yükünün altına girmək, onu rahat, firəvan həyata qovuşdurmaq iqtisadi güc nəticəsində tam real olsun! İlham Əliyev əmindir və toplumunda da bu əminliyi yarada bilib ki, ağıllı, düzgün iqtisadi təhlillər və güclü iqtisadiyyat  vətəndaşları  sosial dövlət modelində sosial baxımdan etibarlı şəkildə qorumağa aparıb çıxaracaq!  

MÜƏLLİFİN DİGƏR YAZILARI
Sumqayıtda narkotik satan 3 nəfər tutulub - VİDEO 4 Avqust 2021, 19:11 Yardımlıda yanğının söndürülməsi davam edir - FOTO 4 Avqust 2021, 19:04 Azad edilmiş ərazilərdə görülən işlər müzakirə olundu 4 Avqust 2021, 18:38 Soydaşlarımız Türkiyədə yanğından zərərçəkənlərə yardım göndərdi   4 Avqust 2021, 18:32 Məhkumun evindən narkotik götürüldü 4 Avqust 2021, 18:26 Kəlbəcər yenə atəşə tutuldu: İtkimiz yoxdur 4 Avqust 2021, 18:20 MTRŞ iddiaçıların heç birinə lisenziya vermədi 4 Avqust 2021, 18:14 Müəllimlərin işə qəbulunda yenilik: Nazirdən mühüm AÇIQLAMA 4 Avqust 2021, 18:01 “Biz daha çox biliyi ölçürük, nəinki bacarığı” 4 Avqust 2021, 17:56 Emin Əmrullayev: “Dərs saatı ən azı 18 olmalıdır”  4 Avqust 2021, 17:54 Müdafiə naziri ordunun döyüş hazırlığını yoxladı 4 Avqust 2021, 17:50 Şəfqət dolu ürək... 4 Avqust 2021, 17:50 Nazir narazı namizədlərə müraciət etdi 4 Avqust 2021, 17:42 Zakir Həsənov azad olunmuş ərazilərə getdi - VIDEO+FOTO   4 Avqust 2021, 17:41 “Şikayətçi müəllimlər haqlıdırlar” - Emin Əmrullayev 4 Avqust 2021, 17:33 Ermənistan XİN-nə yeni mətbuat katibi TƏYİN OLUNDU 4 Avqust 2021, 17:29 “Ən çox yer xarici dil müəllimliyinə ayrılıb” - Təhsil naziri 4 Avqust 2021, 17:28 “Azərsu”da İctimai Şuranın ilk iclası keçirildi   4 Avqust 2021, 17:23 Müəllim olmaq istəyənlərin sayı kəskin artıb 4 Avqust 2021, 17:19 “Azəriqaz”ın “Açıq mikrofon”undan ilk səs gəldi - FOTO 4 Avqust 2021, 17:14 Azərbaycan və BMT birgə işçi qrup yaradır 4 Avqust 2021, 17:08 İstanbulda da meşəni yandırdılar 4 Avqust 2021, 17:04 Azər Süleymanov siyasətdən uzaqlaşdı: “Liderlərlə dil tapa bilmədik” 4 Avqust 2021, 16:48 Ağsuda toy təşkilatçısı cərimələndi 4 Avqust 2021, 16:43 Türkiyə və Azərbaycan xüsusi təyinatlılarının birgə təlimləri BAŞLAYIB 4 Avqust 2021, 16:43 Xalq kimin kim olduğunu yaxşı bilir 4 Avqust 2021, 16:42 Tokio-2020: Karateçilərimizin rəqibləri müəyyənləşdi 4 Avqust 2021, 16:40 Komitələrin payız hazırlığı: “Tamamilə yeni işlərə start verəcəyik” 4 Avqust 2021, 16:24 Əhaliyə göstərilən tibbi xidmətlərin STATİSTİKASI 4 Avqust 2021, 16:22 Deputat Olimpiya çempionu oldu 4 Avqust 2021, 16:18 Tanışını öldürmək istəyələrin işi məhkəməyə göndərildi 4 Avqust 2021, 16:06 İranda koronavirusa yoluxma sayı 4 milyonu keçdi   4 Avqust 2021, 15:54 Etibar Mirzəyev türkiyəli nazirlə müzakirələr apardı 4 Avqust 2021, 15:37 Füzulidə daha bir erməni hərbçinin qalıqları TAPILDI 4 Avqust 2021, 15:36 Eldəniz Səlimov Kürdəxanı təcridxanasına yerləşdirilib 4 Avqust 2021, 15:21